Cursus Spaans Den Helder

Audio-Lingual Method (ALM) (Army Method/New Key)

Bedacht door wie en wanneer

De audiolinguale methode was al in de jaren 40 en 50 van de vorige eeuw in Engeland en Amerika ontwikkeld, onder meer door de Amerikaanse taalkundige Leonard Bloomfield. Doordat de Tweede Wereldoorlog uitbrak, werd het noodzakelijk om de (Amerikaanse) soldaten elementaire verbale communicatieve vaardigheden te leren. Door de invloed van het leger werd de audiolinguale methode ook wel bekend als de ‘legermethode’.

Kenmerken van de Audio-Lingual Method (ALM)

De audiolinguale methode kan als reactie op de grammatica-vertaalmethode worden gezien. Het was nieuw dat de les geheel werd gegeven in de doeltaal (bijvoorbeeld Spaans). Kunnen spreken en luisteren (in het Spaans) zijn de belangrijkste vaardigheden en (Spaanse) grammaticale structuur worden middels mondelinge structuuroefeningen geleerd. Het doel is om zonder fouten Spaans te leren spreken en verstaan, wat begint bij leren naspreken. Herhaling is het middel hiervoor; er wordt met driloefeningen gewerkt om Spaanse zinnen en structuren te leren beheersen, zodat reacties spontaan en automatisch gaan worden. De taaltrainers Spaans kunnen zo bijvoorbeeld een bepaalde zin tien keer herhalen om daarna een nieuw Spaans woord hieraan toe te voegen Er wordt veel in de zogenaamde talenpractica gewerkt, waar studenten Spaans een hoofdtelefoon op hebben en naar deze zinnen luisteren en deze naspreken. Het geschreven Spaans wordt pas aangeboden als het mondelinge Spaans inmiddels vertrouwd is geworden. Afbeeldingen worden wel gebruikt voor het introduceren van nieuwe woorden in het Spaans.

Populariteit

In ons land werd de methode pas geïntroduceerd rond het jaar 1970 toen de Mammoetwet van kracht werd. Men maakte al snel bezwaar tegen de inhoudsloze driloefeningen. Het gebeurde wel eens dat de techniek haperde. Daardoor raakten de talenpractica al snel in onbruik. In plaats daarvan werden de mondelinge structuuroefeningen schriftelijk gemaakt. Schrijvers van leerboeken namen de markt weer over en boden weer expliciete grammaticaregels aan. Toch liet de audiolinguale methode wel sporen na. Het was nu alom aanvaard dat het bij het leren van een taal (zoals Spaans) niet gaat om het memoriseren van de regels van de (Spaanse) grammatica, maar om het gebruik. De luistervaardigheid (Spaans), die vóór 1970 voor het merendeel van taaldocenten niet bestond, was ontdekt.

Voor- en nadelen van de Audio-Lingual Method

De audiolinguale methode is effectief voor beginnende studenten Spaans. Een correcte uitspraak Spaans wordt vanaf het begin aangeleerd. Deze audiolinguale methode is een docentgestuurde methode waardoor deze een snelle en efficiënte overdracht van taalkennis kan bieden. De methode kan ook bij grotere groepen worden toegepast.
Deze docentgestuurde kant is tegelijkertijd een nadeel; eigen input wordt niet verwacht van de lerenden, waardoor het risico op passiviteit en onvoldoende motivatie en betrokkenheid op de loer ligt. Een bijkomend bezwaar van de methode is dat de geoefende drills niet zo gemakkelijk in levend taalgebruik Spaans om te zetten zijn.

GoldList Method (GLM)

Bedacht door wie en wanneer

De GoldList Method (‘gouden lijst-methode’) is ontwikkeld door polyglot David J. James, alias Viktor Dmitrievitch Huliganov of Uncle Davey.

Kenmerken van de GoldList Method (GLM)

Deze GoldList Method is een leermethode om woorden of zinnen in een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) op een zodanige manier wijze te leren dat ze plaatsnemen in het langetermijngeheugen. Deze methode werkt middels zelfgeschreven woordenlijsten (Spaans) die nadien herhaald worden. De zinnen of woorden van de woordenlijst worden door de student hardop gelezen. Het idee is niet om deze woorden en/of zinnen of zinnen uit het hoofd te leren, maar dit eigenlijk gebeurt automatisch door blootstelling. De woordenlijst wordt steeds bijgewerkt; Spaanse woorden die geleerd zijn, worden van de woordenlijst gehaald. Die Spaanse woorden die nog altijd problemen opleveren, blijven op de lijst op de woordenlijst staan.

Populariteit

Aanhangers van de GoldList-methode claimen dat deze woorden en zinnen in het Spaans spontaan worden opgeslagen in het langetermijngeheugen, iets dat door veel geheugenwetenschappers wordt betwijfeld. In het algemeen wordt (taal)kennis opgeslagen als deze kennis ook van betekenis en relevant is voor de lerende. Voor Spaanse woorden die relevant en van betekenis zijn, kan deze GoldList-methode werken.

Voor- en nadelen van de GoldList Method

Bij studenten die het prettig vinden om bijvoorbeeld Post-its^® als geheugensteuntje te gebruiken, zou de methode goed kunnen werken. Met de hand schrijven werkt effectiever dan typen of, redelijk zinloos: een foto maken, doordat het fysieke deel van het geheugen door het schrijven meewerkt en aangesproken wordt. Een minpunt van deze leermethode is het gebrek aan context. Talen bestaan uit veel meer dan alleen een verzameling losse woorden en/of zinnen. Bovendien is deze methode bijzonder tijdrovend omdat er steeds met de hand geschreven lijsten gemaakt dienen te worden.

De Natural Method

Bedacht door wie en wanneer

De Natural Method, ook wel de Natural Approach (de ‘natuurlijke aanpak’) genaamd, is ontwikkeld in 1983 door de Amerikanen Tracy Terrell en Stephen Krashen.

Kenmerken van de Natural Method

De Natural Method is op een natuurlijke wijze van taalverwerving (van bijvoorbeeld Spaans) gericht. De methode probeert het Spaans aan te leren op de manier waarop mensen als kind hun moedertaal leerden. Op deze manier leert de student onbewust eveneens de taalregels van het Spaans. Alleen de Spaanse taal wordt hiervoor gebruikt met de nodige visuele hulpmiddelen. Er wordt gestreefd naar een leeromgeving zonder stress voor de studenten. De studenten worden blootgesteld aan een aanzienlijke hoeveelheid begrijpelijke input. De taalproductie Spaans mag spontaan ontstaan en wordt niet geforceerd. De nadruk ligt op communicatie en minder op het corrigeren van vormfouten en expliciete Spaans grammatica.
De leermethode heeft het meeste rendement als de studenten worden ondergedompeld in het Spaans. De activiteiten in het Spaans dienen stimulerend te zijn zodat de studenten van de ervaringen kunnen genieten.
De Natural Method lijkt vrij veel op de Directe Methode. Het idee van natuurlijke taalverwerving is het uitgangspunt van beide methoden; het verschil is dat de Directe Methode meer nadruk op de praktijk legt en de Natural Method meer op blootstelling aan taalinput en het verminderen van spreekangst.

Populariteit

Dat onderdompeling zeer effectief is, is al veelvuldig aangetoond. Doordat de natuurlijke aanpak betrekkelijk eenvoudig is om te begrijpen, is de methode een populaire manier van lesgeven onder taaltrainers Spaans. Maar er kleven eveneens nadelen aan de natuurlijke aanpak. De methode is voornamelijk gericht op het impliciet leren van de Spaanse grammatica. De studenten zouden weliswaar leren om te communiceren, maar door ontoereikende kennis van de grammatica in een wat gebrekkige, vereenvoudigde versie van de taal blijven hangen.

Voor- en nadelen van de Natural Method

Om op een natuurlijke manier Spaans te leren, wordt prettig gevonden. De studenten krijgen de kans voor het opbouwen van een persoonlijke band met het Spaans. Omdat de studenten niet ‘uit het hoofd hoeven te leren’, beklijft het geleerde Spaans voor een langere tijd.
Doordat er vrijwel geen druk ligt op de taalproductie, kan het nadeel zijn dat het langer duurt voor er resultaten merkbaar zijn. De methode bereidt lerenden eveneens niet per se voor op een bepaald Spaans examen.

