Cursus Spaans Roosendaal

Audio-Lingual Method (ALM) (Army Method/New Key)

Bedacht door wie en wanneer

De audiolinguale methode was reeds in de jaren veertig en vijftig van de vorige eeuw in Engeland en Amerika ontwikkeld, onder andere door de Amerikaanse taalkundige Leonard Bloomfield. Ten tijde van de Tweede Wereldoorlog werd het noodzakelijk om (Amerikaanse) soldaten elementaire verbale communicatieve vaardigheden te leren. Door de invloed van het leger werd deze audiolinguale methode ook bekend als de ‘legermethode’.

Kenmerken van de Audio-Lingual Method (ALM)

De audiolinguale methode kan beschouwd worden als reactie op de grammatica-vertaalmethode. Nieuw was dat de taalles volledig in de doeltaal (bijvoorbeeld Spaans) plaatsvond. De belangrijkste vaardigheden zijn kunnen spreken en luisteren (in het Spaans) en (Spaanse) grammaticale structuur worden geleerd aan de hand van mondelinge structuuroefeningen. De bedoeling is om vrijwel foutloos Spaans te leren spreken en verstaan, wat begint bij leren naspreken. Herhaling is hiervoor het middel; er wordt met drills gewerkt om Spaanse zinnen en structuren goed aan te leren, om te zorgen dat reacties spontaan en automatisch worden. De taaltrainer Spaans kan zo bijvoorbeeld een zin tien maal herhalen en vervolgens een extra Spaans woord toevoegen. Bij de audiolinguale methode wordt veel in de zogenaamde talenpractica gewerkt, waar studenten Spaans een hoofdtelefoon dragen en naar zinnen luisteren en deze nazeggen. Het geschreven Spaans wordt pas aangeboden wanneer het mondelinge Spaans al vertrouwd is geworden. Afbeeldingen worden wel gebruikt om nieuwe Spaanse woorden te introduceren.

Populariteit

De methode werd in Nederland pas rond 1970 geïntroduceerd toen de Mammoetwet inging. Al snel kwamen er grote bezwaren tegen de betekenisloze drills. De techniek wilde wel eens problemen geven, waardoor de talenpractica al snel in onbruik raakten. In plaats daarvan maakte men de voor mondeling gebruik bedoelde structuuroefeningen schriftelijk. Schrijvers van leerboeken namen de markt weer over en boden zoals gebruikelijk expliciete grammaticaregels aan. Toch liet de audiolinguale methode sporen na. Nu was breed geaccepteerd dat het bij het leren van de taal (zoals Spaans) niet gaat om het memoriseren van de regels van de (Spaanse) grammatica, maar om het te gebruiken. Luistervaardigheid (Spaans), die vóór de jaren zeventig voor het merendeel van taaldocenten niet bestond, was ontdekt.

Voor- en nadelen van de Audio-Lingual Method

De audiolinguale methode is voor studenten die Spaans beginnen te leren effectief. Direct van het begin wordt een juiste uitspraak Spaans aangeleerd. Deze audiolinguale methode is een docentgestuurde methode en en biedt daardoor een efficiënte en snelle kennisoverdracht. Ook voor grotere groepen is de methode geschikt.
Deze docentgestuurde kant heeft tegelijk een keerzijde; er wordt geen eigen input verlangd van de studenten, waardoor het gevaar van passiviteit en onvoldoende betrokkenheid en motivatie op de loer ligt. Een ander bezwaar van de audiolinguale methode is dat de geoefende drills niet zo eenvoudig zijn om te zetten in levend taalgebruik Spaans.

GoldList Method (GLM)

Bedacht door wie en wanneer

De GoldList Method (‘gouden lijst-methode’) is ontwikkeld door polyglot David J. James, alias Viktor Dmitrievitch Huliganov of Uncle Davey.

Kenmerken van de GoldList Method (GLM)

De GoldList Method is een leermethode om woorden of zinnen in een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) op een zodanige wijze te leren dat deze plaatsnemen in het langetermijngeheugen. De methode werkt middels zelfgeschreven woordenlijsten (Spaans) die worden herhaald na verloop van tijd. Deze Spaanse zinnen en woorden op de woordenlijst worden door de lerenden hardop gelezen. Deze woorden en/of zinnen uit het hoofd te leren, is niet de bedoeling, maar door blootstelling gebeurt dit eigenlijk automatisch. De woordenlijst wordt telkens veranderd; Spaanse woorden die aangeleerd zijn, worden van de lijst gehaald. Die Spaanse woorden die nog altijd problemen opleveren, blijven op de lijst op de woordenlijst staan.

Populariteit

Aanhangers van de GoldList Method claimen dat deze zinnen of woorden in het Spaans spontaan opgeslagen worden in het langetermijngeheugen, iets dat door veel geheugenwetenschappers wordt bestreden. Volgens deze geheugenwetenschappers wordt kennis in het algemeen onthouden als deze kennis ook van betekenis en relevant is voor de student. De GoldList-methode kan goed functioneren voor Spaanse woorden die relevant en betekenisvol zijn voor de lerende.

Voor- en nadelen van de GoldList Method

Voor lerenden die bij bijvoorbeeld Post-its^® voordeel hebben als geheugensteuntje zou deze GoldList Method goed kunnen functioneren. Met de hand schrijven werkt beter dan typen of, redelijk zinloos: een fotootje maken, omdat het fysieke deel van het geheugen door het schrijven meewerkt en aangesproken wordt. Een minpunt van deze methode is het gebrek aan context. Taal is veel meer dan alleen een verzameling losse woorden en/of zinnen. Daarnaast is deze GoldList-methode bijzonder tijdrovend omdat steeds handgeschreven woordenlijsten moeten worden aangemaakt.

De Natural Method

Bedacht door wie en wanneer

De Natural Method, ook wel de Natural Approach (de ‘natuurlijke aanpak’) genoemd, is ontwikkeld in 1983 door Tracy D. Terrell en Stephen Krashen.

