Cursus Spaans Purmerend

Audio-Lingual Method (ALM) (Army Method/New Key)

Bedacht door wie en wanneer

De audiolinguale methode was al in de jaren veertig en vijftig van de vorige eeuw ontwikkeld in Engeland en Amerika, onder andere door de Amerikaanse taalkundige Leonard Bloomfield. Ten tijde van de Tweede Wereldoorlog moesten (Amerikaanse) soldaten elementaire verbale communicatieve vaardigheden leren. Hierdoor werd de audiolinguale methode ook bekend als de ‘legermethode’.

Kenmerken van de Audio-Lingual Method (ALM)

De audiolinguale methode kun je beschouwen als antwoord op de grammatica-vertaalmethode. Een nieuw verschijnsel was dat de lessen volledig plaatsvonden in de doeltaal (bijvoorbeeld Spaans). De belangrijkste vaardigheden zijn spreken en luisteren (in het Spaans) en (Spaanse) grammaticale structuur worden geleerd door middel van mondelinge structuuroefeningen. De bedoeling is foutloos Spaans leren verstaan en spreken, wat begint bij een Spaanssprekende na kunnen spreken. Herhaling is het middel hiervoor; er wordt met drills gewerkt om Spaanse zinnen en structuren te leren beheersen, om te zorgen dat reacties spontaan en automatisch worden. De taaltaaltrainer Spaans kan bijvoorbeeld een zin tien maal herhalen en vervolgens een extra Spaans woord toevoegen. De audiolinguale methode werkt veel met zogeheten talenpractica, waarbij studenten Spaans een koptelefoon dragen en zinnen beluisteren en nazeggen. Het geschreven Spaans wordt pas aangeboden zodra het mondelinge Spaans vertrouwd is geworden. Er wordt wel met afbeeldingen gewerkt om nieuwe Spaanse woorden te introduceren.

Populariteit

In Nederland werd de methode pas geïntroduceerd omstreeks het jaar 1970 toen de Mammoetwet van kracht werd. Tegen de betekenisloze driloefeningen waren al snel grote bezwaren. Het kwam soms voor dat de techniek haperde, waardoor de talenpractica al snel in onbruik raakten. In plaats daarvan maakte men de voor mondeling gebruik bedoelde structuuroefeningen schriftelijk. Schrijvers van leerboeken namen de markt weer over en boden zoals gebruikelijk expliciete grammaticaregels aan. Toch liet de audiolinguale methode sporen na. Nu was alom geaccepteerd dat het bij het leren van de taal (zoals Spaans) niet om het uit het hoofd leren van de (Spaanse) grammatica gaat, maar om het te gebruiken. De luistervaardigheid (Spaans), waar de meeste docenten vóór de jaren zeventig geen of nauwelijks aandacht aan besteedden, was ontdekt.

Voor- en nadelen van de Audio-Lingual Method

De audiolinguale methode is voor beginnende studenten Spaans effectief. Een juiste uitspraak Spaans wordt vanaf het begin aangeleerd. Deze audiolinguale methode is een docentgestuurde methode waardoor deze een snelle en efficiënte overdracht van kennis kan bieden. De methode kan ook worden toegepast bij grotere groepen.
Tevens is dit docentgestuurde aspect een nadeel; er wordt geen eigen inbreng van de studenten verlangd, waardoor het gevaar dreigt van enige passiviteit en onvoldoende betrokkenheid en motivatie. Een ander bezwaar is dat de geoefende driloefeningen niet zo eenvoudig om te zetten zijn in levend taalgebruik Spaans.

GoldList Method (GLM)

Bedacht door wie en wanneer

De GoldList Method (‘gouden lijst-methode’) is door polyglot David J. James, alias Viktor Dmitrievitch Huliganov of Uncle Davey ontwikkeld.

Kenmerken van de GoldList Method (GLM)

De GoldList Method is een leermethode om woorden of zinnen in een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) op een zodanige wijze te leren dat ze worden opgeslagen in het langetermijngeheugen van de lerende. Deze methode werkt middels zelfgeschreven woordenlijsten (Spaans) die herhaald worden na verloop van tijd. De opgeschreven Spaanse woorden of zinnen worden door de lerenden hardop gelezen. De bedoeling is niet om deze woorden en/of zinnen uit het hoofd te leren, maar door de blootstelling gebeurt dit eigenlijk automatisch. De woordenlijst wordt steeds veranderd; Spaanse woorden die zijn aangeleerd, worden van de woordenlijst gehaald. De Spaanse woorden die nog altijd problemen opleveren, blijven op de lijst staan.

Populariteit

Aanhangers van de GoldList Method claimen dat deze zinnen of woorden in het Spaans spontaan terechtkomen in het langetermijngeheugen, iets dat door veel geheugenwetenschappers bestreden wordt. (Taal)kennis in het algemeen wordt onthouden wanneer deze kennis relevant en betekenisvol is voor de lerende. Deze methode kan dus alleen werken voor Spaanse woorden en zinnen die relevant en van betekenis zijn voor de student.

Voor- en nadelen van de GoldList Method

Bij lerenden die voordeel hebben bij bijvoorbeeld Post-its^® als geheugensteuntje zou deze GoldList-methode goed kunnen functioneren. Met de hand schrijven functioneert beter dan typen of, behoorlijk zinloos: een foto maken, doordat het fysieke deel van het geheugen door het schrijven aangesproken wordt en meewerkt. Een nadeel van deze methode is het gebrek aan context. Talen zijn veel meer dan een serie losse woorden en zinnen. Deze methode is daarnaast zeer tijdrovend; er dienen steeds met de hand geschreven lijsten te worden aangemaakt.

De Natural Method

Bedacht door wie en wanneer

De Natural Method, ook wel de Natural Approach (de ‘natuurlijke aanpak’) genoemd, is ontwikkeld in 1983 door de Amerikanen Tracy Terrell en Stephen D. Krashen.

Kenmerken van de Natural Method

De Natural Method is gericht op een natuurlijke wijze van taalverwerving (van bijvoorbeeld Spaans). Op de manier waarop iemand als kind zijn of haar moedertaal leerde spreken, probeert de methode het Spaans aan te leren. Op die manier leert de student onbewust ook de taalregels van het Spaans. Alleen het Spaans wordt hiervoor gebruikt met een aantal visuele hulpmiddelen. Een leeromgeving zonder stress is het streven van de methode. De studenten worden blootgesteld aan een aanzienlijke hoeveelheid begrijpelijke input. Bij de deze methode wordt de taalproductie Spaans niet geforceerd, maar mag spontaan ontstaan. De nadruk ligt op communicatie en niet zo zeer op expliciete Spaans grammatica en het corrigeren van vormfouten.
Als de student in het Spaans wordt ondergedompeld, werkt de methode het meest effectief. Om te zorgen dat de student van de ervaringen kan genieten, moeten de leeractiviteiten in het Spaans stimulerend zijn.
De Natural Method leermethode heeft veel overeenkomsten met de Directe Methode. De methoden gaan beide uit van het idee van natuurlijke taalverwerving; het verschil tussen de methoden is dat bij de Directe Methode meer focus wordt gelegd op de praktijk en bij de Natural Method meer op de blootstelling aan taalinput en het verminderen van spreekangst.

Populariteit

Het is veelvuldig aangetoond dat onderdompeling een zeer effectieve leermethode kan zijn. Doordat de methode betrekkelijk eenvoudig te begrijpen is, is de natuurlijke aanpak een populaire wijze van lesgeven bij taaldocenten Spaans. Er kleven ook nadelen aan de Natural Method. De methode richt zich vooral op het impliciet leren van de Spaanse grammatica. Studenten zouden inderdaad leren in het Spaans te communiceren, maar door onvoldoende kennis van de grammatica in een wat gebrekkige, vereenvoudigde versie van de taal blijven steken.

Voor- en nadelen van de Natural Method

Het wordt als prettig ervaren om op een natuurlijke manier Spaans te leren. Studenten wordt de mogelijkheid geboden een persoonlijke band met het Spaans te creëren. Omdat de studenten niet ‘uit het hoofd hoeven te leren’, beklijft het geleerde voor een langere tijd.
Omdat er bijna geen druk op de taalproductie ligt, kan het nadeel zijn dat het langer duurt voor er resultaten merkbaar zijn. Ook bereidt de methode lerenden niet per se op een specifiek Spaans examen voor.