Structurele Aanpak

Bedacht door wie en wanneer

De Structural Approach (afgekort SA) ofwel ‘Structurele Aanpak’ is in de jaren 50 door Charles Fries, oprichter en directeur van de English Language Institute aan de Universiteit van Michigan en één van zijn studenten Robert Lado ontwikkeld.

Kenmerken van de Structurele Aanpak (SA)

De Structurele Aanpak is een wijze van taalverwerving die als doel heeft om de lerende vertrouwd te maken met de grammaticale en fonologische structuren van de doeltaal (bijvoorbeeld het Spaans). De beheersing van deze structuren is volgens de Structurele Aanpak effectiever dan de verwerving van woordenschat Spaans. Het herkennen en kunnen toepassen van vaste combinaties van Spaanse woorden en woordgroepen in de juiste woordvolgorde is waar het bij de methode om gaat. Deze vaste combinaties worden aan lerenden aangeboden in reële situaties met gebruik van visualisatie, gezichtsuitdrukking, dramatisering en handelingen. De structuren die in de praktijk het meest worden gebruikt, worden als eerste geleerd. De mondelinge vaardigheden Spaans (luisteren en spreken) worden hier in eerste instantie bij gebruikt; lezen en schrijven volgen daaruit. Bij het aanleren en verbeteren van de productieve vaardigheden Spaans (spreken en schrijven), krijgt de grammatica een belangrijke rol. Andere benamingen voor de Structurele Aanpak zijn de Structural-Situational Approach (structurele-situationele benadering) en de Structural-Oral-Situational Approach (structurele-mondeling-situationele benadering).

Populariteit

De Structurele Aanpak werd in de jaren vóór 1970 gebruikt op grote schaal om Engels te leren in Engelssprekende landen, de voormalige Britse koloniën en in Maleisië.

Voor- en nadelen van de Structurele Aanpak

Dat studenten het Spaans op een accurate manier geleerd wordt, is de sterke kant van een structurele aanpak. De studenten krijgen inzicht in de Spaanse grammatica leren in welke situatie bepaalde bepaalde Spaanse woorden of combinaties van woorden wel of niet geschikt zijn. De methode gebruikt alledaagse taal. De Structural Approach heeft eveneens minpunten. De manier van werken is nogal tijdrovend en zorgt niet onmiddellijk voor ervaringen van succes. De eigen inbreng van de lerende is beperkt; de methode is weinig creatief.

Communicatief taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching; CLT)

Bedacht door wie en wanneer

Het zogenaamde communicatief Taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching; CLT), ook ‘De Communicatieve benadering’ (Engels: Communicative Approach; CA) genoemd, is ontstaan in de jaren zestig van de vorige eeuw onder invloed van ideeën van Noam Chomsky, die de nadruk legde op competenties bij het leren van vreemde talen. Taalkundige Dell Hymes was in 1966 de grondlegger van het concept van communicatieve vaardigheden.

Kenmerken van Communicatief taalonderwijs (CLT)

Het communicatief talenonderwijs gaat uit van de gedachte dat interactie het uiteindelijke streven is bij het leren van vreemde talen (zoals Spaans).
De studenten leren met gebruik van de CLT-technieken het Spaans in praktijk te brengen door de interactie met elkaar en de taaldocent Spaans. Er wordt gebruikgemaakt van teksten, geschreven in het Spaans of ander materiaal uit het dagelijks leven of de werksituatie. Het Spaans wordt zowel tijdens en ook buiten de les gebruikt.
Studenten praten over persoonlijke gebeurtenissen met medestudenten en taaldocenten Spaans dragen onderwerpen aan buiten het gebied van de traditionele grammatica, om de taalvaardigheid Spaans in allerlei soorten situaties uit de praktijk te oefenen. Spaanse grammatica leren studenten inductief, dit houdt in aan de hand van de praktijk, waaruit de regel volgt.
Bij het communicatief taalonderwijs zijn docenten Spaans echt trainers, die de lerenden helpen in het Spaans te communiceren.

Populariteit

In de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw werd het communicatief taalonderwijs erg populair, deels doordat de traditionele taalonderwijsmethodes niet erg succesvol bleken. Binnen het verenigde Europa ontstond meer behoefte om een taal te leren middels een methode die meteen toepasbaar was.

Voor- en nadelen van Communicatief taalonderwijs

Het communicatief taalonderwijs (CLT) heeft veel voordelen. Studenten ‘kunnen’ al snel ‘iets’ in het Spaans; de methode is functioneel en studentgericht. Omdat authentieke materialen te gebruiken, leren studenten de Spaanse woorden die zij nodig hebben. CLT is efficiënt. Voor de studenten is het stimulerend, omdat zij gauw succeservaringen hebben. Fouten maken mag; de taalvaardigheid wordt al doende geleerd en daarna geperfectioneerd. Een nadeel van de communicatieve benadering is dat er niet zo veel aandacht wordt besteed voor grammatica, vocabulaire dat niet meteen toepasbaar is en uitspraak. De voorbereiding en planning vragen veel tijd van de trainer en vereist een actieve deelname van studenten. Voor een aantal studenten is deze manier van leren ongebruikelijk of moeilijk, afhankelijk van welke achtergrond zij hebben. Communicatief taalonderwijs (CLT) traint taalvaardigheden; daarbij gaat het om de functie en niet zo zeer om de vorm en het biedt geen echt samenhangend geheel.

Grammatica-/vertaalmethode (GVM) (Engels: Grammar-Translation Method; GTM)

Bedacht door wie en wanneer

Het taalonderwijs was in de 18^de en de 19^de eeuw vooral op praktisch taalgebruik gericht. Taaldocenten leerden de studenten om gebruiksklare zinnen, dialogen, idiomatische uitdrukkingen, lijsten met woorden etcetera na te spreken, uit het hoofd te leren en vervolgens op te zeggen. Een Duitse docent Frans en Italiaans en eveneens schrijver van leerboeken; Johann Valentin Meidinger, deed dit op een andere manier. Rond 1783 ontwikkelde hij een leermethode waarbij de grammatica in het middelpunt stond. Meidinger wordt als grondlegger van de grammatica-vertaalmethode (In het Engels: Grammar-Translation Method; GTM) gezien.

Kenmerken van de Grammatica-/vertaalmethode (GVM)

Deze methode was gestoeld op het onderwijs in het Latijn, wat de taal van de wetenschap, cultuur en religie was. Dit onderwijs in het Latijn was natuurlijk op geschreven teksten van klassieke schrijvers gericht en was geheel op de grammatica en het vertalen gericht. Dat werd destijds als een degelijke en wetenschappelijke aanpak gezien. De Grammatica-vertaalmethode gaat van de analyse van taalstructuren en taalvormen (van bijvoorbeeld Spaans) uit waarbij de student inzicht ontwikkelt. Bij de Grammatica-vertaalmethode zijn de lees- en schrijfvaardigheid Spaans dus belangrijk. Literatuur, vertalen en uit het hoofd leren van woordenlijsten krijgen de nadruk. De docent draagt taalkennis Spaans over, de lerenden memoriseren.

Populariteit

Al sinds halverwege de negentiende eeuw waren er ook tegengeluiden te horen. Desondanks heeft de grammatica-/vertaalmethode tot recente datum een grote invloed gehad op het talenonderwijs.

Voor- en nadelen van de Grammatica-/vertaalmethode

Aan mensen die het een uitdaging vinden om dingen uit het hoofd te leren, vormt de methode vormt een aardige mentale training. Deze methode biedt eveneens inzicht in de structuur van het Spaans, vanwege de nadruk die op de grammatica wordt gelegd.
Er zijn echter meer nadelen dan voordelen. Het grootste nadeel is dat de spreekvaardigheid en luistervaardigheid Spaans bij de methode ver achterblijft, waardoor de taal zelfs na jaren studeren weinig mondeling toegepast kan worden. De leermethode staat ver af van het dagelijks gebruik van het Spaans, ook in de context die aangeboden wordt, omdat het meestal om literair taalgebruik gaat. Bij het werken in groepen biedt de methode geen mogelijkheid tot differentiatie of tot een eigen creatief leerproces bij studenten. De student is slechts toehoorder en uitvoerder.