Kenmerken van de Natural Method

De Natural Method is op een natuurlijke wijze van taalverwerving (van bijvoorbeeld Spaans) gericht. De methode probeert het Spaans aan te leren op de manier waarop iemand als kind zijn of haar moedertaal leerde spreken. Zo leert men onbewust ook de taalregels. Alleen het Spaans met de nodige visuele hulpmiddelen wordt hiervoor gebruikt. Er wordt gestreefd naar een stressvrije leeromgeving voor de studenten. Een aanzienlijke hoeveelheid begrijpelijke input wordt aan de lerenden blootgesteld. Bij de Natural Approach wordt de taalproductie Spaans niet geforceerd, maar mag spontaan ontstaan. De methode legt de nadruk op communicatie en minder op expliciete Spaans grammatica en de correctie van vormfouten.
De methode werkt het meest effectief als de student in het Spaans wordt ondergedompeld. De leeractiviteiten in het Spaans moeten stimulerend zijn zodat de studenten van de ervaringen kunnen genieten.
De Natural Method leermethode heeft vrij veel overeenkomsten met de Directe Methode. De leermethoden gaan beide uit van het idee van natuurlijke taalverwerving; het onderscheid tussen deze twee methoden is dat de Directe Methode meer de focus op de praktijk legt en de Natural Method meer op blootstelling aan taalinput en het verminderen van spreekangst.

Populariteit

Het feit dat onderdompeling zeer effectief is, is vaak aangetoond. De natuurlijke aanpak is een populaire methode van lesgeven onder taaltrainers Spaans, doordat de methode betrekkelijk eenvoudig te begrijpen is voor studenten. Maar er is eveneens kritiek op de Natural Method. De methode is voornamelijk gericht op het impliciet aanleren van de Spaanse grammatica. De lerenden zouden inderdaad leren te communiceren in het Spaans, maar door onvoldoende kennis van de grammatica in een wat gebrekkige, versimpelde versie van de taal blijven hangen.

Voor- en nadelen van de Natural Method

Om op een natuurlijke manier Spaans te leren, wordt prettig gevonden. Studenten wordt de mogelijkheid geboden een persoonlijke band met het Spaans op te bouwen. Doordat de studenten niet ‘uit het hoofd hoeven te leren’, beklijft het geleerde Spaans voor een langere tijd.
Omdat er vrijwel geen druk ligt op de taalproductie, kan het nadeel zijn dat het wat langer duurt voor er resultaten merkbaar zijn. De methode bereidt lerenden ook niet per se op een bepaald Spaans examen voor.

Structurele Aanpak

Bedacht door wie en wanneer

De ‘Structurele Aanpak’ (Engels: Structural Approach; ‘SA’) is in de jaren 50 door Charles Fries, oprichter en directeur van de English Language Institute aan de Universiteit van Michigan en één van zijn studenten Robert Lado ontwikkeld.

Kenmerken van de Structurele Aanpak (SA)

De Structurele Aanpak is een taalverwervingsmethode met als doel de student vertrouwd te laten raken met de grammaticale en fonologische structuren van de doeltaal (bijvoorbeeld het Spaans). Volgens de SA levert het beheersen van deze structuren meer op dan het leren van woordenschat van het Spaans. Het herkennen en kunnen toepassen van vaste samenstellingen van Spaanse woorden en groepen woorden in de juiste woordvolgorde is waar het bij de Structurele Methode om draait. Deze vaste combinaties van woorden worden aan de lerenden aangeboden in herkenbare situaties middels visualisatie, gezichtsuitdrukking, dramatisering en handelingen. De structuren die het meest worden gebruikt, worden als eerste geleerd. Mondelinge vaardigheden Spaans (luisteren en spreken) worden hierbij als eerste gebruikt; lezen en schrijven volgen hieruit. Bij het aanleren en verbeteren van de productieve vaardigheden Spaans (spreken en schrijven), krijgt de grammatica een grote plaats. Andere benamingen voor de Structurele Aanpak zijn de Structural-Situational Approach (structurele-situationele benadering) en de Structural-Oral-Situational Approach (structurele-mondeling-situationele benadering).

Populariteit

De Structurele Aanpak werd in de jaren vóór 1970 gebruikt op vrij grote schaal om Engelse les te geven in Engelssprekende landen, de voormalige Britse koloniën en in Maleisië.

Voor- en nadelen van de Structurele Aanpak

De sterke kant van de Structurele Aanpak is dat de studenten het Spaans op een nauwkeurige manier leren. De studenten krijgen inzicht in de Spaanse grammatica ze leren in welke situatie bepaalde bepaalde Spaanse woorden of combinaties van woorden wel of niet geschikt zijn voor die situatie. De methode gebruikt alledaagse taal. Aan de Structurele Aanpak kleven ook nadelen. De manier van werken is tamelijk tijdrovend en biedt niet onmiddellijk een succeservaring. De eigen inbreng van de studenten is behoorlijk beperkt; het is weinig creatief.

Communicatief taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching; CLT)

Bedacht door wie en wanneer

Het communicatief Taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching, afkorting: CLT), of ook wel ‘De Communicatieve benadering’ (Engels: Communicative Approach, afkorting: CA) genoemd, ontstond in de jaren zestig van de vorige eeuw onder invloed van de ideeën van taalkundige Noam Chomsky, die de nadruk op competenties bij het leren van vreemde talen legde. De taalkundige Dell Hymes was de grondlegger in 1966 van het concept van communicatieve vaardigheden.

Kenmerken van Communicatief taalonderwijs (CLT)

Het communicatief talenonderwijs is gestoeld op de opvatting dat interactie het uiteindelijke doel is van het leren van een vreemde taal (zoals Spaans).
De studenten leren met behulp van de CLT-technieken de Spaanse taal in de praktijk te brengen door de interactie met elkaar en de docent Spaans. Teksten, geschreven in het Spaans of ander materiaal uit het dagelijks leven of de werkomgeving worden gebruikt. Het Spaans wordt zowel tijdens en ook buiten de les om gebruikt.
Studenten praten met medestudenten over persoonlijke gebeurtenissen en de docent Spaans draagt onderwerpen aan die buiten het domein van de traditionele grammatica liggen, om de taalvaardigheid Spaans in alle soorten situaties uit de praktijk te oefenen. Spaanse grammatica wordt inductief geleerd, dit houdt in aan de hand van de praktijk, waaruit de regel volgt.
Bij het communicatief taalonderwijs is de taaldocent Spaans echt een trainer, die de lerende leert om in het Spaans te communiceren.