Structurele Aanpak

Bedacht door wie en wanneer

De ‘Structurele Aanpak’ (Engels: Structural Approach; ‘SA’) is in de begin jaren 50 ontwikkeld door Charles Carpenter Fries en Robert Lado.

Kenmerken van de Structurele Aanpak (SA)

De Structurele Aanpak is een methode om een vreemde taal te leren met als doel studenten vertrouwd te laten raken met de fonologische en grammaticale structuren van de taal (bijvoorbeeld het Spaans). Het beheersen van deze structuren levert volgens de Structurele Aanpak meer op dan het leren van woordenschat Spaans. Het herkennen en kunnen toepassen van specifieke combinaties van Spaanse woorden en woordgroepen in de correcte woordvolgorde is waar het bij de leermethode om gaat. Deze combinaties van woorden worden aan de student aangeboden in betekenisvolle situaties met behulp van visualisatie, gezichtsuitdrukking, dramatisering en handelingen. De structuren die het meest in het Spaans worden gebruikt, worden als eerste aangeboden. De mondelinge vaardigheid Spaans (de luistervaardigheid en de spreekvaardigheid) wordt hierbij in eerste instantie gebruikt; daaruit volgt de leesvaardigheid en de schrijfvaardigheid. Bij het aanleren en verbeteren van de productieve vaardigheid Spaans (spreekvaardigheid en schrijfvaardigheid), krijgt de grammatica een grote rol. Structural-Situational Approach (structurele-situationele benadering) en de Structural-Oral-Situational Approach (structurele-mondeling-situationele benadering) zijn andere namen voor de Structurele Aanpak.

Populariteit

De Structurele Aanpak werd op grote schaal in de jaren vóór 1970 gebruikt om Engels te leren in Engelssprekende landen, voormalige Britse koloniën en in Maleisië.

Voor- en nadelen van de Structurele Aanpak

De sterke kant van de Structurele Aanpak is dat de studenten het Spaans op een accurate manier geleerd wordt. Studenten krijgen inzicht in de grammatica van het Spaans en leren in welke situaties bepaalde Spaanse woorden of woordcombinaties wel of niet passend zijn. De methode van de Structurele Aanpak gebruikt alledaagse taal. Aan de methode van de Structurele Aanpak kleven ook nadelen. De manier van werken is tamelijk tijdrovend en biedt niet direct ervaringen van succes. De eigen input van lerenden is beperkt; het is weinig creatief.

Communicatief taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching; CLT)

Bedacht door wie en wanneer

Communicatief taalonderwijs (In het Engels: Communicative Language Teaching, afgekort: CLT), ook wel ‘De Communicatieve benadering’ (In het Engels: Communicative Approach, afgekort: CA) genoemd, is ontstaan in de jaren 60 van de vorige eeuw onder invloed van de ideeën van Noam Chomsky, die de nadruk op competenties bij het leren van een vreemde taal legde. Taalkundige Dell Hymes was in het jaar 1966 de grondlegger van het concept van communicatieve vaardigheden.

Kenmerken van Communicatief taalonderwijs (CLT)

Communicatief talenonderwijs is gestoeld op de gedachte dat interactie het uiteindelijke streven is van het leren van vreemde talen (zoals Spaans).
De studenten leren middels CLT-technieken het Spaans in praktijk te brengen door de interactie met elkaar en de taaldocent Spaans. Er wordt gebruikgemaakt van teksten in het Spaans of ander materiaal uit de werksituatie of het dagelijks leven. Het Spaans wordt zowel tijdens en ook buiten de les om gebruikt.
Studenten praten met medestudenten over persoonlijke gebeurtenissen en de taaltrainer Spaans draagt onderwerpen aan buiten het gebied van de traditionele grammatica, om de taalvaardigheid Spaans in allerlei soorten realistische situaties te oefenen. De Spaanse grammatica wordt inductief geleerd, dit betekent aan de hand van de praktijk, waaruit de regel volgt.
Bij het communicatief taalonderwijs zijn docenten Spaans echt trainers, die lerenden helpen om in de Spaanse taal te communiceren.

Populariteit

In de jaren 70 en 80 van de vorige eeuw werd communicatief taalonderwijs heel populair, deels doordat de traditionele taalonderwijsmethodes niet heel succesvol waren gebleken. Door de verdere eenwording van Europa kwam een grotere behoefte om vreemde talen te leren middels een methode die meteen toepasbaar was.

Voor- en nadelen van Communicatief taalonderwijs

CLT (communicatief taalonderwijs) kent veel voordelen. Studenten ‘kunnen’ al snel ‘iets’ in het Spaans; deze methode van leren is functioneel en studentgericht. Door het gebruik van authentieke materiaal, leren de studenten de Spaanse woorden die zij moeten weten. De methode is efficiënt. Voor de lerende werkt het stimulerend omdat hij of zij gauw succes ervaart. Er mogen foutjes worden gemaakt; de vaardigheden wordt al doende geleerd en geperfectioneerd. Een keerzijde van deze communicatieve benadering is dat er veel minder aandacht is voor grammatica, vocabulaire dat niet direct toepasbaar is en uitspraak. De planning en de voorbereiding vragen veel tijd van de trainer en vereist een actieve deelname van de studenten. Voor sommige lerenden is deze manier van leren lastig of ongewoon, afhankelijk van welke achtergrond zij hebben. CLT draait om het trainen van taalvaardigheden; het gaat daarbij om de functie en minder om de vorm en de methode biedt geen echt samenhangend geheel.

Grammatica-/vertaalmethode (GVM) (Engels: Grammar-Translation Method; GTM)

Bedacht door wie en wanneer

Het taalonderwijs was in de 18^de en de 19^de eeuw vooral gefocust op praktisch taalgebruik. Taaldocenten leerden de studenten om gebruiksklare zinnetjes, idiomatische uitdrukkingen, dialogen, woordenlijsten etcetera na te spreken, uit het hoofd te leren en vervolgens op te zeggen. Dit werd op een andere manier gedaan door Johann Valentin Meidinger; docent Frans en Italiaans uit Duitsland. Omstreeks 1783 ontwikkelde Meidinger een leermethode waarin de grammatica centraal stond. Meidinger wordt als grondlegger gezien van de grammatica-vertaalmethode (Engels: Grammar-Translation Method, afgekort GTM).

Kenmerken van de Grammatica-/vertaalmethode (GVM)

Deze methode was op het onderwijs in het Latijn gebaseerd; de taal van de wetenschap, de cultuur en de religie. Onderwijs in Latijn was natuurlijk gericht op geschreven teksten van de klassieke schrijvers en volledig gericht op vertalen en grammatica. Dat werd destijds gezien als een degelijke en wetenschappelijke aanpak. De Grammatica-/vertaalmethode (GVM) gaat van de analyse van de taalvormen en de taalstructuren (van bijvoorbeeld Spaans) uit waarbij de student inzicht ontwikkelt. De lees- en schrijfvaardigheid Spaans dus belangrijk bij deze methode. Literatuur, vertalen en uit het hoofd leren van woordenlijsten krijgen de nadruk. De trainer draagt kennis Spaans over, de student memoriseert.

Populariteit

Alhoewel reeds sinds halverwege de negentiende eeuw ook tegengeluiden te horen waren, is tot vrij recent de grammatica-/vertaalmethode van grote invloed geweest op het taalonderwijs.

Voor- en nadelen van de Grammatica-/vertaalmethode

Aan mensen die het een uitdaging vinden om dingen uit het hoofd te leren, vormt de grammatica-/vertaalmethode vormt een aardige mentale training. De methode biedt ook inzicht in de structuur van het Spaans, doordat de nadruk op de grammatica gelegd wordt.
De methode kent echter meer keerzijden dan positieve kanten. De grootste keerzijde is dat de luister- en spreekvaardigheid Spaans bij de methode ver achterblijft, waardoor de geleerde taal zelfs na jaren studie nauwelijks mondeling toegepast kan worden. Omdat het meestal om literair taalgebruik gaat, staat de leermethode ver van het dagelijks gebruik van het Spaans af, ook in de context die wordt aangeboden. Bij het leren in een groep biedt de methode geen mogelijkheid tot differentiatie of tot een eigen creatief leerproces bij de studenten. De studenten fungeren slechts als toehoorders en uitvoerders.