Onderdompeling (Engels: immersion)

Bedacht door wie en wanneer

De leermethode ‘Onderdompeling’ (Engelse naam: language immersion of alleen immersion) wordt sinds de jaren 70 wereldwijd gebruikt, hoofdzakelijk op de middelbare school waarbij een vak (bijvoorbeeld wiskunde) wordt onderwezen in een vreemde taal. Binnen Nederland is de methode van ‘onderdompeling’ ook wel bekend als de methode die bij Taleninstituut Regina Coeli in de provincie Brabant, ook wel ‘de nonnen van Vught’ of liefkozend ‘de nonnetjes (van Vught)’ genoemd, wordt gebruikt. De methode van ‘onderdompeling’ is daar in 1963 ontstaan met Franse nonnen die taalles Frans gaven aan welgestelde dames uit Vught en omgeving.

Kenmerken van onderdompeling

Onderdompeling behelst dat degene die de taal (zoals het Spaans) leert, direct vanaf het eerste moment is omgeven door de nieuwe taal. Alle instructies vinden in de doeltaal (Spaans) plaats; in het begin langzaam en met veel herhaling en later op een meer natuurlijke wijze. De lerenden worden ook uitgedaagd vanaf het begin om in het Spaans te spreken. Er wordt gebruikgemaakt van rollenspellen en simulaties. Scholen die werken met onderdompeling, richten de leeromgeving veelal in de stijl van het Spaans om een situatie te creëren alsof de studenten in Spanje zijn. Studenten oefenen de spreekvaardigheid Spaans één-op-één of in een klein groepje. Een andere manier om onderdompeling te bereiken, is daadwerkelijk naar Spanje te reizen en daar bijvoorbeeld in een gastgezin te verblijven.

Populariteit

De methode van onderdompeling wordt beschouwd als een erg goede methode om vreemde talen te leren. Met name de mondelinge taalvaardigheid Spaans kan met de methode van onderdompeling zeer goed worden aangeleerd.

Voor- en nadelen van onderdompeling

Doordat de methode zo intensief is, is het grote voordeel dat met deze methode snel resultaten wordt bereikt. Omdat de lerende wordt erdoor omgeven, is het een kwestie van ‘sink or swim’; hij of zij moet daadwerkelijk in het Spaans gaan communiceren. In principe is de student 24 uur per dag Spaans aan het leren. Het samen oefenen in groepen versterkt de sociale interactie. Studenten ervaren dit als motiverend.
Dat de bereikte resultaten niet altijd vastgehouden wordt, is een nadeel. Als studenten in een vrij korte tijd Spaans leren, door in Spanje te zijn of door te zijn ondergedompeld in een kunstmatig gecreëerde omgeving, maar daarna weer overgaan tot de orde van de dag, is de kans groot dat het nieuw geleerde snel wegzakt. Het feit dat een dergelijke training Spaans nogal intensief is, kan een bijkomend nadeel zijn. Niet alle lerenden hebben genoeg conditie om deze wijze van leren vol te houden.

Suggestopedie (Suggestopedia)

Bedacht door wie en wanneer

Suggestopedia is een (taal)leermethode die ontwikkeld is in de zeventig jaren van de vorige eeuw. Deze methode is door de Bulgaarse psychotherapeut Georgi Lozanov ontwikkeld.

Kenmerken van Suggestopedie

Suggestopedia is gebaseerd op het principe van de suggestie. Volgens Lozanov is positieve suggestie een voorwaarde om (een taal; bijvoorbeeld Spaans) te kunnen leren. Daarvoor zijn een ontspannen sfeer en een wederzijds vertrouwen tussen de trainer (Spaans) en de lerende van essentiële betekenis. Hiervoor dient de lerende zich veilig en ontspannen te voelen. Om deze situatie te creëren, was een leslokaal met een rijopstelling niet geschikt. De studenten zaten in comfortabele stoelen tijdens de lessen die in een halve cirkel werden gezet en er was altijd achtergrondmuziek in de klas. De methodiek zoals Lozanov die beoogde, bestond uit het voorlezen van teksten, op de achtergrond werd klassieke muziek gespeeld of waren natuurgeluiden te horen. Bij deze teksten bestonden bestonden woordenlijsten alsook opmerkingen over de grammatica van de doeltaal (het Spaans). Het voorlezen werd gedaan met gebaren en veel expressie in stem. Lerenden werden zo verleid om te luisteren en ze konden de (Spaanse) woorden die nieuw waren, gemakkelijk begrijpen en opnemen. Tijdens de lessen was er veel aandacht voor cultuur en kennis over het land van de vreemde taal (Spanje). Er werden rollenspellen gespeeld en er bijvoorbeeld ook (Spaanse) streekgerechten werden gemaakt en geproefd.

Populariteit

De leermethodiek van Georgi Lozanov was omstreden en is niet erg bekend meer. Een aantal elementen bijvoorbeeld het gebruiken van stemexpressie en gebaren bij het lezen van teksten, wordt nog steeds gebruikt.

Voor- en nadelen van Suggestopedie

Suggestopedia zorgt voor een ontspannen en veilige sfeer in de les, waardoor de student minder last heeft van frustratie of faalangst. Deze gemoedelijke sfeer kan voor een immigrant bijdragen aan een positieve associatie met het nieuwe thuisland. Vaak werkt muziek motiverend en draagt bij aan betere leerprestaties. Dat de lerende wordt gestimuleerd om actief mee te doen en zich in te leven in de situatie, wat voor sommige mensen een nieuwe ervaring is, is een ander pluspunt van de leermethodiek. Tegelijk is dit voor sommige studenten een keerzijde, want niet iedereen is hiertoe in staat. Ook kan muziek bij sommigen afleiden en verstorend werken in tegenstelling tot stimulerend of ontspannend. Een andere zwakke kant is dat de relatie taaltrainer-student niet gelijkwaardig is; alle inbreng komt van de kant van de Spaanse taaltrainer en de studenten zijn steeds de ontvangende partij.

Community Language Learning (CLL)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse priester en psycholoog Charles Curran ontwikkelde Community Language Learning, ook wel Counseling Language Learning genoemd in het jaar 1976.

Kenmerken van Community Language Learning (CLL)

Community Language Learning is een methode om een vreemde taal te leren waarbij lerenden samenwerken om te bepalen welke aspecten van een vreemde taal zij willen leren. Deze methode baseert zich op de counseling-benadering waarbij de docent fungeert als counselor die de zinnen van de lerenden omschrijft. De lerenden starten het gesprek. Zij spreken in de moedertaal als de studenten de doeltaal (Spaans) nog niet machtig genoeg zijn. De docent (Spaans) legt uit en vertaalt. Hierna herhalen de studenten de uitingen van de docent zo goed mogelijk. Deze gesprekken in het Spaans worden opgenomen om daarna te kunnen herbeluisteren.
De CLL stimuleert gemeenschapsgevoel in de leergroep en ziet de wisselwerking tussen de lerenden als middel om het Spaans te leren. Het zijn de studenten zelf die de lesstof bepalen middels zinvolle gesprekken. Er wordt geen lesboek Spaans gevolgd.

Populariteit

De mate van succes van CLL hangt erg af van de expertise van de docent-counselor. Bij deze methode dient de taaltrainer naast sociaal-cultureel kundig ook taalkundig onderlegd te zijn. Hij of zij dient zowel het Spaans als de moedertaal van de lerenden erg goed te beheersen om de taaluitingen van de lerenden te kunnen vertalen. Deze methode kan goed werken indien deze op de juiste wijze wordt gebruikt. Voor grote groepen is deze methode niet bruikbaar.