Populariteit

In de jaren 70 en 80 van de vorige eeuw werd het communicatief taalonderwijs erg populair, gedeeltelijk omdat de traditionele taalonderwijsmethodes niet erg succesvol bleken. Binnen een verenigd Europa kwam een grotere behoefte om een vreemde taal te leren op een wijze die meteen kon worden toegepast.

Voor- en nadelen van Communicatief taalonderwijs

CLT (communicatief taalonderwijs) kent veel voordelen. Lerenden ‘kunnen’ al snel ‘iets’ in het Spaans; het is functioneel en studentgericht. Door het gebruik van authentieke materialen, leren studenten de Spaanse woorden die zij nodig hebben. Het is efficiënt. De methode werkt voor de lerende stimulerend omdat hij of zij gauw succeservaringen heeft. Er mogen foutjes worden gemaakt; al doende wordt de vaardigheid geleerd en geperfectioneerd. Een nadeel van de communicatieve benadering is dat er veel minder aandacht wordt geschonken voor grammatica, woordenschat die niet direct toepasbaar is en uitspraak. De voorbereiding en de planning vraagt veel tijd van de docent en van de lerende vereist het een actieve deelname. Voor bepaalde lerenden is deze manier van leren afwijkend of lastig, afhankelijk van welke achtergrond zij hebben. CLT (communicatief taalonderwijs) traint de vaardigheden; het gaat daarbij om de functie en minder om de vorm en het biedt als zodanig geen samenhangend geheel.

Grammatica-/vertaalmethode (GVM) (Engels: Grammar-Translation Method; GTM)

Bedacht door wie en wanneer

In de 18^de en de 19^de eeuw was het taalonderwijs vooral gericht op praktisch taalgebruik. Taaldocenten leerden de studenten om gebruiksklare zinnen, dialogen, idiomatische uitdrukkingen, lijsten met woorden enzovoort na te spreken, uit het hoofd te leren en vervolgens op te zeggen. Dit werd op een andere wijze gedaan door Johann Valentin Meidinger; docent Frans en Italiaans uit Duitsland. Omstreeks 1783 ontwikkelde hij een leermethode waarbij de grammatica in het middelpunt stond. Meidinger wordt als de grondlegger van de grammatica-vertaalmethode (In het Engels: Grammar-Translation Method; GTM) beschouwd.

Kenmerken van de Grammatica-/vertaalmethode (GVM)

Deze methode was gebaseerd op het onderwijs in het Latijn, wat de taal van de religie, de cultuur en de wetenschap was. Uiteraard was het onderwijs in het Latijn gericht op geschreven teksten van klassieke schrijvers en was volledig gericht op de grammatica en het vertalen. Deze aanpak werd gezien als degelijk en wetenschappelijk. De Grammatica-/vertaalmethode gaat van de analyse uit van de taalvormen en de taalstructuren (van bijvoorbeeld Spaans) waarbij de lerenden inzicht ontwikkelen. De lees- en schrijfvaardigheid Spaans dus belangrijk bij deze methode. Literatuur, vertalen en uit het hoofd leren van woordenlijsten krijgen de nadruk. De docenten dragen de kennis Spaans over, de studenten memoriseren.

Populariteit

Al vanaf halverwege de negentiende eeuw waren er ook tegengeluiden te horen. Desondanks heeft de grammatica-/vertaalmethode tot vrij recent een grote invloed op het taalonderwijs gehad.

Voor- en nadelen van de Grammatica-/vertaalmethode

De methode biedt een aardige mentale training aan mensen die het een uitdaging vinden om dingen uit het hoofd te leren. Ook biedt de methode inzicht in de structuur van het Spaans, omdat de nadruk op de grammatica wordt gelegd.
De methode kent echter meer minpunten dan pluspunten. Het grootste minpunt is dat de spreek- en luistervaardigheid Spaans behoorlijk achterblijft, waardoor de taal zelfs na jaren studeren zelden mondeling toegepast kan worden. De methode staat ver af van het dagelijks gebruik van het Spaans, ook in de context die wordt aangeboden, omdat het over het algemeen om literair taalgebruik gaat. De methode geeft niet de mogelijkheid tot differentiatie of tot een eigen creatief proces voor de lerende voor het werken in groepsverband. Lerenden zijn slechts toehoorders en uitvoerders.

Onderdompeling (Engels: immersion)

Bedacht door wie en wanneer

Sinds de jaren 70 wordt de leermethode ‘onderdompeling’ (Engelse naam: language immersion) wereldwijd toegepast, en dan met name op middelbare scholen waarbij een schoolvak (zoals wiskunde) wordt gegeven in een vreemde taal. Binnen Nederland is ‘onderdompeling’ bekend als de methode die wordt gebruikt bij bijvoorbeeld onze collega’s van Taleninstituut Regina Coeli in de provincie Brabant, ‘de nonnen van Vught’. De methode is daar in 1963 ontstaan met Franse nonnen die Franse taalles aan rijke dames uit Vught onderwezen.

Kenmerken van onderdompeling

Onderdompeling behelst dat degene die de taal (zoals het Spaans) leert, vanaf het eerste moment wordt omgeven door de nieuwe taal. De instructies worden gegeven in de doeltaal (Spaans); eerst langzaam en met veel herhaling, later op een natuurlijkere manier. Vanaf het begin wordt de lerende ook uitgedaagd om in het Spaans te spreken. Bij onderdompeling gewerkt met simulaties en rollenspellen. De omgeving op onderwijsinstellingen die met onderdompeling werken, wordt vaak ingericht in de stijl van het Spaans om een situatie te creëren alsof de lerenden in Spanje zijn. De studenten oefenen één-op-één of in kleine groepen met Spaans spreken. Een andere manier om onderdompeling te bereiken, is naar Spanje reizen en daar bijvoorbeeld verblijven in een gastgezin.