Onderdompeling (Engels: immersion)

Bedacht door wie en wanneer

De leermethode ‘Onderdompeling’ (Engels: language immersion) wordt wereldwijd toegepast sinds de jaren 70, voornamelijk op middelbare scholen waarbij een vak (zoals wiskunde) in de vreemde taal wordt onderwezen. In Nederland is ‘onderdompeling’ bekend als de methode die toegepast wordt bij Taleninstituut Regina Coeli in Brabant, ook wel ‘de nonnen van Vught’ of liefkozend ‘de nonnetjes (van Vught)’ genoemd. De leermethode is daar ontstaan in 1963 met Franse nonnen die Franse taalles aan welgestelde dames uit Vught gaven.

Kenmerken van onderdompeling

De methode van onderdompeling zorgt ervoor dat degene die de taal (zoals het Spaans) leert, vanaf het eerste moment is omgeven door de nieuwe taal. Alle instructies vinden in de doeltaal (Spaans) plaats; eerst langzaam en met veel herhaling en later op een meer natuurlijke wijze. Vanaf het begin wordt de lerende ook uitgedaagd om in het Spaans te spreken. Er wordt gewerkt met simulaties en rollenspellen. Op onderwijsinstellingen die met onderdompeling werken, wordt veelal de omgeving ingericht in de stijl van het land van de Spaanse taal om een situatie te creëren alsof studenten in Spanje zijn. Studenten oefenen één-op-één of in een klein groepje met Spaans spreken. Een andere manier om onderdompeling te bereiken, is daadwerkelijk naar Spanje gaan en daar bijvoorbeeld in een gastgezin verblijven.

Populariteit

Onderdompeling wordt als een uitstekende methode om vreemde talen te leren beschouwd. Met name de mondelinge taalbeheersing Spaans kan op deze wijze zeer goed worden ontwikkeld.

Voor- en nadelen van onderdompeling

Het grote voordeel is dat deze methode snel resultaten laat zien, omdat de methode behoorlijk intensief is. Omdat de student wordt erdoor omgeven, is het een kwestie van ‘sink or swim’; hij of zij moet wel gaan communiceren in het Spaans. In principe zijn de studenten 24 uur per dag Spaans aan het leren. Het samen oefenen in een groep versterkt de sociale interactie. Studenten ervaren dit als motiverend.
Dat de bereikte resultaten niet altijd wordt vastgehouden, is een nadeel. Als iemand in een vrij korte tijd Spaans leert, door in Spanje te zijn of door in een kunstmatig gecreëerde omgeving te zijn ondergedompeld, maar vervolgens weer tot de orde van de dag overgaat, is de kans groot dat het nieuw geleerde snel wegzakt. Een bijkomend nadeel kan zijn dat een dergelijke training Spaans erg intensief is. Niet alle lerenden hebben genoeg conditie om deze leermethode vol te houden.

Suggestopedie (Suggestopedia)

Bedacht door wie en wanneer

Suggestopedia is een methodiek om taal te leren uit de zeventig jaren van de vorige eeuw. De methode is ontwikkeld door de Bulgaarse psychotherapeut en wetenschapper Georgi Lozanov.

Kenmerken van Suggestopedie

Suggestopedia is gebaseerd op het principe van de suggestie. Lozanov was van mening dat positieve suggestie een voorwaarde is om (een taal; bijvoorbeeld Spaans) te leren. Een ontspannen sfeer en wederzijds vertrouwen tussen de trainer (Spaans) en studenten zijn daarvoor essentieel. Hiervoor dienen de studenten zich veilig en ontspannen te voelen. Om dit te kunnen bereiken, was een leslokaal met een rijopstelling uit den boze. De studenten zaten in comfortabele stoelen tijdens de lessen die in een halve cirkel waren gezet en in de klas was ook altijd muziek. De methodiek zoals Lozanov die beoogde, bestond uit het voorlezen van teksten, terwijl op de achtergrond klassieke muziek werd gespeeld of natuurgeluiden waren te horen. Bij de teksten waren woordenlijsten alsook opmerkingen met betrekking tot de grammatica van de te leren taal (het Spaans). Er werd met veel expressie in stem alsook gebaren voorgelezen. Zo werden de lerenden verleid om te luisteren en ze konden de (Spaanse) woorden die nieuw waren, gemakkelijk begrijpen en opnemen. Er was veel aandacht tijdens de lessen voor cultuur en kennis over het land van de te leren taal (Spanje). Er werd met rollenspellen gewerkt en er werden bijvoorbeeld (Spaanse) streekgerechten gemaakt en geproefd.

Populariteit

De methode Suggestopedia was omstreden en de methode is in de vergetelheid geraakt. Sommige elementen worden nog steeds toegepast, bijvoorbeeld het gebruikmaken van stemexpressies en gebaren bij het lezen van teksten in de vreemde taal.

Voor- en nadelen van Suggestopedie

Suggestopedia zorgt voor een ontspannen en veilige sfeer in de les. Hierdoor krijgen de lerenden geen last zullen van faalangst of frustratie. Voor immigranten kan deze gemoedelijke sfeer aan een positieve associatie met het nieuwe thuisland bijdragen. Vaak werkt muziek motiverend en draagt muziek bij aan betere leerprestaties. Een ander pluspunt van de methodiek is dat de lerende gestimuleerd wordt om actief mee te doen en zich in te leven in de situatie, wat voor een aantal mensen een nieuwe ervaring is. Tegelijkertijd is dit voor sommige lerenden een keerzijde, want niet iedereen is hiertoe in staat. Ook kan muziek bij sommige lerenden eerder afleiden en zelfs verstorend werken in plaats van ontspannend of stimulerend. Een andere zwakke kant is dat de verhouding taaltrainer-lerende niet gelijkwaardig is; alle input komt van de kant van de Spaanse taaltrainer en de lerende is steeds de ontvangende partij.

Community Language Learning (CLL)

Bedacht door wie en wanneer

In het jaar 1976 ontwikkelde de Amerikaanse priester en psycholoog Charles Curran Community Language Learning, ook wel Counseling Language Learning genoemd.

Kenmerken van Community Language Learning (CLL)

Community Language Learning is een methode om een taal te leren waarbij lerenden samenwerken om te bepalen welke aspecten van een taal zij willen leren. De CLL methode is gestoeld op de counseling-benadering waarbij de trainer optreedt als counselor die de zinnen van lerenden kenschetst. Studenten starten een gesprek. Als zij de te leren taal (Spaans) nog niet genoeg machtig zijn, spreken zij in de moedertaal. De taaltrainer (Spaans) geeft uitleg en vertaalt, waarna de studenten de uitingen van de trainer zo goed mogelijk herhalen. Deze gesprekken in het Spaans worden opgenomen om nadien daarna te kunnen herbeluisteren.
De methode bevordert het gemeenschapsgevoel in de leergroep en ziet de wisselwerking tussen de lerenden als middel om het Spaans te leren. Het zijn de studenten zelf die de lesstof bepalen aan de hand van zinvolle gesprekken. Een leerboek Spaans wordt niet gevolgd.

Populariteit

De mate van succes van de methode is grotendeels afhankelijk van de kunde van de docent-counselor. De taaltrainer dient naast sociaal-cultureel kundig ook taalkundig onderlegd te zijn. De trainer dient zowel het Spaans als de moedertaal van de student uitstekend te beheersen om de taaluitingen van de student te kunnen vertalen. Community Language Learning kan goed functioneren wanneer deze op de juiste wijze wordt gebruikt. Voor grote klassen is deze methode niet bruikbaar.