Voor- en nadelen van Community Language Learning

Deze methode biedt de studenten een hoge mate van autonomie. De studenten vinden het analyseren van hun eigen gesprekken vaak nuttig. De groep wordt vaak zeer hecht, niet alleen tijdens de lessen Spaans, maar ook buiten de lessen. Met deze methode worden studenten zich veel meer bewust van hun groepsgenoten, hun sterke en minder sterke punten en leren als een team te werken. Van het bespreken door de foutjes en het evalueren van de taalles Spaans leren studenten veel. Vaak blijven deze correcties in het geheugen gegrift en worden onderdeel van de actieve woordenschat van de studenten.
Het kan een nadeel zijn dat de taal trainer niet sturend is, terwijl een aantal lerenden wel sturing nodig heeft. Bij deze methode wordt geen lesboek gebruikt en er worden ook geen toetsen Spaans gehouden. Het succes van de les is daardoor moeilijk te meten. Een aantal studenten wordt belemmerd in hun Spaans spreken wanneer zij opgenomen worden.

Lexicografische benadering (Engels: Dynamic Lexicographic Approach; DLA)

Bedacht door wie en wanneer

De Lexicografische benadering (Engelse benaming: Lexical Approach; LA) is een methode om een vreemde taal te leren die door Michael Lewis is ontwikkeld in het begin van de jaren 90 van de vorige eeuw.

Kenmerken van de Lexicografische benadering (DLA)

De lexicografische benadering is gebaseerd op het idee dat een belangrijk deel van het leren van een taal (zoals het Spaans) bestaat uit het begrijpen en het produceren van ‘lexicale eenheden’, brokjes taal die uit (Spaanse) woorden, woordcombinaties alsook uitdrukkingen bestaan. Studenten verwerven al doende inzicht in patronen van het Spaans (de grammatica) en betekenisvolle groepen met woorden. Zo leren ze hoe het Spaans ‘in het echt’ gebruikt wordt. In deze benadering neemt woordenschat Spaans een grotere plaats in dan Spaanse grammatica. Instructies zijn gericht op situaties en Spaanse uitdrukkingen die vaak voorkomen in dialoog. Voor interactie is aandacht maar eveneens voor exposure; voor de receptieve vaardigheden van de lerenden (luisteren/begrijpen, lezen/begrijpen). Voor het zelf ontdekken van de Spaanse taal door de lerende is veel mogelijkheid.
De taak van de trainer Spaans is voor voldoende input te zorgen en het faciliteren van het leerproces van de lerende.

Populariteit

In de afgelopen drie decennia zijn de leerboeken duidelijk anders geworden onder invloed van (onder andere) de ideeën over taal van Michael Lewis. Er wordt veel meer aandacht aan de woordenschat geschonken die aangeboden wordt in chunks, in betekenisvolle brokjes. De vergaande wending in de wijze waarop talen worden onderwezen, iets waarnaar Lewis streefde, is echter uitgebleven.

Voor- en nadelen van de Lexicografische benadering

Door het werken met ‘chunks’ (brokjes van de taal); met ‘echte’ taal, leren studenten op een natuurlijke manier de Spaanse taal te gebruiken. Op deze manier ontstaat souplesse in het taalgebruik Spaans.
Het nadeel is dat de werkelijkheid toch altijd weer afwijkend is van de geleerde taalsituaties. Met het zelf leren herkennen van de patronen van het Spaans hebben sommige lerenden moeite en zij hebben meer aan een trainer Spaans die hen wegwijs maakt, dan aan een docent taal-facilitator.

Series Method

Bedacht door wie en wanneer

De Series method, ook wel ‘seriemethode van taalverwerving’ genoemd, is ontwikkeld door de Fransman François Gouin in het jaar 1880.

Kenmerken van de Series Method

De seriemethode (The Series Method of language acquisition) van Gouin gaat uit van een serie verbonden zinnen die eenvoudig te begrijpen zijn en weinig kennis van grammatica van de doeltaal vereisen. De studenten leren zinnen op basis van een actie, bijvoorbeeld het huis verlaten in de volgorde waarin deze zou worden uitgevoerd. Deze series of reeksen behandelden onderwerpen als mens in de samenleving, leven in de natuur, wetenschap en beroep, ontwikkeld vanuit het onderscheid tussen objectieve, subjectieve en figuurlijke taal. In de Gouin-serie wordt geen moedertaal gebruikt. Het is een soort eentalige methode, die niet van ‘vertalen’ en ‘uitleggen’ uitgaat maar van ‘demonstreren’ en ‘handelen’, waardoor lerenden vanzelf snel in de doeltaal (bijvoorbeeld het Spaans) gaan denken.

Populariteit

François Gouin’s ideeën over taal waren hun tijd ver vooruit. Ondanks dat het een ongewone aanpak was, was de seriemethode van Gouin enige tijd een succes. Berlitz’ Directe Methode overschaduwde de leermethode echter.

Voor- en nadelen van de Series Method

Door de Series method van Gouin worden de mondelinge vaardigheden Spaans goed ontwikkeld en het zorgt voor het opbouwen van een natuurlijke, harmonieuze en gelijkwaardige sfeer.
De methode creëert levendig onderwijs. Dit type taalonderwijs Spaans wekt het enthousiasme van de studenten op doordat het gebruikmaakt van visuele leermiddelen, bijvoorbeeld afbeeldingen, grafieken, en dergelijke. Het leren wordt tastbaar; dit was iets dat totaal nieuw was. Het maakt Spaanslerenden nieuwsgierig, wat helpt om het leergeheugen te ontwikkelen, prestatiedruk te verlagen alsook het zelfvertrouwen te verhogen. De communicatieve vaardigheid Spaans van de lerende wordt sterk gestimuleerd met de methode.
De methode heeft echter als nadeel dat taal die iets meer abstract of subjectief is, moeilijk in één concrete ervaring is te vangen met beweging en expressie. De bewerkelijkheid voor de taaldocent, die immers een scala aan series moet voorbereiden, is een bijkomend nadeel. Ten derde richt de Gouin-seriemethode zich vooral op mondelinge taalgebruik, terwijl het onderwijssysteem nog vaak draait om examens die de competentie van lezen en schrijven toetsen.

Task-Based Language Teaching (TBLT)

Bedacht door wie en wanneer

Taakgericht taalonderwijs (Task-Based Language Teaching) is in de jaren tachtig van de vorige eeuw ontwikkeld. De grondleggers zijn de Indiase taalkundige professor N.S. Prabhu, de Amerikaanse hoogleraar Teresa P. Pica en de Britse hoogleraren Michael H. Long en Graham V. Crookes.

Kenmerken van de Task-Based Language Teaching (TBLT)

Taakgericht taalonderwijs past binnen een Communicatieve Benadering/het Communicatief Taalonderwijs. De visie achter deze methode is dat de verwerving van de taal (zoals het Spaans) geen doel op zich is, maar een hulpmiddel om bepaalde taken uit te kunnen voeren. Studenten krijgen verschillende motiverende taken voorgeschoteld, waarvoor taalkennis (Spaans) nodig is. Voor het goed uitvoeren van deze taken, is het nodig dat ze over woordenschat en taalregels beschikken. De taken zijn zaken uit het dagelijks leven, bijvoorbeeld e-mails schrijven, met de klantenservice bellen, een boodschap doen, een drankje bestellen of een krant lezen. De opdracht wordt in drie fasen verdeeld: vóór, tijdens en na de taak, waarbij de studenten zich eerst voorbereiden op de taak, vervolgens de taak uitvoeren en tot slot hierop terugblikken. De studenten dienen samen te werken om de taken uit te kunnen voeren. De opdrachten moeten net boven het niveau van de student Spaans liggen om leereffect te hebben.

Populariteit

Task-Based Language Teaching heeft aan populariteit gewonnen vanaf de vroege jaren negentig en zeker in het taalonderwijs. De methode lijkt de meest bruikbare vorm te zijn voor het verhogen van de taalvaardigheden bij studenten (vooral studenten met een achterstand) in het lager en secundair onderwijs.

Voor- en nadelen van Task-Based Language Teaching

Het taakgericht taalonderwijs (Spaans) biedt duidelijke voordelen. Het is een activerende manier van werken, waarbij de studenten worden uitgedaagd om hun vaardigheden (Spaans) te gebruiken. Zolang de taak goed aansluit bij de student, is het een op de persoon gerichte, relevante en efficiënte aanpak. Studenten komen op een natuurlijke, dagelijkse manier in contact met de Spaanse taal en leren zo authentieke Spaanse woorden, woordcombinaties en uitdrukkingen. Bovendien leren studenten om samen te werken. Studenten ervaren taakgericht taalonderwijs als motiverend en plezierig.
Als nadeel kan worden gezien dat de communicatie het belangrijkst is en niet zozeer de correcte vorm van het Spaans, waardoor studenten die niet zozeer precies leren.