Populariteit

Onderdompeling wordt beschouwd als een zeer goede methode om een vreemde taal te leren. Vooral de mondelinge taalbeheersing Spaans kan zeer goed worden aangeleerd op deze manier.

Voor- en nadelen van onderdompeling

Het grote voordeel is dat met deze methode snel resultaten wordt bereikt, omdat de methode zo intensief is. De leermethode is ‘sink or swim’, de student moet wel gaan communiceren in het Spaans want hij of zij wordt erdoor omgeven. In principe zijn de studenten 24 uur per dag Spaans aan het leren. De sociale interactie wordt versterkt door het samen oefenen in groepen. Dit wordt door de studenten als motiverend ervaren.
Dat het bereikte resultaat niet altijd wordt vastgehouden, is een minpunt. Als studenten in een korte tijd Spaans leren, door in Spanje te zijn of door te zijn ondergedompeld in een kunstmatig gecreëerde omgeving, maar vervolgens weer overgaan tot de orde van de dag, is de kans groot dat het nieuw geleerde snel weer wegzakt. Een andere keerzijde kan zijn dat een dergelijke taaltraining Spaans nogal intensief is. Niet alle studenten hebben genoeg conditie om deze methode van leren vol te houden.

Suggestopedie (Suggestopedia)

Bedacht door wie en wanneer

Suggestopedia is een (taal)leermethode ontwikkeld in de jaren 70 van de vorige eeuw. Deze leermethode is ontwikkeld door de Bulgaarse psychotherapeut Georgi Lozanov.

Kenmerken van Suggestopedie

Suggestopedie is op de kracht van de suggestie gebaseerd. Positieve suggestie is volgens Lozanov een voorwaarde om (een taal; bijvoorbeeld Spaans) te kunnen leren. Daarvoor is het essentieel dat er tussen de trainer (Spaans) en de studenten een ontspannen sfeer en wederzijds vertrouwen is. Hiervoor dienen de studenten zich ontspannen en veilig te voelen. Leslokalen met rijopstellingen waren ongeschikt om deze situatie te creëren. De studenten zaten in comfortabele stoelen tijdens de lessen die opgesteld waren in een halve cirkel en er werd altijd muziek in de klas gedraaid. De leermethode zoals Lozanov voorstond, bestond uit het voorlezen van teksten, terwijl op de achtergrond klassieke muziek werd gespeeld of natuurgeluiden waren te horen. Er waren lijsten met woorden bij de teksten en opmerkingen over de (Spaanse) grammatica. Dit voorlezen gebeurde met veel expressies in stem en gebaren. Lerenden werden zo uitgenodigd om te luisteren en de (Spaanse) woorden die nieuw waren, konden gemakkelijk worden begrepen en opgenomen. In de lessen was veel aandacht voor cultuur en kennis over het land van de doeltaal (Spanje). Er werd met rollenspellen gewerkt en er bijvoorbeeld (Spaanse) streekgerechten werden gemaakt en geproefd.

Populariteit

De methodiek Suggestopedie was omstreden en is niet erg bekend meer. Sommige elementen worden nog steeds toegepast, bijvoorbeeld het gebruikmaken van stemexpressies en gebaren bij het lezen van teksten.

Voor- en nadelen van Suggestopedie

Suggestopedie zorgt voor een ontspannen en veilige sfeer in de les, waardoor de student minder last van faalangst of frustratie heeft. Deze sfeer kan voor nieuwkomers bijdragen aan een positieve associatie met het nieuwe thuisland. Muziek werkt vaak motiverend en draagt muziek bij aan betere leerprestaties. Dat de student gestimuleerd wordt om actief mee te doen en zich in de situaties in te leven, wat voor sommige mensen een nieuwe ervaring is, is een ander voordeel van de leermethodiek. Tegelijk is dit voor bepaalde lerenden een keerzijde, want niet iedereen is hiertoe in staat. Daarnaast kan muziek bij sommige studenten afleiden en verstorend werken in tegenstelling tot stimulerend of ontspannend zijn. Dat de relatie docent-lerende niet gelijkwaardig is, is een andere zwakke kant; alle inbreng komt van de Spaanse docent en de lerenden zijn altijd de ontvangende partij.

Community Language Learning (CLL)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse priester en psycholoog Charles A. Curran ontwikkelde in 1976 Community Language Learning, ook wel Counseling Language Learning (CLL) genoemd.

Kenmerken van Community Language Learning (CLL)

CLL (Community Language Learning) is een methode om een vreemde taal te leren waarbij lerenden samenwerken om te bepalen welke aspecten van de vreemde taal zij willen leren. De methode baseert zich op de counseling-benadering waarbij de docent als counselor optreedt die de zinnen van de lerende omschrijft. Lerenden beginnen een gesprek. Als de lerenden de taal (Spaans) nog niet machtig genoeg zijn, spreken de lerenden in de moedertaal. De taaldocent (Spaans) vertaalt en legt uit. Hierna herhalen de studenten de uitingen van de docent zo nauwkeurig mogelijk. Deze gesprekken in het Spaans worden opgenomen om daarna opnieuw te kunnen beluisteren.
De CLL bevordert gemeenschapsgevoel in de leergroep en beschouwt de interactie tussen de studenten onderling als middel om het Spaans te leren. Er is geen lesboek Spaans dat gevolgd wordt; de lerenden bepalen zelf de lesstof met behulp van betekenisvolle gesprekken.

Populariteit

De expertise van de docent-counselor is sterk van invloed op het succes van CLL. De taaldocent dient naast sociaal-cultureel kundig eveneens taalkundig te zijn onderlegd. Deze taaltrainer dient zowel het Spaans als de moedertaal van de studenten erg goed te beheersen om in staat te zijn om de taaluitingen van de studenten te vertalen. CLL kan prima werken indien deze op de juiste wijze wordt gebruikt. Voor grote klassen is CLL niet bruikbaar.