Voor- en nadelen van Community Language Learning

CLL biedt voor studenten een hoge mate van autonomie. Het analyseren van de eigen gesprekken vinden lerenden vaak zinvol. Niet alleen tijdens de lessen Spaans, maar eveneens daarbuiten wordt de leergroep vaak heel hecht. Met CLL worden de lerenden zich zo een stuk bewuster van hun groepsgenoten, hun sterke en zwakke punten en ze leren om samen te werken als een team. Studenten leren vaak veel door het bespreken door hun fouten en het evalueren van de lessen Spaans. Deze correcties blijven vaak in het geheugen gegrift en worden onderdeel van de actieve woordenschat van de lerende.
Een keerzijde van de methode van CLL kan zijn dat de docent niet sturend is, terwijl sommige studenten wel sturing nodig hebben. Bij deze methode wordt geen gebruikgemaakt van een leerboek en er worden geen toetsen Spaans afgenomen. Het succes van de les is daardoor moeilijk te meten. Een aantal studenten wordt in hun Spaans spreken geremd wanneer zij opgenomen worden.

Lexicografische benadering (Engels: Dynamic Lexicographic Approach; DLA)

Bedacht door wie en wanneer

De Lexicografische benadering (In het Engels: Lexical Approach; LA) is een methode om vreemde talen te leren ontwikkeld door Michael Lewis in de vroege jaren 90 van de vorige eeuw.

Kenmerken van de Lexicografische benadering (DLA)

Deze benadering is gebaseerd op het idee dat een belangrijk deel van het leren van een taal (zoals het Spaans) bestaat uit het begrijpen en produceren van zogenaamde ‘lexicale eenheden’, brokjes taal die bestaan uit (Spaanse) woorden, woordcombinaties alsook uitdrukkingen. Lerenden verwerven al doende inzicht in patronen van het Spaans (de grammatica) en betekenisvolle groepen met woorden. Zo leren ze hoe het Spaans ‘in het echt’ wordt gebruikt. Woordenschat Spaans krijgt in deze benadering meer nadruk dan Spaanse grammatica. Instructies zijn gericht op situaties en Spaanse uitdrukkingen die regelmatig voorkomen in dialogen. Er wordt aandacht geschonken aan interactie maar ook aan exposure; aan de receptieve vaardigheden van de lerende (luisteren/begrijpen, lezen/begrijpen). Er bestaat veel ruimte voor de lerende om de Spaanse taal zelf te ontdekken.
De taak van de docent Spaans is te zorgen voor voldoende input en het faciliteren van het leerproces van de lerenden.

Populariteit

Door de ideeën over taal van (onder andere) Michael Lewis zijn de lesboeken in de afgelopen dertig jaar duidelijk veranderd. Veel meer aandacht wordt besteed aan woordenschat van de te leren taal die in chunks wordt aangeboden, in betekenisvolle brokjes. De radicale omwenteling in de wijze waarop taal wordt onderwezen, waar Lewis streefde, is echter uitgebleven.

Voor- en nadelen van de Lexicografische benadering

Door het werken met ‘chunks’ (brokjes van de taal); met ‘echte’ taal, leren de studenten op een natuurlijke manier de Spaanse taal te gebruiken. Dit zorgt voor souplesse in het taalgebruik Spaans.
Het nadeel is dat de werkelijkheid altijd weer afwijkend is van de geleerde taalsituaties. Sommige studenten hebben moeite om de patronen van het Spaans zelf te leren herkennen en hebben meer aan een docent Spaans die hen wegwijs maakt, dan aan een docent taal-facilitator.

Series Method

Bedacht door wie en wanneer

De Series method, ofwel ‘seriemethode van taalverwerving’ (Frans: La Méthode naturelle) is ontwikkeld door de Fransman François Gouin in 1880.

Kenmerken van de Series Method

Een serie verbonden zinnen die eenvoudig te begrijpen zijn en weinig kennis van de grammatica vereisen, is het uitgangspunt van de seriemethode (The Series Method of language acquisition) van Gouin. Studenten leren zinnetjes op basis van een actie, zoals het huis verlaten in de volgorde waarin deze zou worden uitgevoerd. Deze series of reeksen gingen over onderwerpen als de mens in de samenleving, wetenschap en beroep, het leven in de natuur, vanuit het verschil tussen objectieve, subjectieve en figuurlijke taal ontwikkeld. In de François Gouin-serie wordt geen moedertaal gebruikt. Het betreft een soort eentalige methode, die niet uitgaat van ‘vertalen’ en ‘uitleggen’ maar van ‘demonstreren’ en ‘handelen’. Hierdoor gaan studenten vanzelf snel in de doeltaal (bijvoorbeeld het Spaans) denken.

Populariteit

Gouin’s principes over taal waren hun tijd ver vooruit. Ondanks de afwijkende aanpak, was de seriemethode van François Gouin toch enige tijd een succes. Berlitz’ Directe Methode overschaduwde de methode echter.

Voor- en nadelen van de Series Method

François Gouin’s Series method ontwikkelt sterk de mondelinge vaardigheden Spaans van de lerende en zorgt voor een natuurlijke, harmonieuze en gelijkwaardige sfeer in de lessen.
De taalmethodiek biedt levendig taalonderwijs. Doordat de leermethode gebruikmaakt van visueel leermateriaal, zoals afbeeldingen, grafieken, enzovoort, wekt dit type onderwijs Spaans enthousiasme bij de studenten op. Leren wordt tastbaar; dit was totaal nieuw. Het maakt studenten Spaans nieuwsgierig, dit werkt goed om het leergeheugen te ontwikkelen, prestatiedruk te verlagen en het zelfvertrouwen te verhogen. De communicatieve taalvaardigheid Spaans van de student wordt sterk gestimuleerd.
De methode van Gouin heeft als nadeel dat taal die wat meer abstract of subjectief is, wat moeilijk in één duidelijke ervaring is te vangen met beweging en expressie. Een ander minpunt is de bewerkelijkheid voor de trainer, die immers een scala aan series moet voorbereiden. Ten derde focust de Gouin-seriemethode vooral op mondelinge taalgebruik, terwijl het onderwijssysteem nog veelal draait om examens voor het toetsen van de lees- en schrijfvaardigheden.

Task-Based Language Teaching (TBLT)

Bedacht door wie en wanneer

Task-Based Language Teaching; TBLT (Taakgericht taalonderwijs) is ontwikkeld in de jaren tachtig van de vorige eeuw. De grondleggers waren de Indiase taalkundige professor N.S. Prabhu, de Amerikaanse hoogleraar Teresa P. Pica en de Britse hoogleraren Michael H. Long en Graham Crookes.

Kenmerken van de Task-Based Language Teaching (TBLT)

Taakgericht taalonderwijs past binnen een Communicatieve Benadering/het Communicatief Taalonderwijs. De visie erachter is dat de verwerving van de doeltaal (zoals het Spaans) geen doel op zich is, maar een hulpmiddel om specifieke taken uit te kunnen voeren. Studenten krijgen motiverende taken voorgeschoteld, waarvoor taalkennis (Spaans) vereist is. Om deze taken goed uit te voeren, dienen zij over woordenschat en regels van het Spaans te beschikken. Deze taken zijn zaken uit het dagelijks leven, zoals het schrijven van een e-mail, met de klantenservice bellen, een boodschap doen, een drankje bestellen of een krant lezen. De taak wordt in drie verschillende fasen verdeeld: vóór, tijdens en na de taak, waarbij de studenten zich eerst op de taak voorbereiden, de opdracht vervolgens uitvoeren en tot slot op de taak terugblikken. De lerenden moeten samenwerken om de opdrachten uit te kunnen voeren. Om leereffect te hebben, moeten de taken iets boven het niveau van de student Spaans liggen.

Populariteit

Task-Based Language Teaching (TBLT) is erg populair geworden vanaf het begin van de jaren 90 en zeker in het taalonderwijs. De methode lijkt de meest bruikbare vorm te zijn om de taalvaardigheid bij de studenten (vooral de studenten in een achterstandspositie) in het lager en secundair onderwijs te verhogen.