De Dogme benadering (Engels: Dogme Language Teaching; Dogme ELT)

Bedacht door wie en wanneer

Scott Thornbury; een Nieuw-Zeelandse taalkundige en docententrainer op het gebied van taalonderwijs Engels ontwikkelde in het jaar 2000 Dogme Language Teaching/Dogme ELT (ook wel de ‘Dogmabenadering’ genoemd).

Kenmerken van de Dogme benadering (ELT)

‘Dogme 95’; een stroming van een groep filmmakers uit Denemarken onder wie de bekende filmregisseur Lars von Trier uit het jaar 1995 was de inspiratie voor Dogme Language Teaching (DLT). De deelnemers houden zich aan tien strikte regels (dogma’s) bij het maken van films die samen ‘de eed van zuiverheid’ (Deens: kyskhedsløfter; Engels: Vows of Chastity) vormen. Het Dogme-taalonderwijs werkt op een vergelijkbare manier. De aanhangers van deze methode zoeken naar een vorm van communicatief taalonderwijs die niet door voorgedrukt materiaal is belast. Het doeleinde van Dogme-taalonderwijs is het beginnen van echte inhoudelijke gesprekken over praktische onderwerpen. Hierbij draait het om communicatie als inspirator van een taal leren (bijvoorbeeld Spaans). Daarom is deze leermethode een communicatieve aanpak voor taalonderwijs, die taal wil onderwijzen zonder het gebruik van lesboeken of ander lesmateriaal en zich in plaats daarvan richt op het communiceren tussen de studenten en de trainer. Net zoals de Dogme-beweging van de filmmakers, heeft het Dogme-taalonderwijs 10 uitgangspunten (dogma’s).

Populariteit

Ondanks dat er niet veel onderzoek naar het succes van Dogme is gedaan, stelt Scott Thornbury dat de overeenkomsten met het taakgericht leren van een vreemde taal (zoals Spaans) suggereren dat Dogme waarschijnlijk leidt tot vergelijkbare resultaten.

Voor- en nadelen van de Dogme benadering

Een pluspunt voor trainers Spaans is dat hij of zij zich vrijwel geen hoeft voor te bereiden. Het kan zeer motiverend zijn dat de lerenden voor zijn of haar eigen leerproces de verantwoording draagt. Voorspelbaar zijn de taallessen Spaans zo nooit. Dat zorgt voor spontane communicatie en verveling krijgt geen kans. Zo goed als elk onderwerp kan worden besproken in een taalles volgens de Dogme-methode. Studenten blijven zo betrokken en alert.
Daartegenover staat dat lerenden zich iets minder op hun gemak kunnen voelen als ze zo weinig bij de hand genomen worden door de taaltrainer. Ook zijn niet alle trainers Spaans voldoende flexibel voor deze manier van lesgeven. Dat lerenden zich vaak moeten voorbereiden op een bepaald examen Spaans, terwijl het niet zeker is dat de daarvoor benodigde stof aan bod komt in de lessen, kan een ander keerzijde zijn.

Growing Participator Approach (GPA)

Bedacht door wie en wanneer

The Growing Participator Approach (GPA) is ontwikkeld in 2007 door Language consultants Greg en Angela Thomson.

Kenmerken van de Growing Participator Approach (GPA)

De GPA-benadering geldt als een alternatieve visie op het verwerven van een nieuwe taal (zoals het Spaans). Het primaire uitgangspunt van de GPA is dat taal en cultuur niet los van elkaar staan. Het gaat bij GPA om veel meer dan alleen het leren van het Spaans; het uiteindelijke doel is uitgroeien tot een volwaardige deelnemer aan het leven in de gastcultuur (van bijvoorbeeld Spanje). Daarom gebruikt GPA de termen ‘groeiende deelnemer’ in plaats van ‘taallerende’ en ‘verzorger’ in plaats van ‘docent’. De GPA-benadering heeft gelijkenissen met, en is deels gebaseerd op, de Natural Approach (natuurlijke aanpak) van Stephen Krashen en Tracy Terrell.
De methode kent zes fasen van activiteiten. De lerende met een verzorger uit Spanje voeren deze activiteiten uit. Begrijpen is belangrijker dan produceren. De nadruk ligt op Spaanse woordenschat en cultuur. Fase 1 van de leermethode is de hier-en-nu-fase. Deze fase neemt ruwweg 100 uur in beslag. De ‘groeiende deelnemer’ focust zich in deze fase 1 op luisteren en non-verbale feedback geven.
Fase 2 van de methode is de ‘verhaalopbouwfase’. Deze duurt ongeveer 150 uur en de deelnemer begint het Spaans nu ook te produceren. In fase 3 ligt de nadruk op zogenaamde ‘gedeelde verhalen’. ‘Gedeelde verhalen’ zijn verhalen die over dagelijkse gebeurtenissen gaan, verhalen die tussen culturen gedeeld worden en verhalen die over gedeelde ervaringen gaan. Fase 4 van de methode is de fase van het zogenaamde ‘diepe delen’. De deelnemer en de verzorger beginnen nu meer diepgaande gesprekken over het leven in de Spaanse cultuur te voeren. In fase 5 van de leermethode van de methode begint de deelnemer zich te richten op taalgebruik van de moedertaalsprekers Spaans aan de hand van televisie, films, nieuws of literatuur. Het Spaans dat voor het werk van de deelnemers nodig is, wordt ook geleerd. Fase 6 is de zogenaamde ‘zelfvoorzienende groeifase’. Deze fase heeft geen eindpunt. Hierbij gaat het om de groei buiten de formele taalsessies Spaans om.

Populariteit

Er is nog vrij weinig bekend over het succes omdat de leermethode van Thomson nog vrij nieuw is. De deelnemers zijn vrij enthousiast over de methode.

Voor- en nadelen van de Growing Participator Approach

Met GPA wordt een duidelijke doorkijk op het proces van taalverwerving Spaans geboden. De zes fasen bieden realistische doelstellingen en een duidelijk tijdspad. De lerende verwerft niet alleen taalkennis Spaans, maar eveneens van de omgeving en de lerende verwerft daarnaast een nieuw sociaal netwerk.
Dat voor iedere deelnemer of iedere kleine groep deelnemers een ‘verzorger’ gevonden moet worden die veel tijd wil investeren, is een minpunt van deze leermethode.

Shadowing Technique

Bedacht door wie en wanneer

De Shadowing technique of Shadowing (‘schaduwen’) is bedacht in de vroege jaren 2000 door Prof. Alexander Argüelles; een Amerikaanse polyglot en taalkundige.

Kenmerken van de Shadowing Technique

De techniek van Shadowing is een methode die studenten zelfstandig kunnen toepassen om de intonatie (Spaans) en uitspraak te verbeteren en vloeiendheid in het spreken te verwerven. Deze methode werkt eenvoudig: de lerende luistert naar een audio-opname, bij voorkeur een dialoog en herhaalt dan wat hij of zij hoort. Het gaat in de eerste plaats om de klanken; de Spaanse tekst begrijpen is niet belangrijk. Luisteren en daarna herhalen wordt geoefend totdat het heel soepel gaat en de lerende simultaan met de audio-opname Spaans kunnen spreken. Na enige tijd zullen de lerenden een transcript gebruiken om te kunnen lezen (en begrijpen) wat zij hebben gezegd. Zolang de boeken dialogen bevatten of stukken samenhangende teksten, zijn diverse leerboeken geschikt voor deze techniek. De Spaanse audio-opname dient ideaal bezien wat boven het niveau van de studenten te liggen. De ideale lengte is ongeveer één pagina, op een natuurlijke snelheid en zonder kunstmatige pauzes in te lassen. Omdat lichamelijke beweging de opname van de te leren taal (het Spaans) in het zenuwstelsel versterkt, doet Alexander Argüelles de aanbeveling om te gaan lopen tijdens het spreken, liefst buiten, en niet te gaan zitten. Dat de lerenden minder snel worden afgeleid als zij in beweging zijn, is een andere reden waardoor het werken aan het Spaans veel effectiever gaat.