Voor- en nadelen van Community Language Learning

Deze methode biedt studenten een hoge mate van autonomie. Veel lerenden vinden het analyseren van de eigen gesprekken zinvol. De leergroep wordt vaak heel hecht, niet alleen tijdens de les Spaans, maar eveneens daarbuiten. Met CLL worden lerenden zich zo veel meer bewust van anderen in hun groep, hun sterke en minder sterke punten en leren in teamverband te werken. Het bespreken van hun fouten en het evalueren van de taalles Spaans is heel leerzaam voor de studenten. Vaak blijven deze correcties in het geheugen gegrift en worden onderdeel van de actieve woordenschat van de student.
Het kan een keerzijde zijn dat de docent niet sturend is, terwijl sommige studenten deze sturing wel nodig hebben. Bij deze methode wordt geen gebruikgemaakt van een lesboek en er worden ook geen toetsen Spaans gehouden. Hierdoor is het succes lastig te meten. Een aantal lerenden wordt belemmerd in hun Spaans spreken als zij worden opgenomen.

Lexicografische benadering (Engels: Dynamic Lexicographic Approach; DLA)

Bedacht door wie en wanneer

De Lexicografische benadering (Engels: Lexical Approach; LA) is een taalverwervingsmethode die in de jaren negentig van de vorige eeuw is ontwikkeld door Michael Lewis.

Kenmerken van de Lexicografische benadering (DLA)

De benadering gaat uit van het idee dat een belangrijk deel van het leren van een vreemde taal (zoals het Spaans) bestaat uit het begrijpen en produceren van ‘lexicale eenheden’. Dit zijn brokjes taal die bestaan uit (Spaanse) woorden, woordcombinaties alsook uitdrukkingen. Lerenden verwerven al doende inzicht in de patronen van het Spaans (de grammatica) en betekenisvolle groepen woorden. Zo leren ze hoe het Spaans ‘in het echt’ gebruikt wordt. In deze benadering neemt de woordenschat Spaans een grotere plaats in dan de Spaanse grammatica. Instructies zijn gericht op situaties en Spaanse uitdrukkingen die vaak in dialogen voorkomen. Aan interactie wordt aandacht geschonken maar ook aan exposure; aan de zogenaamde receptieve vaardigheden van de studenten (luisteren en begrijpen, lezen en begrijpen). Er bestaat veel ruimte voor het zelf ontdekken van de Spaanse taal.
De rol van de taaldocent Spaans is te zorgen voor genoeg input en het faciliteren van het leerproces van de studenten.

Populariteit

De leerboeken zijn in de afgelopen dertig jaar duidelijk anders geworden door de invloed van (onder andere) de ideeën over taal van Michael Lewis. Er wordt veel meer aandacht geschonken aan woordenschat van de te leren taal die in zogenaamde chunks wordt aangeboden, in betekenisvolle brokjes. Een drastische omwenteling in de wijze waarop taal wordt onderwezen, waar Lewis streefde, is echter uitgebleven.

Voor- en nadelen van de Lexicografische benadering

Door het werken met ‘chunks’ (brokjes taal); met ‘echte’ taal, leren studenten op een heel natuurlijke wijze het Spaans te gebruiken. Zo ontstaat souplesse in het taalgebruik Spaans.
Het nadeel van deze methode is dat de werkelijkheid toch altijd weer anders is dan de geleerde taalsituaties. Met het zelf leren herkennen van de taalpatronen hebben sommige lerenden moeite en zij hebben meer aan een taaldocent Spaans die hen wegwijs maakt, dan aan een docent taal-facilitator.

Series Method

Bedacht door wie en wanneer

De Series method, ook wel ‘seriemethode van taalverwerving’ genoemd, is in 1880 door de Fransman François Gouin ontwikkeld.

Kenmerken van de Series Method

De seriemethode (Engelse naam: The Series Method of language acquisition) van Gouin gaat uit van een serie van verbonden zinnen die eenvoudig te begrijpen zijn en weinig kennis van de grammatica van de doeltaal vereisen. Studenten leren zinnen op basis van een actie, bijvoorbeeld het huis verlaten in de volgorde waarin deze uitgevoerd zou worden. Deze reeksen of series behandelden onderwerpen als de mens in de samenleving, het leven in de natuur, wetenschap en beroep, vanuit het onderscheid tussen objectief, subjectief en figuurlijk taalgebruik ontwikkeld. In de Gouin-serie wordt geen moedertaal gebruikt. Het betreft een soort eentalige methode, die niet uitgaat van ‘vertalen’ en ‘uitleggen’ maar uitgaat van ‘demonstreren’ en ‘handelen’. Hierdoor gaan studenten snel in de nieuwe taal (bijvoorbeeld het Spaans) denken.

Populariteit

De ideeën van Gouin over taal waren hun tijd ver vooruit. Ondanks dat het een ongebruikelijke aanpak was, was de seriemethode van Gouin toch enige tijd een succes. De methode werd echter door Maximilian Berlitz’ Directe Methode overschaduwd.

Voor- en nadelen van de Series Method

De Series method van Gouin ontwikkelt sterk de mondelinge vaardigheden Spaans van de lerenden en creëert een harmonieuze, natuurlijke en gelijkwaardige sfeer.
De leermethode biedt levendig onderwijs. Dit type onderwijs Spaans wekt het enthousiasme van de lerenden op doordat het gebruikmaakt van visuele leermiddelen, zoals afbeeldingen, grafieken, en dergelijke. Een nieuwe taal leren werd tastbaar; iets wat totaal nieuw was. De methode maakt studenten Spaans nieuwsgierig, wat helpt om het leergeheugen te helpen ontwikkelen, de prestatiedruk te verminderen en het zelfvertrouwen te verbeteren. De communicatieve vaardigheid Spaans van de student wordt goed gestimuleerd.
De seriemethode heeft als nadeel dat taal die wat meer abstract of subjectief is, moeilijk met bewegingen en expressies in één duidelijke ervaring te vangen is. Een ander nadeel is de bewerkelijkheid voor de taaldocent, die tenslotte een hele reeks aan series dient voor te bereiden. Als derde punt is de Gouin-seriemethode vooral gericht op het mondelinge taalgebruik, terwijl het reguliere onderwijssysteem nog vaak draait om examens die de lees- en schrijfvaardigheid toetsen.