Voor- en nadelen van Task-Based Language Teaching

Het taakgericht taalonderwijs (Spaans) heeft duidelijke voordelen. Taakgericht taalonderwijs is een activerende werkvorm, waarbij studenten uitgedaagd worden om hun taalvaardigheden (Spaans) te gebruiken. Mits de taak goed bij de lerende aansluit, is het een op de persoon gerichte, relevante en efficiënte aanpak. De student komt op een natuurlijke, alledaagse wijze in contact met het Spaans en leert op deze manier authentieke Spaanse woorden, woordcombinaties en uitdrukkingen. Bovendien leren studenten om met andere studenten Spaans samen te werken. Studenten ervaren taakgericht onderwijs als motiverend en plezierig.
Dat de communicatie voorop staat en niet de correcte vorm van het Spaans, waardoor de studenten die niet zeer precies leren, kan als nadeel genoemd worden.

De Dogme benadering (Engels: Dogme Language Teaching; Dogme ELT)

Bedacht door wie en wanneer

Dogme Language Teaching/Dogme ELT (de ‘Dogmabenadering’) is in 2000 bedacht door Scott Thornbury; een Nieuw-Zeelandse docententrainer en linguïst op het gebied van taalonderwijs Engels.

Kenmerken van de Dogme benadering (ELT)

‘Dogme 95’; de beweging van een groep van filmmakers uit Denemarken onder wie de Deense filmregisseur Lars von Trier uit het jaar 1995, vormde de inspiratie voor Dogme Language Teaching. Bij het maken van films houden de deelnemers zich aan tien strenge regels (dogma’s). Deze dogma’s behelzen samen ‘de eed van zuiverheid’. Het Dogme-taalonderwijs werkt op een vergelijkbare wijze. De aanhangers van deze methode streven naar een vorm van communicatief taalonderwijs die niet door enig voorgedrukt materiaal belast is. Het doeleinde van de Dogme-benadering is het beginnen van echte inhoudelijke conversaties die over praktische onderwerpen gaan. Bij deze methode gaat het om communicatie als drijvende kracht van het leren. Daarom is deze leermethode een communicatieve werkwijze voor onderwijs, die taalonderwijs wil bieden zonder een leerboek te gebruiken of overige lesmaterialen en zich in plaats daarvan focust op de communicatie tussen de studenten en de taaldocent. Het Dogme-taalonderwijs heeft, net zoals de Dogme-beweging van de filmmakers, tien dogma’s (uitgangspunten).

Populariteit

Ondanks dat er niet veel onderzoek naar het succes van Dogme is geweest, gaat Scott Thornbury ervan uit dat de overeenkomsten met het taakgericht leren van een vreemde taal (zoals Spaans) suggereren dat Dogme waarschijnlijk voor vergelijkbare resultaten zorgt.

Voor- en nadelen van de Dogme benadering

Een positieve bijkomstigheid voor taaldocenten Spaans is dat voorbereiding vrijwel niet nodig is. De lerenden zijn verantwoordelijk voor hun eigen leerproces en dit kan erg motiverend werken. Voorspelbaar zijn de lessen Spaans zo nooit. Dat zorgt voor spontane communicatie en de verveling krijgt geen kans. In een taalles volgens de Dogme-methode is vrijwel elk item bespreekbaar. Dit zorgt dat lerenden betrokken en alert blijven.
Als ze zo weinig bij de hand worden genomen door de trainer kunnen lerenden zich daartegenover minder op hun gemak voelen. Ook zijn niet alle taaldocenten Spaans in voldoende mate flexibel voor dit type van onderwijs. Nog een nadeel kan zijn dat de studenten zich vaak op een specifiek examen Spaans moeten voorbereiden en het niet zeker is dat de daarvoor benodigde stof aan bod komt in de taalles.

Growing Participator Approach (GPA)

Bedacht door wie en wanneer

The Growing Participator Approach (GPA) is ontwikkeld in 2007 door Language consultants Angela en Greg Thomson.

Kenmerken van de Growing Participator Approach (GPA)

De GPA-methode geldt als een alternatieve visie om een nieuwe taal (zoals het Spaans) te verwerven. Dat taal en cultuur niet los van elkaar staan, is de primaire aanname van de GPA. Het gaat bij GPA om veel meer dan alleen het leren van het Spaans; het doel om tot een volwaardige deelnemer aan het leven in de gastcultuur (van bijvoorbeeld Spanje) uit te groeien. Daarom gebruikt GPA de term ‘groeiende deelnemer’ in plaats van ‘taallerende’ en ‘verzorger’ in plaats van ‘docent’. De GPA vertoont overeenkomsten met, en is gedeeltelijk gebaseerd op, de Natural Approach (natuurlijke aanpak) van Stephen Krashen en Tracy Terrell.
De GPA-benadering bestaat uit zes fasen van activiteiten. Deze activiteiten worden uitgevoerd door de lerende en een verzorger uit Spanje. Begrip gaat boven productie. De Spaanse woordenschat en de cultuur krijgen de nadruk. Fase 1 is de hier-en-nu-fase. Deze duurt ruwweg 100 uur. De ‘groeiende deelnemer’ richt zich in fase 1 op het luisteren en het non-verbale feedback geven.
Fase 2 van de leermethode is de ‘verhaalopbouwfase’. Deze neemt ruwweg 150 uur in beslag en de deelnemer begint het Spaans nu ook te produceren. In fase 3 van de methode ligt de nadruk op zogenaamde ‘gedeelde verhalen’. ‘Gedeelde verhalen’ zijn verhalen over dagelijkse gebeurtenissen, verhalen die tussen culturen gedeeld worden alsook verhalen over gedeelde ervaringen. Fase 4 van de leermethode is de fase van het ‘diepe delen’. Tijdens deze fase beginnen de deelnemer en de verzorger meer diepgaande gesprekken te voeren over het leven in de Spaanse cultuur. In fase 5 van de leermethode van de methode begint de deelnemer zich te richten op het taalgebruik van moedertaalsprekers Spaans door middel van films, televisie of nieuws en literatuur. Ook het Spaans dat is vereist voor het werk wordt geleerd. Fase 6 van de methode is de ‘zelfvoorzienende groeifase’. Deze fase heeft geen eindpunt. Hierbij gaat het om de groei buiten de formele taalsessies Spaans om.

Populariteit

De leermethode van Greg en Angela Thomson is nog redelijk nieuw en er is nog vrij weinig bekend over het succes van de methode. Deelnemende studenten zijn enthousiast over de leermethode.

Voor- en nadelen van de Growing Participator Approach

De GPA-benadering biedt een duidelijk inzicht op het proces van de taalverwerving Spaans. De zes afzonderlijke fasen van GPA bieden een duidelijk tijdspad en haalbare doelstellingen. Er wordt door de lerende niet alleen taalkennis Spaans verworven, maar eveneens van de omgeving en de lerende verwerft daarnaast een nieuw sociaal netwerk.
Het feit dat voor elke deelnemer of tenminste elke kleine groep deelnemers een ‘verzorger’ moet worden gevonden die bereid is om behoorlijk veel tijd te investeren, is een minpunt van deze benadering.

Shadowing Technique

Bedacht door wie en wanneer

De Shadowing technique of kortweg Shadowing (‘schaduwen’) is in de vroege jaren 2000 bedacht door Alexander Argüelles; een Amerikaanse taalkundige en polyglot.

Kenmerken van de Shadowing Technique

Shadowing is een methode die taallerenden zelfstandig kunnen toepassen om de intonatie (Spaans) en uitspraak te verbeteren en vloeiendheid in het spreken te verwerven. Het is een eenvoudige methode: de lerende luistert naar een audio-opname, bij voorkeur een dialoog en herhaalt wat hij of zij hoort. Het gaat in de eerste plaats om de klanken; de Spaanse tekst ook begrijpen is niet belangrijk. Het luisteren en daarna herhalen oefent men net zo veel totdat het gemakkelijk gaat en de student simultaan Spaans kan spreken met de opname. De lerenden gebruiken na enige tijd een transcript om te kunnen lezen (en begrijpen) wat zij uitgesproken hebben. Zolang deze boeken dialogen bevatten of delen met samenhangende tekst, zijn diverse lesboeken geschikt voor deze techniek. De Spaanse audio-opnames dienen idealiter wat boven het niveau van de lerenden te liggen. De ideale lengte is ongeveer één pagina, zonder kunstmatige pauzes in te lassen en op een natuurlijke snelheid. Omdat fysieke bewegingen de opname versterken van de te leren taal (het Spaans) in het zenuwstelsel, doet Argüelles de aanbeveling lerenden om tijdens het spreken te gaan lopen, liefst in de buitenlucht, en niet te gaan zitten. Dat de lerenden minder snel afgeleid worden als zij bewegen, waardoor het leren van het Spaans veel effectiever gaat, is een andere grond.