De shadowing-techniek heeft veel gemeen met de audiolinguale methode uit de vorige eeuw, maar het verschil is dat de audiolinguale methode gebruikmaakte van grammaticale drills in plaats van dialogen of samenhangende tekst. Ook simultaan spreken is verschillend aan Shadowing.

Populariteit

De afgelopen jaren is veel onderzoek naar Shadowing gedaan waaruit blijkt dat de techniek zowel de uitspraak als de luistervaardigheid aanzienlijk verbetert. Ook het algemene begrip van het Spaans wordt vergroot.

Voor- en nadelen van de Shadowing Technique

Het praktische voordeel van Shadowing dat de methodiek in een groep lerenden kan worden gebruikt, waarbij alle deelnemers actief aan de methodiek leren zijn. De methode heeft een hoog rendement.

Het nadeel van de Shadowing-techniek is dat lerenden het soms wat saai vinden om dezelfde Spaanse tekst steeds te blijven herhalen. De keuze van de tekst is dus heel belangrijk.

Total Physical Response (TPR^®)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse psycholoog James J. Asher ontwikkelde in de jaren zestig van de vorige eeuw de taalverwervingsmethode Total Physical Response, ook wel TPR^® genoemd.

Kenmerken van Total Physical Response (TPR^®)

TPR^® is een taalleermethode (voor bijvoorbeeld Spaans) die gebaseerd is op het principe dat mensen leren door middel van handelingen en beweging. Al doende leert men, en wel op de manier zoals een kind de moedertaal leert. Ouders geven hun jonge kinderen continu opdrachten en belonen hen als ze die uitvoeren (“kijk naar mama”, “goed zo”). “Pak de lepel”, “Mooi!”, “Trek je schoentjes maar aan”, enz.). In eerste instantie is het de bedoeling dat de kinderen begrijpen wat de ouders zeggen, de kinderen gaan verbaal reageren in een later stadium. Dus de luistervaardigheid Spaans is de basis, daarna komt de spreekvaardigheid.
TPR^® past deze principes van de moedertaalverwerving bij het leren van het Spaans versneld toe. De taaldocent geeft opdrachten op een begrijpelijke en vriendelijke manier, bijvoorbeeld: “pak het boek” en doet de opdrachten zelf voor; de student doet na. In het begin wordt nog niet van de lerenden verwacht dat ze Spaans spreken; in een later stadium geven de lerenden de taken. Opdrachten die bekend zijn worden verder uitgebreid of deels gewijzigd.
Door het combineren van beweging en spraak, appelleert TPR^® aan beide hersenhelften. Het kost daardoor minder moeite om iets te leren en de geleerde Spaanse taalkennis beklijft ook beter.

Populariteit

Met name wordt TPR^® toegepast binnen het NT2-onderwijs (Nederlands als tweede taal), zeker bij beginnende studenten en ook wel bij Engels op de basisschool. Maar eveneens middelbare scholieren en volwassenen werken met plezier met TPR^® en behalen hierbij goede resultaten.

Voor- en nadelen van Total Physical Response

TPR^® biedt veel voordelen. Doordat de student veel begrijpelijke input krijgt aangeboden in ‘chunks’ (woorden die bij elkaar horen), krijgt hij of zij snel begrip van de nieuwe taal. De leermethode van Total Physical Response zorgt voor een snelle succeservaring, wat het plezier in het leren bevordert. Het zorgt een stressvrij leerproces. In principe is TPR^® inzetbaar voor alle doelgroepen, ongeacht welke leeftijd en achtergrond en kan de methodiek eveneens worden gebruikt in grotere klassen. De vreemde taal wordt direct opgeslagen in het langetermijngeheugen van de student.
Het nadeel van de TPR^®-methode is dat niet alle taaluitingen in TPR^®-taken uit te drukken zijn. Dit is de reden dat de methode tot op een zeker niveau werkt en daarboven een andere methode (ter aanvulling) nodig is. Ook is de methode niet bijzonder creatief. De studenten leren niet hun meningen, gevoelens en ideeën in het Spaans te uiten.

De Directe Methode (Engels: Direct Method; DM)

Bedacht door wie en wanneer

Eind jaren 80 van de negentiende eeuw bedacht de Duits-Amerikaanse linguïst Maximilian Delphinius Berlitz de Directe Methode. Deze methode wordt ook wel ‘de natuurlijke benadering’ genoemd. Deze methode is ontwikkeld als antwoord op de dominante grammatica-vertaalmethode.

Kenmerken van de Directe Methode (DM)

Er was een Reformbeweging omstreeks het jaar 1900 met nieuwe visies over talen leren dat zelfontdekkend en inductief zou moeten zijn. Deze Reformbeweging ging overigens niet alleen over het leren van vreemde talen, maar eveneens over voeding, kleding, natuurgeneeskunde en naturisme. De mensen streefden, net als in de jaren 60 van de vorige eeuw, omstreeks 1900 naar natuurlijke manieren van leven en bevrijding van het keurslijf. Binnen het taalonderwijs kwam veel aandacht voor de ‘levende’, gesproken taal, waarbij grammatica meer inductief werd onderwezen, met behulp van voorbeeldzinnen. Hieruit dienden de studenten de taalregels af te leiden. Veel mondelinge oefeningen en met meer aandacht waren er voor de uitspraak (zoals het Spaans). Het werd aangemoedigd om de studenten vaak in het Spaans te laten praten. Nieuw was eveneens dat de lessen in het Spaans gegeven werden. In de les werd nadrukkelijk niet vertaald. De (Spaanse) woordenschat werd aangeleerd met behulp van plaatjes en voorbeelden. Abstracte vocabulaire werd aangebracht door studenten om ideeën te laten associëren.

Populariteit

De vernieuwingsgolf van begin twintigste eeuw ebde weg, mede onder invloed van de crises en oorlogen, om weer een andere vorm te vinden in de jaren 60.
Taleninstituten zoals Interlingua en Berlitz werken nog steeds met een (moderne versie van) de Directe Methode.

Voor- en nadelen van de Directe Methode

Dat het een vrij natuurlijke manier is om Spaans te leren, is het grote voordeel van de Directe Methode. Er wordt veel aandacht geschonken aan luisteren en spreken, waardoor lerenden zelfvertrouwen en vloeiendheid in het Spaans kunnen ontwikkelen. Aan de Direct Methode kleven echter ook minpunten. Voor schrijfvaardigheid (Spaans) is bij deze leermethode nauwelijks aandacht en voor lezen in de doeltaal ook minder. Deze methode biedt voor de meer gevorderde studenten Spaans te weinig uitdagingen. Voor de langzaam lerende studenten is de Directe Methode eveneens niet heel geschikt, omdat deze leermethode uitgaat van een actieve inzet door de student.

De Manesca-methode (Engels: Manesca Method)

Bedacht door wie en wanneer

In 1835 publiceerde Jean Manesca An Oral System of Teaching Living Languages Illustrated by a Practical Course of Lessons in the French through the Medium of the English (“Een mondelinge methode voor het onderwijzen van levende talen, aan de hand van een praktische cursus Frans door middel van het Engels”). An oral system of teaching living languages ging in herdruk in 2015.

Kenmerken van de Manesca-methode

Manesca is gebaseerd op hetzelfde principe als de ‘natuurlijke aanpak’ (Natural Approach): de beste manier om een taal te leren, is die kinderen hun moedertaal leren. Het leren van een taal (zoals Spaans) moet gemakkelijk en veilig zijn. Daarom wil Manesca niet met abstracte regels en woordenlijstjes met Spaanse woorden werken die uit het hoofd geleerd moeten worden.
De Manesca-methode is de oudste, bekende, volledige taalcursus. De methode is op het werken met een groep van lerenden en een taaldocent Spaans gebaseerd, die steeds één Spaans woord tegelijk introduceert. Bij dit woord hoort een specifieke beweging. Het Spaanse woord en de beweging worden vervolgens door de studenten na elkaar herhaald. Deze herhalingen helpen de lerenden de Spaanse woorden te onthouden, zonder dat uit het hoofd leren nodig is. Deze woorden vormen stap voor stap zinnen en variaties op deze Spaanse zinnen. De Spaanse spelling wordt in een later stadium met leesteksten aangeboden.
De Manesca-methode is al een aantal jaren later overgenomen en aangepast door grammaticaschrijver en taaldocent Heinrich Gottfried Ollendorff en staat dan ook wel als de Ollendorff-methode bekend.