Task-Based Language Teaching (TBLT)

Bedacht door wie en wanneer

Taakgericht taalonderwijs (Engels: Task-Based Language Teaching; TBLT) is in de jaren 80 van de vorige eeuw ontwikkeld. De grondleggers zijn de Indiase taalkundige professor N.S. Prabhu, de Amerikaanse hoogleraar Teresa P. Pica en de Britse hoogleraren Michael H. Long en Graham V. Crookes.

Kenmerken van de Task-Based Language Teaching (TBLT)

Taakgericht taalonderwijs past binnen een Communicatieve Benadering/het Communicatief Taalonderwijs. De visie achter de methode is dat het verwerven van de taal (zoals het Spaans) geen doel op zich is, maar een methode om bepaalde taken uit te voeren. De lerenden krijgen motiverende taken aangeboden, waarvoor kennis van de (Spaanse) taal vereist is. Om deze taken goed uit te kunnen voeren, is het nodig dat zij over taalregels en woordenschat beschikken. De taken zijn alledaagse taken, zoals het schrijven van een e-mail, bellen met de klantenservice, een boodschap doen, de krant lezen of een drankje bestellen. De opdracht wordt in drie fasen verdeeld: vóór, tijdens en na de taak, waarbij de student zich eerst voorbereidt op de taak, vervolgens de taak uitvoert en tot slot erop terugblikt. Studenten moeten samenwerken om de opdrachten uit te kunnen voeren. Om leereffect te hebben, moeten de taken net boven het niveau van de lerende liggen.

Populariteit

Taakgericht onderwijs is erg populair geworden vanaf het begin van de jaren 90 en zeker in het taalonderwijs. Taakgericht taalonderwijs de meest bruikbare vorm te zijn om de taalvaardigheid van studenten (met name studenten in een achterstandspositie) in het lager en secundair onderwijs te verhogen.

Voor- en nadelen van Task-Based Language Teaching

Het taakgericht taalonderwijs (Spaans) heeft duidelijke voordelen. Het is een activerende werkvorm, waarbij studenten uitgedaagd worden om hun vaardigheid (Spaans) te gebruiken. Mits de taak goed aansluit bij de student, is de methode een op de persoon gerichte, relevante en efficiënte aanpak. De studenten komen op een natuurlijke, dagelijkse manier in contact met het Spaans en leren zo authentieke Spaanse woorden, woordcombinaties en uitdrukkingen in het Spaans. Studenten leren bovendien om samen te werken. De studenten ervaren taakgericht taalonderwijs als motiverend en plezierig.
Als nadeel kan worden genoemd dat de communicatie voorop staat en niet de correcte vorm van het Spaans, waardoor de studenten die niet zeer precies leren.

De Dogme benadering (Engels: Dogme Language Teaching; Dogme ELT)

Bedacht door wie en wanneer

Scott Thornbury; een Nieuw-Zeelandse taalkundige en docententrainer op het gebied van Engels taalonderwijs bedacht in 2000 Dogme Language Teaching/Dogme ELT (de ‘Dogmabenadering’).

Kenmerken van de Dogme benadering (ELT)

De inspiratie voor Dogme Language Teaching (DLT) was ‘Dogme 95’; de beweging van een aantal filmmakers uit Denemarken onder wie Deense filmregisseur Lars von Trier uit 1995. De deelnemers confirmeren zich voor het filmmaken aan 10 strikte regels (dogma’s). Deze vormen samen ‘de eed van zuiverheid’ (Deens: kyskhedsløfter; Engels: Vows of Chastity). Iets dergelijks is bij het Dogme-taalonderwijs aan de hand. De aanhangers van deze methode zoeken naar een vorm van communicatief onderwijs van vreemde talen die niet is belast door voorgedrukt materiaal. Het doeleinde van de Dogme-methode is het houden van echte gesprekken die over praktische items gaan. Bij deze methode draait het om communicatie als inspirator van het leren. De Dogme-benadering is daarom een communicatieve aanpak voor het taalonderwijs. Deze methode wil onderwijs bieden zonder het gebruik van leerboeken of andere lesmaterialen en zich in plaats daarvan op communicatie tussen taaldocent en studenten richt. Het Dogme-taalonderwijs kent, net zoals de Dogme-beweging van de filmmakers, 10 uitgangspunten (dogma’s).

Populariteit

Ondanks dat onderzoek naar het succes van Dogme beperkt is, stelt Scott Thornbury dat de overeenkomsten met taakgericht leren van een taal (zoals Spaans) suggereren dat Dogme waarschijnlijk leidt tot vergelijkbare resultaten.

Voor- en nadelen van de Dogme benadering

Een positieve bijkomstigheid voor de trainer Spaans is dat hij of zij zich vrijwel geen hoeft voor te bereiden. Het kan erg motiverend werken dat de lerenden verantwoordelijk voor hun eigen leerproces zijn. Zo zijn de lessen Spaans niet voorspelbaar. Dat garandeert spontane communicatie en de verveling krijgt geen kans. Tijdens Dogme-lessen is vrijwel alles bespreekbaar. Dit zorgt ervoor dat de lerenden betrokken en alert blijven.
Daartegenover staat dat studenten zich wat ongemakkelijk kunnen voelen als ze zo weinig door de docent bij de hand genomen worden. Ook is niet elke trainer Spaans voldoende flexibel voor deze manier van lesgeven. Dat de lerenden zich vaak dienen voor te bereiden op een bepaald examen Spaans, terwijl het niet zeker is dat de daarvoor benodigde stof wordt behandeld in de lessen, kan een ander minpunt zijn van de methode.

Growing Participator Approach (GPA)

Bedacht door wie en wanneer

The Growing Participator Approach (GPA) is ontwikkeld in het jaar 2007 door Language consultants Angela en Greg Thomson.