De techniek van Shadowing heeft veel overeenkomsten met de audiolinguale methode uit de vorige eeuw, maar het verschil is dat bij de audiolinguale methode grammaticale driloefeningen toegepast werden in plaats van dialogen of samenhangende tekst. Ook het simultaan spreken is anders aan Shadowing.

Populariteit

De afgelopen jaren is veel onderzoek gedaan naar Shadowing waaruit blijkt dat de techniek zowel de uitspraak als de luistervaardigheid sterk verbetert. Ook het algemene begrip van het Spaans wordt vergroot.

Voor- en nadelen van de Shadowing Technique

Het praktische voordeel van Shadowing dat de methodiek kan worden toegepast in een groep van lerenden, waarbij iedere deelnemer in de groep individueel actief aan de methodiek leren is. Het rendement is hoog.

Het nadeel van de Shadowing-methode is dat studenten het wellicht ietwat saai kunnen vinden om dezelfde Spaanse tekst te blijven herhalen. De keuze van de tekst is dus heel belangrijk.

Total Physical Response (TPR^®)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse psycholoog James Asher ontwikkelde in de jaren 60 van de vorige eeuw de taalverwervingsmethode Total Physical Response, ook wel TPR^® genoemd.

Kenmerken van Total Physical Response (TPR^®)

TPR^® is een taalleermethode (voor bijvoorbeeld Spaans) die uitgaat van het idee dat mensen leren met behulp van bewegingen en handelingen. Al doende leert men, en wel op de manier zoals kinderen de moedertaal leren. Ouders geven hun jonge kinderen continu taken en belonen hen als ze die uitvoeren (“kijk naar mama”, “goed zo”). “Pak de lepel”, “Mooi!”, “Trek je schoenen maar aan”, enz.). Het is in de eerste plaats de bedoeling dat het kind begrijpt wat de ouder zegt, het kind gaat in een later stadium verbaal reageren. Dus de luistervaardigheid Spaans vormt de basis, daarna volgt de spreekvaardigheid.
TPR^® past deze grondslagen van de moedertaalverwerving versneld toe bij het leren van het Spaans. De taaldocent geeft op een vriendelijke en begrijpelijke manier taken, bijvoorbeeld: “pak het boek” en doet de taken zelf voor; de lerende doet na. Aanvankelijk wordt nog niet verwacht van de lerenden dat zij Spaans spreken; in een later stadium geven de lerenden de opdrachten. Taken die bekend zijn worden uitgebreid of deels veranderd.
TPR^® appelleert de methode van aan beide hersenhelften door de combinatie van bewegingen en spraak. Daardoor kost het minder moeite om iets te leren en het geleerde Spaans beklijft ook beter.

Populariteit

TPR^® wordt met name binnen het NT2-onderwijs gebruikt (Nederlands als tweede taal), zeker bij beginners en ook wel op de basisschool bij Engelse les. Maar ook middelbare scholieren of volwassenen werken met veel plezier met TPR^® en behalen hiermee goede resultaten.

Voor- en nadelen van Total Physical Response

TPR^® heeft veel voordelen. Doordat de lerende veel begrijpelijke input krijgt aangeboden in ‘chunks’ (woorden die bij elkaar horen), krijgt hij of zij snel begrip van de nieuwe taal. De leermethodiek van Total Physical Response levert vlotte succeservaringen op. Dit bevordert het plezier in leren. Dit zorgt voor stressvrij leren. TPR^® is in principe voor alle doelgroepen geschikt, ongeacht welke achtergrond of leeftijd en de leermethode kan ook in iets grotere klassen worden gebruikt. Het geleerde Spaans wordt direct in het langetermijngeheugen van de student opgeslagen.
Dat niet elke taaluiting in TPR^®-opdrachten kan worden uitgedrukt, is de keerzijde van TPR^®. Hierdoor werkt de methodiek tot op een bepaald niveau en is daarboven een andere methodiek (als aanvulling) nodig. Ook is de methode niet bijzonder creatief. De studenten leren niet om gevoelens, meningen en ideeën in het Spaans te uiten.

De Directe Methode (Engels: Direct Method; DM)

Bedacht door wie en wanneer

De Duits-Amerikaanse linguïst Maximilian Delphinius Berlitz bedacht eind jaren 80 van de negentiende eeuw de Directe Methode. Deze methode wordt ook wel ‘de natuurlijke benadering’ genoemd. De Directe Methode is ontwikkeld als tegenreactie op de dominante grammatica-vertaalmethode.

Kenmerken van de Directe Methode (DM)

Een Reformbeweging met nieuwe visies over leren dat zelfontdekkend en inductief diende te zijn, ontstond rond 1900. Overigens betrof die Reformbeweging niet alleen het leren van een taal, maar eveneens voeding, natuurgeneeskunde, kleding en naturisme. Rond het jaar 1900 streefden de mensen, net als in de jaren 60 van de vorige eeuw, naar natuurlijke manieren van leven en bevrijding van het keurslijf. Op het gebied van het taalonderwijs kwam veel aandacht voor ‘levende’, gesproken taal, waarbij grammatica meer inductief werd geleerd, met voorbeeldzinnen. De taalregels moesten de studenten hieruit afleiden. Er waren veel mondelinge oefeningen en met veel aandacht voor de uitspraak van de taal (zoals het Spaans). De lerenden werden gestimuleerd vaak Spaans te spreken. Nieuw was eveneens dat de taallessen in het Spaans werden gegeven. In de taalles werd nadrukkelijk niet vertaald. De (Spaanse) woordenschat werd aangeleerd met behulp van voorbeelden en afbeeldingen. Abstracte vocabulaire werd door de studenten aangebracht voor het associëren van ideeën.

Populariteit

Deze vernieuwingsgolf van het begin van de twintigste eeuw ebde weg, mede door invloeden van de oorlogen en crises, om weer in een andere vorm terug te komen in de jaren 60.
Taleninstituten zoals Interlingua en Berlitz werken nog altijd met (een moderne vorm van) de Directe Methode.

Voor- en nadelen van de Directe Methode

Het pluspunt van de Directe Methode is dat deze methode een vrij natuurlijke manier van leren is. Er wordt veel aandacht besteed aan luisteren en spreken, waardoor de studenten zelfvertrouwen en vloeiendheid krijgen. Nadelen kent de leermethode echter ook. De Directe Methode schenkt vrijwel geen aandacht aan de schrijfvaardigheid (Spaans) en minder aandacht aan lezen. De methode biedt voor meer gevorderde lerenden Spaans niet genoeg uitdaging. De Directe Methode is eveneens niet erg geschikt voor langzaam lerende studenten, doordat deze leermethode een dynamische inzet vanuit de studenten verwacht.

De Manesca-methode (Engels: Manesca Method)

Bedacht door wie en wanneer

Jean Manesca publiceerde An Oral System of Teaching Living Languages Illustrated by a Practical Course of Lessons in the French through the Medium of the English (“Een mondelinge methode voor het onderwijzen van levende talen, aan de hand van een praktische cursus Frans door middel van het Engels”) in 1835. In januari 2015 ging An oral system of teaching living languages in herdruk.

Kenmerken van de Manesca-methode

Manesca is op hetzelfde principe gebaseerd als de ‘natuurlijke aanpak’ (Natural Approach): de beste manier om een taal te leren, is de manier waarop een kind zijn moedertaal leert. Het leren van een taal (zoals Spaans) dient veilig en gemakkelijk te zijn. Manesca wil daarom niet met abstracte lijstjes of regels met Spaanse woorden werken die uit het hoofd geleerd dienen te worden.
De Manesca-methode geldt als de oudste, bekende, volledige taalcursus. De Manesca-methode is gebaseerd op het werken met een groep van studenten en een docent Spaans, die steeds één Spaans woord tegelijk introduceert. Er hoort een specifieke beweging bij ieder woord. Het Spaanse woord en de bijbehorende beweging worden vervolgens door de studenten na elkaar herhaald. Door deze herhaling onthouden de lerenden deze Spaanse woorden, zonder dat uit het hoofd geleerd hoeft te worden. Stap voor stap vormen deze woorden zo zinnen en variaties op deze Spaanse zinnen. Spaanse spelling wordt in een later stadium met leesteksten aangeboden.
De methode van Jean Manesca is al enkele jaren later door de Duitse grammaticaschrijver en taaldocent Heinrich Gottfried Ollendorff overgenomen en aangepast en staat ook wel bekend als de Ollendorff-methode.