Populariteit

Jean Manesca overleed twee jaar na publicatie van zijn leermethode. Zijn werk is overgenomen en verder ontwikkeld door anderen, onder wie Ollendorff. Veel van de ideeën van Manesca zijn nog actueel en worden nog steeds in het moderne vreemdetalenonderwijs gebruikt.

Voor- en nadelen van de Manesca-methode

De sterke kant van de Manesca of Ollendorff-leermethode geldt als het combineren van spreken en bewegingen maken, waardoor het fysieke geheugen meewerkt en het geleerde gemakkelijker en langduriger door de lerende wordt onthouden. Het vele herhalen draagt daar eveneens aan bij. Een keerzijde kan zijn dat dit wat saai kan zijn om dezelfde Spaanse woordjes en zinnen te blijven herhalen.

Silent Way

Bedacht door wie en wanneer

The Silent way (‘de stille manier’) is ontwikkeld door de Egyptenaar Caleb Gattegno in 1963.

Kenmerken van de Silent Way

The Silent Way is een methode om een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren die gebruikmaakt van stilte als instructiemiddel. Gattegno’s methode gaat uit van de autonomie van de lerenden en hun actieve deelname.
De taaldocenten Spaans gebruiken een combinatie van gebaren en stilte om de aandacht te trekken van de lerenden, reacties uit te lokken en ze aan te moedigen om fouten te corrigeren. Veel tijd wordt aan de uitspraak (Spaans) van de te leren taal besteed.
Gattegno, die van oorsprong wiskundige was, vond het belangrijk om taalles te geven op een wijze die efficiënt voor de voorraad energie van zijn studenten was. Hij kwam erachter dat het relatief weinig energie kost om een visueel of auditief beeld te onthouden, veel minder energie dan als studenten proberen iets uit het hoofd te leren. Het betoog van hem was dat de taaldocenten niet zozeer naar kennisoverdracht dienen te streven, maar het bewustzijn aan dienen te boren, omdat alleen het het bewustzijn het mogelijk maakt om dingen te kunnen leren.
Gekleurde staven die voor verschillende dingen kunnen worden gebruikt, zijn één van de hulpmiddelen die The Silent Way van Gattegno hierbij gebruikt. De methodiek maakt ook gebruik van Words in Colour. Words in Colour is een kleurenkaart voor klanken waarin elke kleur een bepaalde klank van het Spaans vertegenwoordigt, gekleurde woordgrafieken voor het werken aan zinnen en gekleurde grafieken die worden gebruikt voor het leren van de spelling.

Populariteit

Alhoewel de Stille Manier in zijn oorspronkelijke vorm niet veel meer wordt toegepast, zijn Gattegno’s ideeën van betekenis geweest, met name bij het leren van de uitspraak.

Voor- en nadelen van de Silent Way

Het pluspunt van de methodiek van Gattegno is dat zijn benadering niet-bedreigend is voor de student, die immers als autonoom gezien wordt. De trainer Spaans is in principe aan de lerenden dienstbaar en niet omgekeerd. Met The Silent Way wordt het leren op een natuurlijke manier gestimuleerd. Door taallerenden uit te dagen nieuwe dingen te ontdekken, wordt de geleerde taalkennis vaak goed verwerkt en onthouden. De lerenden ‘mogen’ fouten maken, wat bijdraagt aan het leerproces.
Een nadeel van de methode kan zijn dat sommige lerenden wat meer begeleiding nodig hebben dan de methode voorstaat. De studenten kunnen gefrustreerd worden door het gebrek aan input van de docent Spaans. Werken met kleuren en grafieken heeft als limiterende factor dat de nieuwheid er vrij snel af is, waardoor het effect kan verdwijnen.

TPR Storytelling

Bedacht door wie en wanneer

TPR Storytelling of ‘TPRS’ staat voor Teaching Proficiency through Reading and Storytelling. De methode van TPR Storytelling is ontwikkeld door Blaine Ray in 1990, een Amerikaanse docent Spaans, en komt uit de TPR-methode (Total Physical Response) voort.

Kenmerken van TPR Storytelling

TPR Storytelling is een taalverwervingsmethode die verhalen gebruikt om een taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren. Het principe is natuurlijke taalverwerving: de taal leren zoals kinderen hun moedertaal leren. De lerenden worden blootgesteld aan een grote hoeveelheid begrijpelijke input om dit te bereiken. Door de trainer Spaans wordt een verhaal verteld waarin nieuwe Spaanse woorden meerdere keren voorkomen. Deze verhalen zijn niet te lang en interessant of humoristisch. Deze verhalen zijn gemakkelijk te begrijpen, hierdoor zijn studenten ontspannen. Zo worden Spaanse woorden en structuren vrijwel vanzelf opgeslagen in het langetermijngeheugen van de lerende. De docent wijst de student op grammaticale fenomenen in het Spaans, zonder dat studenten regels van het Spaans uit hun hoofd hoeven te leren.
De studenten zullen na een poosje ‘automatisch’ Spaans gaan spreken en de Spaanse grammaticale structuur imiteren. Dit is een natuurlijk proces. Een variant is om met een groep van lerenden een verhaal op te bouwen. Bij deze variant schrijft de taaldocent Spaans eerst nieuwe woorden en structuren op een bord of flipchart, met de Spaanse vertaling erbij, om vervolgens hier een verhaal van te maken samen met de lerenden. Tot slot vertellen de studenten het verhaal na. Lezen in het Spaans is een belangrijk onderdeel van TPR Storytelling, omdat dit zorgt voor inbreng. Schrijven in het Spaans volgt daarna.

Populariteit

Er zijn veel onderzoeken gedaan die uitwijzen dat TPRS een succesvolle manier is om een nieuwe taal te verwerven. Er zijn wel randvoorwaarden nodig: de setting moet geschikt zijn en de taaldocent moet ervoor getraind zijn.

Voor- en nadelen van TPR Storytelling

Het is taalverwerving op een laagdrempelige manier en de geleerde stof wordt goed onthouden. TPRS spreekt eveneens de creatieve intelligentie aan; TPRS is een vorm van breinvriendelijk leren. Voor de lerenden is het een plezierige methode en het is niet moeilijk om de aandacht erbij te houden. Voor studenten werkt de methode zeer motiverend om zelf een verhaal te maken.
Een nadeel is dat TPR Storytelling veel voorbereiding van de taaldocent vraagt.

De Rosetta Stone methode

Bedacht door wie en wanneer

De Rosetta Stone-leermethode is naar de zogenaamde de Steen van Rosetta vernoemd, een steen die in Egypte werd gevonden met een tweetalige tekst, door middel waarvan uiteindelijk de hiërogliefen konden worden ontcijferd. Het is ook de naam van het softwarebedrijf dat deze taaltrainingen aanbiedt. De eerste versie is in het jaar 1996 uitgebracht.

Kenmerken van de Rosetta Stone methode

De Rosetta Stone cursus is een wijze om achter een computer een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren. Deze taalcursussen zijn in ruim dertig verschillende talen beschikbaar en ze kunnen vanuit elk van deze talen worden gevolgd.
De Rosetta Stone-methode is een zogenaamde communicatieve leermethode, die de manier imiteert waarop een kind zijn of haar moedertaal leert. Dit houdt in ‘leren door middel van onderdompeling’, door veel te luisteren en na te spreken. Het programma gebruikt hier stemmen van moedertaalsprekers (native speakers Spaans) en foto’s voor voor het overbrengen van de betekenis van nieuwe (Spaanse) woorden. Er wordt gebruikgemaakt van een programma om spraak te herkennen dat de Spaanse uitspraak registreert en daar een schematische weergave van maakt. De lerende kan zo zijn of haar uitspraak van de nieuwe taal met de uitspraak van native speakers (moedertaalsprekers Spaans) vergelijken. Door de voorbeeldstem wat langzamer te laten spreken en daarna veel na te zeggen, kan uitspraakverbetering worden behaald.
Voor de schrijfvaardigheid Spaans zijn er dictee-oefeningen. De software van de methode controleert de Spaanse grammatica en de spelling en geeft taalfouten aan, waarbij de optie bestaat om de taalfouten van de lerende te verbeteren.
Het programma biedt ook leesteksten. Deze leesteksten gaan over dagelijkse onderwerpen, activiteiten en ideeën.