Kenmerken van de Growing Participator Approach (GPA)

Deze GPA-methode is een alternatieve kijk op het leren van een vreemde taal (zoals het Spaans). Het primaire uitgangspunt van deze methode is dat taal en cultuur niet los van elkaar kunnen worden gezien. Bij GPA gaat het om veel meer dan alleen het leren van het Spaans; het doel is uitgroeien tot een volwaardige deelnemer aan het leven in de gastcultuur (van bijvoorbeeld Spanje). Daarom gebruikt GPA de benaming ‘groeiende deelnemer’ in plaats van ‘taallerende’ en ‘verzorger’ in plaats van ‘leraar of docent’. De Growing Participator Approach vertoont overeenkomsten met, en is ook deels gebaseerd op, de Natural Approach (natuurlijke aanpak) van Stephen Krashen en Tracy Terrell.
De GPA-benadering kent zes fasen van activiteiten. De lerende met een verzorger uit Spanje voeren deze activiteiten uit. Begrip is belangrijker dan productie. De focus ligt op Spaanse woordenschat alsook cultuur. Fase 1 is de zogenaamde hier-en-nu-fase. Deze duurt ongeveer 100 uur. In fase 1 focust de ‘groeiende deelnemer’ zich op het luisteren en het geven van non-verbale feedback.
Fase 2 van de leermethode is de ‘verhaalopbouwfase’. Deze duurt ongeveer 150 uur en de deelnemers beginnen nu ook Spaans te produceren. In fase 3 van de leermethode ligt de nadruk op zogenaamde ‘gedeelde verhalen’. ‘Gedeelde verhalen’ zijn verhalen over dagelijkse gebeurtenissen, verhalen die worden gedeeld tussen culturen alsook verhalen over gedeelde ervaringen. Fase 4 van de methode van de leermethode is de fase van het ‘diepe delen’. Tijdens deze fase beginnen de deelnemer en de verzorger diepere gesprekken te voeren over het leven in de Spaanse cultuur. In fase 5 beginnen de deelnemers zich te richten op taalgebruik van de moedertaalsprekers Spaans aan de hand van televisie, films of nieuws en literatuur. Ook het Spaans dat nodig is voor het werk wordt geleerd. Fase 6 is de zogenaamde ‘zelfvoorzienende groeifase’. Deze fase heeft geen eindpunt. Het gaat het hierbij om groei buiten de formele taalsessies Spaans om.

Populariteit

De methode van Greg en Angela Thomson is nog redelijk nieuw en er is nog vrij weinig bekend over het succes van deze methode. Deelnemers zijn vrij enthousiast over de methode.

Voor- en nadelen van de Growing Participator Approach

Met de GPA-methode wordt een duidelijke doorkijk op het proces van taalverwerving Spaans geboden. Deze zes fasen van GPA bieden een duidelijk tijdspad alsook realistische doelstellingen. De lerenden verwerven niet alleen taalkennis Spaans, maar ook van de omgeving en de lerenden verwerven eveneens een nieuw sociaal netwerk.
Een nadeel van deze methode is dat voor iedere deelnemer of tenminste iedere kleine groep deelnemers een ‘verzorger’ moet worden gezocht die bereid is om veel tijd te investeren.

Shadowing Technique

Bedacht door wie en wanneer

De Shadowing technique of kortweg Shadowing (‘schaduwen’) is in de vroege jaren 2000 bedacht door de Amerikaanse taalkundige en polyglot Prof. Alexander Argüelles.

Kenmerken van de Shadowing Technique

Shadowing is een methode die taallerenden zelfstandig kunnen toepassen om de uitspraak en intonatie (Spaans) te verbeteren en vloeiendheid in het spreken te verwerven. De methode werkt eenvoudig: de lerende luistert naar een audio-opname, bij voorkeur een dialoog en herhaalt dan wat hij of zij hoort. Het is niet van belang om de Spaanse tekst te begrijpen; het gaat in eerste instantie om de klank van de te leren taal. Luisteren en herhalen oefent men net zo vaak totdat dit heel soepel gaat en de student simultaan Spaans kan spreken met de audio-opname. Na enige tijd zal de lerende een transcript gebruiken om te kunnen lezen (en te begrijpen) wat hij of zij gezegd heeft. Er zijn veel lesboeken voor deze techniek geschikt, zolang de boeken dialogen bevatten of stukken samenhangende teksten. De Spaanse audio-opname dient idealiter wat boven het niveau van de lerende te liggen. De ideale lengte is ruwweg één pagina, zonder kunstmatige pauzes en op natuurlijke snelheid. De aanbeveling van Alexander Argüelles is om te lopen tijdens het spreken, het liefst buiten, en niet te zitten, omdat lichamelijke beweging de opname van de taal (het Spaans) in het zenuwstelsel versterkt. Dat de lerenden minder gauw worden afgeleid als zij in beweging zijn, is een andere reden zodat het werken aan het Spaans een stuk effectiever gaat.

Shadowing heeft veel overeenkomsten met de audiolinguale methode uit de twintigste eeuw, maar bij de audiolinguale methode werden grammaticale driloefeningen gebruikt in plaats van dialogen of samenhangende tekst. Bij Shadowing is simultaan spreken ook verschillend.

Populariteit

In de afgelopen jaren is veel onderzoek naar Shadowing gedaan waaruit is gebleken dat de techniek zowel de uitspraak als de luistervaardigheid aanzienlijk verbetert. Het algemene begrip van het Spaans wordt eveneens vergroot.

Voor- en nadelen van de Shadowing Technique

Een praktisch pluspunt van Shadowing dat het in een groep studenten kan worden toegepast, waarbij alle deelnemers actief leren. Het rendement van Shadowing is hoog.

Het nadeel van de techniek van Shadowing is dat studenten het soms een beetje saai kunnen vinden om dezelfde Spaanse tekst te blijven herhalen. De keuze van de teksten is dus erg belangrijk.

Total Physical Response (TPR^®)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse psycholoog James J. Asher ontwikkelde in de jaren 60 van de vorige eeuw de taalverwervingsmethode Total Physical Response, ook wel TPR^® genoemd.