Populariteit

Jean Manesca is twee jaar na publicatie van zijn leermethode overleden. Het werk van Manesca is opgepakt en aangepast door anderen, onder wie Ollendorff. Een groot deel van zijn ideeën zijn nog actueel en worden nog altijd in het moderne vreemdetalenonderwijs gebruikt.

Voor- en nadelen van de Manesca-methode

De combinatie van spreken en bewegingen maken, waardoor het fysieke geheugen meewerkt en de geleerde stof gemakkelijker en langduriger door de lerenden wordt onthouden, geldt als de sterke kant van de Manesca- of Ollendorff-methode. Het vele herhalen draagt daar ook aan bij. Het feit dat dit wat saai kan zijn om dezelfde Spaanse woordjes en zinnen steeds te herhalen, kan als een nadeel worden ervaren.

Silent Way

Bedacht door wie en wanneer

The Silent way (‘de stille manier’) is ontwikkeld door de Egyptenaar Caleb Gattegno in 1963.

Kenmerken van de Silent Way

De stille manier is een taalleermethode (voor bijvoorbeeld Spaans) die gebruikmaakt van stilte als instructiemiddel. Caleb Gattegno’s methode gaat uit van de autonomie van de lerenden en hun actieve deelname.
Een combinatie van gebaren en stilte wordt gebruikt door de docent Spaans om de aandacht te trekken van de lerenden, reacties te krijgen en hen aan te moedigen om fouten te corrigeren. Aan de uitspraak (Spaans) wordt veel tijd besteed.
Caleb Gattegno, die wiskundige was, vond het essentieel om taalonderwijs te geven op een manier die efficiënt voor de voorraad energie van zijn studenten was. Hij ontdekte dat het in verhouding weinig energie kost om een auditief of visueel beeld te onthouden, veel minder dan als we proberen om dingen uit het hoofd te leren. Het betoog van hem was dat de taaldocenten niet naar het overbrengen van kennis an sich dienen te streven, maar het bewustzijn dienen aan te spreken, omdat alleen het het bewustzijn het mogelijk maakt om iets te leren.
The Silent Way van Gattegno hierbij gebruikt onder andere gekleurde staven, die voor diverse dingen kunnen worden gebruikt. De leermethodiek maakt eveneens gebruik van Words in Colour; een kleurenkaart voor geluiden waarbij elke kleur voor een bepaalde klank van het Spaans staat, gekleurde woordgrafieken voor het werken aan zinnen en gekleurde grafieken die gebruikt worden om spelling te leren.

Populariteit

Voornamelijk bij het aanleren van de uitspraak zijn Caleb Gattegno’s ideeën wel van belang geweest, alhoewel de Stille Methode in zijn originele vorm niet veel meer wordt toegepast.

Voor- en nadelen van de Silent Way

Dat de methodiek van Gattegno niet-bedreigend is voor de lerende, die per slot van rekening gezien wordt als autonoom, is de sterke kant van zijn methode. De docent Spaans is in feite dienstbaar aan de student en niet andersom. Met The Silent Way wordt het leren op een natuurlijke wijze gestimuleerd. Het geleerde wordt over het algemeen goed verwerkt en onthouden door de taallerenden uit te dagen nieuwe dingen te ontdekken. De lerende ‘mag’ foutjes maken. Dit draagt bij aan het leerproces.
Het feit dat sommige lerenden meer begeleiding nodig hebben dan de methode voorstaat, kan een nadeel zijn. De studenten zouden wat gefrustreerd kunnen worden door het gebrek aan input van de taaltrainer Spaans. Werken met kleuren en grafieken heeft als limiterende factor dat de nieuwheid er gauw af is. Hierdoor verdwijnt het effect van de methode.

TPR Storytelling

Bedacht door wie en wanneer

TPR Storytelling of ‘TPRS’ staat voor Teaching Proficiency through Reading and Storytelling. De methode is in 1990 door Blaine Ray ontwikkeld, een Amerikaanse docent Spaans, en komt voort uit de TPR-methode (Total Physical Response).

Kenmerken van TPR Storytelling

TPRS is een taalverwervingsmethode die verhalen gebruikt om een taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren. Het uitgangspunt is een natuurlijke wijze van taalverwerving: talen leren zoals kinderen hun moedertaal leren. De lerenden worden blootgesteld aan een grote hoeveelheid begrijpelijke input om dit te bereiken. Door de taaldocent Spaans wordt een verhaal verteld waarin nieuwe Spaanse woorden meerdere keren voorkomen. Deze verhalen zijn interessant of humoristisch en niet te lang. Omdat de verhalen gemakkelijk te begrijpen zijn, zijn lerenden ontspannen. Op deze manier worden woorden en structuren van het Spaans vrijwel ongemerkt opgeslagen in het langetermijngeheugen van de student. De taaltrainer wijst de lerende op grammaticale fenomenen van het Spaans, zonder dat studenten regels uit het hoofd hoeven te leren.
De studenten zullen na enige tijd ‘vanzelf’ Spaans gaan spreken en de Spaanse grammaticale structuren van de nieuwe taal nadoen. Dit is een natuurlijk proces. Samen met een groepje studenten een verhaal opbouwen, is een variant hierop. Bij deze methode schrijft de trainer Spaans eerst nieuwe woorden en structuren op een bord of flipchart, met de Spaanse vertalingen erbij, om vervolgens samen met de studenten hier een verhaal van te maken. Tot slot wordt het verhaal door de studenten naverteld. Lezen in het Spaans is een belangrijk deel van TPR Storytelling, omdat dit voor input zorgt. In een latere fase volgt schrijven in het Spaans.

Populariteit

Er is veel onderzoeken gedaan dat uitwijst dat TPR Storytelling een geslaagde manier is om een vreemde taal te leren. Er zijn wel randvoorwaarden: de setting moet geschikt zijn en de taaldocent moet ervoor getraind zijn.

Voor- en nadelen van TPR Storytelling

Het is een laagdrempelige wijze van taalverwerving en het geleerde wordt grondig verworven. TPRS spreekt ook de creatieve intelligentie aan; TPRS is een vorm van breinvriendelijk leren. TPRS is prettig voor de student en het is niet moeilijk om de focus te behouden. Voor lerenden werkt het zeer motiverend om zelf een verhaal te maken.
Een minpunt is dat TPRS veel voorbereiding van de docenten vraagt.

De Rosetta Stone methode

Bedacht door wie en wanneer

De Rosetta Stone-leermethode is vernoemd naar de Steen van Rosetta, een steen die in Egypte is gevonden met een tweetalige tekst, met behulp waarvan de hiërogliefen ontcijferd konden worden. Rosetta Stone is ook de naam van het softwarebedrijf dat deze taaltrainingen aanbiedt. De eerste versie is uitgebracht in 1996.

Kenmerken van de Rosetta Stone methode

De Rosetta Stone cursus is een methode om achter een computer een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren. De taalcursussen zijn beschikbaar in meer dan dertig verschillende talen en ze zijn te volgen vanuit al deze talen.
De Rosetta Stone-methode is een communicatieve methode, die de manier nabootst waarop kinderen hun moedertaal leren. Dat wil zeggen ‘leren door middel van onderdompeling’, door veel te luisteren en na te zeggen. Het programma gebruikt hiervoor foto’s en stemmen van moedertaalsprekers Spaans om de betekenis van nieuwe woorden in de doeltaal (het Spaans) over te brengen. De methode maakt gebruik van spraakherkenningsprogramma dat de Spaanse uitspraak registreert en daar een schematische weergave van maakt. Zo kunnen studenten hun uitspraak van de nieuwe taal met die van native speakers (moedertaalsprekers Spaans) vergelijken. De uitspraak kan worden verbeterd door de voorbeeldstem langzamer te laten praten en daarna veel na te spreken.
Voor de schrijfvaardigheden Spaans van de studenten zijn er dictee-oefeningen. De software van de methode controleert de Spaanse grammatica en de spelling en wijst op fouten, waarbij de optie bestaat om de fouten van de student te verbeteren.
Het programma van Rosetta Stone biedt ook leesteksten. Deze gaan over dagelijkse onderwerpen, ideeën en activiteiten.