Populariteit

De Rosetta Stone-methode wordt wereldwijd veel toegepast en niet door de minsten. Onder meer de NASA en het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse zaken gebruiken de methode van Rosetta Stone. De Rosetta Stone-methode wordt in Nederland door een aantal ministeries en verschillende hogescholen en universiteiten, alsook door een aantal internationaal opererende bedrijven toegepast.

Voor- en nadelen van de Rosetta Stone methode

Rosetta Stone is erg makkelijk in het gebruik en kan op elk moment door de student ingezet worden. De lerende kan zelf bepalen welke delen meer of minder aandacht kunnen gebruiken. Velen vinden het prettig om te werken met de leermethode. Bij een gebrek aan docenten kan Rosetta Stone voor scholen een oplossing bieden. Een keerzijde van de methode is dat er geen taaltrainer is om de lerenden te motiveren of iets extra’s te kunnen bieden.

De Pimsleur methode

Bedacht door wie en wanneer

De Pimsleur taalcursussen zijn ontwikkeld door Amerikaans taalkundige Paul M. Pimsleur. De eerste taalcursus van Pimsleur was een cursus Grieks, die Paul Pimsleur in het jaar 1963 introduceerde.

Kenmerken van de Pimsleur methode

De methode van Pimsleur is een Amerikaans computerprogramma om nieuwe talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren.
De taalcursussen van Pimsleur bestaan uit zinnetjes/dialoog in de doeltaal die door studenten worden nagesproken en herhaald. De Spaanse zinnen zijn ingesproken door native speakers (moedertaalsprekers). De cursus van Pimsleur is gebaseerd op herhaling, anticiperen, woordenschat en herhaling. De lessen van de cursus omvatten een audio-opname van 30 minuten met nieuwe vocabulaire en structuur. De grammaticale structuur van het Spaans wordt niet apart uitgelegd maar aangeboden door middel van uitbreiding van, en variaties op, de zinnetjes.
Pimsleur heeft het optimale interval onderzocht waarmee kennis van het kortetermijngeheugen naar het langetermijngeheugen overgaat. Dit (gemiddelde) interval is in de cursussen van Pimsleur verwerkt.

Populariteit

Onder meer in Amerika worden de Pimsleur taalcursussen gevolgd en de ervaringen met de methode lopen uiteen. Over het algemeen zijn studenten tevreden over de aangeleerde uitspraak.

Voor- en nadelen van de Pimsleur methode

Om de uitspraak van de doeltaal te verbeteren werkt de methode van Pimsleur erg goed doordat de insprekers van de zinnen allemaal native speakers (moedertaalsprekers) zijn en op een natuurlijke wijze in een normaal tempo Spaans spreken.
Een nadeel van de leermethodiek is dat niets wordt uitgelegd. De student leert geen bouwstenen om zelf zinnen te maken, maar moet het doen met duizenden voorbeeldzinnetjes die ingeprent worden.

De Michel Thomas methode

Bedacht door wie en wanneer

De Michel-Thomas-methode is, niet verrassend, bedacht door Michel Thomas (geboren als Moniek Kroskof); een genaturaliseerde Amerikaandie oorspronkelijk in Polen is geboren. Kort na de Tweede Wereldoorlog ontwikkelde hij zijn methode in een eigen taleninstituut in Beverly Hills in Los Angeles, die beroemdheden zoals Barbra Streisand, Diana Ross, Mel Gibson, Emma Thompson, Bob Dylan en Pierce Brosnan tot de klantenkring kan rekenen.

Kenmerken van de Micheal Thomas methode

Het principe van Michel Thomas was dat iemand alleen kan leren leren als hij of zij vrij is van stress. Michel Thomas begon met zijn lerenden duidelijk te maken dat ze zich geen zorgen hoefden te maken dat ze dingen zouden vergeten.
De cursussen van Michel Thomas zijn audiolessen (Spaans), door twee stemacteurs ingesproken; een mannelijke en een vrouwelijke. De setting is bij Michel Thomas een virtuele klas, waarbij de student zich voorstelt als de derde student. Hij of zij luistert met de les van de acteurs mee. Als een vraag aan de stemacteurs wordt gesteld, is het de bedoeling dat de lerenden op de pauzeknop drukken en deze vraag eerst zelf beantwoorden. Er zijn geen huiswerkopdrachten, geen uit-het-hoofd-leren. De les wordt in kleine stappen opgebouwd en nieuwe Spaanse lesstof wordt met reeds bekende Spaanse lesstof afgewisseld. De uitleg wordt steeds in het Engels gegeven. Er wordt bijvoorbeeld gewezen op eventuele verbanden tussen het Engels en het Spaans. Grammaticale uitleg wordt ook gegeven. Makkelijke lesstof wordt eerst aangeleerd, moeilijkere lesstof volgt pas nadat door de student Spaans is begrepen en verworven. Naast Spaanse woorden en zinnen in de doeltaal worden ook bouwstenen geleerd waarmee de gebruikers zelf zinnen kunnen maken. Ook maakt de leermethode gebruik van flashcards waarmee studenten zelf hun vocabulaire Spaans kunnen toetsen en online oefeningen kunnen maken om hun eigen vooruitgang te kunnen meten.

Populariteit

Veel gebruikers zijn tevreden over de uitleg van de structuur van het Spaans en vinden de cursus plezierig werken. Studenten die wat verder gevorderd zijn met de taal, vinden de cursussen wat minder leerzaam.

Voor- en nadelen van de Micheal Thomas methode

De cursussen trainen de luistervaardigheid en de uitspraak Spaans op efficiënte wijze en zijn zeer toegankelijk. Het feit dat deze cursus Spaans niet in schrijfvaardigheid voorziet, is een keerzijde. Ook is er geen echte interactie doordat de methode van Michel Thomas een audiocursus betreft.

De Assimil methode

Bedacht door wie en wanneer

Assimil is een Frans bedrijf, dat door polyglot en schrijver Alphonse Chérel is opgericht in 1929. Het bedrijf Assimil maakt en publiceert cursussen voor vreemde talen. Dit begon met hun eerste boek Anglais sans Peine.

Kenmerken van de Assimil methode

‘Assimileren’ betekent ‘opgaan in de groep, mengen met’, wat voor een taalcursus (zoals Spaans) wel wat hooggegrepen is. De cursussen van Assimil zijn zelfstudielessen die bestaan uit een leerboek Spaans en audio-CD’s en een USB-stick. Idealiter werken de lerenden ruwweg twintig minuten per dag.
De lessen van Assimil bestaan uit Spaanse dialogen die worden beluisterd, nagesproken en gelezen. De Spaanse vertaling staat hiernaast, met de grammaticale toelichting. Om de uitspraak Spaans te trainen, maakt de methode gebruik van zinnetjes die zijn ingesproken door native speakers en die de cursist daarna dient te herhalen. De opbouw verloopt van receptief naar productief: in de eerste lessen wordt nog geen taalproductie verwacht van de gebruiker; dit komt pas na ruwweg 50 lessen.

Populariteit

De Assimil-cursussen zijn vrij gewaardeerd. Ze zijn niet duur en er is een ruim aanbod aan talen.

Voor- en nadelen van Assimil

Dat de cursisten Spaans in hun eigen tempo kunnen leren op het moment dat dit het beste past, is het voordeel van de Assimil-methode. De keerzijde hierbij is, wat geldt voor alle computertaalcursussen, dat de cursist is aangewezen op zichzelf. Er is geen taaldocent Spaans beschikbaar om de lerenden te motiveren of te begeleiden.