Populariteit

Rosetta Stone wordt veelvuldig ingezet wereldwijd, ook door grote en bekende organisaties. Onder andere het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse zaken en de NASA maken er gebruik van. De methode van Rosetta Stone wordt in Nederland toegepast door enkele ministeries en diverse hogescholen en universiteiten, alsook door een aantal internationaal opererende organisaties.

Voor- en nadelen van de Rosetta Stone methode

Rosetta Stone is erg makkelijk om in te zetten en de methode kan door de student ingezet worden op elk moment. De lerende kan zelf bepalen welke onderdelen wat meer of minder aandacht nodig hebben. Velen vinden het prettig om met de leermethode te werken. Bij een gebrek aan taaltrainers kan het voor onderwijsinstellingen een oplossing zijn. Dat er geen taaldocent is die lerenden kan motiveren of iets extra’s kan bieden, kan een nadeel van de methode zijn.

De Pimsleur methode

Bedacht door wie en wanneer

De Pimsleur taalcursussen zijn ontwikkeld door Amerikaans taalkundige Dr. Paul Pimsleur. De eerste Pimsleur taalcursus was een cursus Grieks, die hij in het jaar 1963 op de markt bracht.

Kenmerken van de Pimsleur methode

De Pimsleur-methode is een Amerikaans computerprogramma om nieuwe talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren.
Deze cursus van Pimsleur bestaat uit zinnetjes/dialoog die door de student worden nagesproken en worden herhaald. De Spaanse voorbeeldzinnen van de cursus zijn door moedertaalsprekers (native speakers) ingesproken. De cursus is op herhaling, anticiperen, woordenschat en herhaling gebaseerd. Elke les van de cursus omvat een audio-opname van een half uur met nieuwe woordenschat en taalstructuren in het Spaans. De methode van Pimsleur legt de grammaticale structuur van het Spaans niet apart uit maar biedt deze aan via uitbreiding van, en variaties op, de zinnetjes.
Dr. Pimsleur heeft onderzoek gedaan naar het meest optimale interval waarin geleerde informatie van het kortetermijngeheugen overgaat naar het langetermijngeheugen. Dit (gemiddelde) interval is verwerkt in de cursussen van Pimsleur.

Populariteit

Onder andere in de Verenigde Staten worden de cursussen van Pimsleur gebruikt en de ervaringen met de methode variëren. Over het algemeen zijn de gebruikers tevreden over de aangeleerde uitspraak van het Spaans.

Voor- en nadelen van de Pimsleur methode

Omdat de insprekers allemaal moedertaalsprekers (native speakers) zijn en op een natuurlijke wijze in een normaal tempo Spaans praten, werkt de methode van Pimsleur erg goed als uitspraakverbeteraar.
Dat niets wordt uitgelegd, is een nadeel van de methode. De gebruikers leren geen bouwstenen van het Spaans om zelf een zin te maken, maar moeten het met duizenden voorbeeldzinnen doen die uit het hoofd worden geleerd.

De Michel Thomas methode

Bedacht door wie en wanneer

De Michel-Thomas-methode is, niet geheel verwonderlijk, bedacht door Michel Thomas (geboren als Moniek Kroskof); een in Polen geboren genaturaliseerde Amerikaan. Hij ontwikkelde zijn leermethode kort na de Tweede Wereldoorlog in een eigen taleninstituut in Beverly Hills, Los Angeles, die beroemdheden zoals Diana Ross, Barbra Streisand, Emma Thompson, Mel Gibson, Bob Dylan en Pierce Brosnan tot de klantenkring kan rekenen.

Kenmerken van de Micheal Thomas methode

Dat iemand alleen kan leren leren als hij of zij vrij is van stress, was het uitgangspunt van Michel Thomas. Michel Thomas begon met de studenten duidelijk te maken dat ze zich geen zorgen hoefden te maken dat ze iets zouden vergeten.
De taalcursussen zijn audiolessen (Spaans) die zijn ingesproken door twee acteurs; een mannelijke en een vrouwelijke. De setting bij Michel Thomas is een virtuele klas, waarin de student zich voorstelt als de derde student. Deze student luistert mee met de lessen van de acteurs. Wanneer de acteurs een vraag wordt gesteld, is het de bedoeling dat de gebruikers op de pauzeknop klikken en zelf antwoord geven op de vraag. Er is geen huiswerk en er hoeft niet uit het hoofd geleerd te worden. De les wordt opgebouwd in kleine delen en Spaanse lesstof die nieuw is, wordt afgewisseld met Spaanse lesstof die al bekend is. De uitleg wordt in het Engels gegeven. Er wordt op eventuele verbanden tussen de talen gewezen. Grammaticale uitleg wordt ook gegeven. Makkelijke stof wordt eerst aangeleerd, moeilijkere stof wordt pas aangeboden nadat de student Spaans het voorgaande heeft begrepen en geleerd. Naast Spaanse woorden en zinnen in de doeltaal worden eveneens bouwstenen geleerd. Hiermee kan de student zelf zinnen maken. Ook maakt de methode gebruik van flashcards zodat gebruikers zelf hun woordenschat Spaans kunnen toetsen alsook online oefeningen kunnen maken om hun eigen vooruitgang te meten.

Populariteit

Veel lerenden ze zijn over het algemeen tevreden over de uitleg van de structuren van het Spaans en vinden de cursus plezierig werken. Mensen die met de taal wat verder zijn, ervaren de methode van Michel Thomas als minder nuttig.

Voor- en nadelen van de Micheal Thomas methode

De methode van Michel Thomas traint uitspraak en luistervaardigheid Spaans op een efficiënte wijze en is heel toegankelijk. Dat de taalcursussen Spaans niet in schrijfvaardigheid voorzien, kan als een nadeel worden gezien. Er is ook geen werkelijke interactie doordat de methode van Michel Thomas een audiocursus betreft.

De Assimil methode

Bedacht door wie en wanneer

Assimil is een Frans bedrijf, dat in 1929 is opgericht door schrijver en polyglot Alphonse Chérel. Assimil maakt en publiceert cursussen voor vreemde talen en het begon met het eerste boek Anglais sans Peine.

Kenmerken van de Assimil methode

‘Assimileren’ of ‘assimilatie’ betekent letterlijk ‘mengen met, opgaan in een andere groep’, wat voor taalcursussen (zoals Spaans) wel een hooggegrepen uitgangspunt is. De Assimil-taalcursussen zijn zelfstudielessen die bestaan uit een lesboek Spaans, audio-CD’s en een USB-stick. Bij voorkeur werken de lerenden ruwweg twintig minuten per dag.
De taallessen bestaan uit Spaanse dialogen die beluisterd, nagesproken en gelezen worden. De Spaanse vertaling staat naast de dialoog, samen met grammaticale uitleg. Om de uitspraak Spaans te oefenen, maakt de Assimil-methode gebruik van zinnen die door moedertaal (native) speakers zijn ingesproken en die de cursist daarna herhaalt. De opbouw van de les is van receptief naar productief: in de eerste lessen wordt nog geen taalproductie verwacht van de gebruikers; dit komt pas na ruwweg 50 lessen.

Populariteit

De Assimil-cursussen zijn populair. De cursussen zijn niet duur en er is een groot aanbod aan talen.

Voor- en nadelen van Assimil

Dat de cursisten Spaans in hun eigen tempo kunnen leren op het moment dat dit het beste past, is het voordeel van de methode van Assimil. Het nadeel hierbij is, geldt wat voor alle taalcursussen met een computer, dat de studenten op zichzelf zijn aangewezen. Er is geen taaldocent Spaans beschikbaar om de cursisten te motiveren of te begeleiden.