Kenmerken van Total Physical Response (TPR^®)

TPR^® is een methode om talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren die uitgaat van het idee dat mensen leren door middel van handelingen en bewegingen. Al doende leert men, en wel op de manier zoals kinderen hun moedertaal leren. Ouders geven voortdurend opdrachten aan hun jonge kinderen en belonen hen als ze deze opdrachten uitvoeren (“kijk naar mama”, “goed zo”). “Pak de lepel”, “Mooi!”, “Trek je schoentjes maar aan”, enz.). In de eerste plaats is het de bedoeling dat de kinderen begrijpen wat de ouders zeggen, de kinderen gaan in een later stadium verbaal reageren. De luistervaardigheid Spaans vormt dus de basis, daarna volgt de spreekvaardigheid.
TPR^® past deze grondslagen van de moedertaalverwerving versneld toe bij het leren van het Spaans. De taaldocent geeft op een vriendelijke en begrijpelijke manier taken, zoals: “pak het boek” en doet zelf de taken voor; de student doet na. Aanvankelijk wordt nog niet verwacht van de lerenden dat zij Spaans spreken; in een later stadium geven de lerenden de opdrachten. Opdrachten die bekend zijn worden uitgebreid of deels veranderd.
TPR^® appelleert aan de beide hersenhelften door de combinatie van beweging en spraak. Het kost daardoor minder moeite om dingen te leren en het geleerde Spaans beklijft ook beter.

Populariteit

TPR^® wordt met name binnen het NT2-onderwijs toegepast (Nederlands als tweede taal), zeker bij beginnende lerenden en ook wel bij Engels op de basisschool. Maar ook middelbare scholieren of volwassenen werken met veel plezier met de methode van Total Physical Response en behalen hierbij goede resultaten.

Voor- en nadelen van Total Physical Response

TPR^® heeft veel voordelen. Doordat de studenten veel begrijpelijke input krijgen aangeboden in ‘chunks’ (woorden die bij elkaar horen), krijgen zij snel begrip van de nieuwe taal. De leermethodiek zorgt voor een snelle succeservaring. Dit bevordert het plezier in het leren van het Spaans. Zo kan de student stressvrij leren. In principe is TPR^® voor alle doelgroepen inzetbaar, ongeacht leeftijd of achtergrond en kan de leermethode ook in iets grotere klassen worden gebruikt. Het verworven Spaans wordt direct opgeslagen in het langetermijngeheugen.
Het feit dat niet elke taaluiting in TPR^®-taken uit te drukken is, is de keerzijde van TPR^®. Dit is de reden dat de methodiek tot op een bepaald niveau werkt en daarboven een andere methodiek (ter aanvulling) nodig is. De methodiek is ook niet erg creatief. Studenten leren niet hun gevoelens, ideeën en meningen in het Spaans uit te drukken.

De Directe Methode (Engels: Direct Method; DM)

Bedacht door wie en wanneer

Eind jaren tachtig van de negentiende eeuw bedacht de Duits-Amerikaanse taalkundige Maximilian Delphinius Berlitz de Directe Methode, ook wel ‘de natuurlijke benadering’ genoemd. De Directe Methode is ontwikkeld als tegenreactie op de dominante grammatica-vertaalmethode.

Kenmerken van de Directe Methode (DM)

Er was een Reformbeweging omstreeks 1900 met nieuwe ideeën over vreemde talen leren dat inductief en zelfontdekkend moest zijn. Overigens had de Reformbeweging niet alleen betrekking op het leren van een taal, maar ook op voeding, natuurgeneeskunde, kleding en naturisme. Omstreeks 1900 streefden de mensen, net als in de jaren 60 van de vorige eeuw, naar meer natuurlijke leefwijzen en bevrijding van de keurslijven. In het taalonderwijs kwam veel aandacht voor ‘levende’, gesproken taal, waarbij grammatica meer inductief werd onderwezen, met behulp van voorbeeldzinnen. Hieruit dienden studenten de taalregels af te leiden. Er kwamen veel mondelinge oefeningen met veel aandacht voor de uitspraak van de taal (zoals het Spaans). De studenten werden aangemoedigd vaak Spaans te spreken. Dat de les in het Spaans werd gegeven, was ook een nieuw verschijnsel. Tijdens de taalles werd nadrukkelijk niet vertaald. De (Spaanse) vocabulaire werd aangeleerd aan de hand van afbeeldingen en voorbeelden. Abstracte vocabulaire werd door lerenden aangebracht om ideeën te laten associëren.

Populariteit

Deze vernieuwingsgolf van begin twintigste eeuw ebde weg, deels onder invloeden van de oorlogen en crises, om in de jaren 60 weer een andere vorm te krijgen.
Met (een moderne versie van) de Directe Methode wordt nog altijd gewerkt door taleninstituten zoals Berlitz en Interlingua.

Voor- en nadelen van de Directe Methode

Het voordeel van de Directe Methode is dat de methode een vrij natuurlijke manier van leren is. Luisteren en spreken komen ruimschoots aan bod. Hierdoor ontwikkelen studenten zelfvertrouwen en vloeiendheid in het Spaans. De Direct Methode kent ook nadelen. Aan de schrijfvaardigheid (Spaans) schenkt deze methode nauwelijks aandacht en aan lezen ook relatief minder. Voor lerenden die al wat meer meer gevorderd zijn in het Spaans, biedt deze leermethode onvoldoende uitdaging. Voor minder snel lerende studenten is de Directe Methode tevens niet zeer geschikt, omdat deze methode is gebaseerd op een dynamische inzet van de student.

De Manesca-methode (Engels: Manesca Method)

Bedacht door wie en wanneer

In 1835 publiceerde Jean Manesca An Oral System of Teaching Living Languages Illustrated by a Practical Course of Lessons in the French through the Medium of the English (“Een mondelinge methode voor het onderwijzen van levende talen, aan de hand van een praktische cursus Frans door middel van het Engels”). In januari 2015 is An oral system of teaching living languages in herdruk gegaan.

Kenmerken van de Manesca-methode

De Manesca-methode gaat uit van hetzelfde principe als waar de Natural Approach (‘natuurlijke aanpak’) voor staat: de beste manier om een vreemde taal te leren, is de manier waarop een kind de moedertaal leert. Het leren van een taal (zoals Spaans) moet gemakkelijk en veilig zijn. Manesca wil om die reden niet werken met abstracte regels of woordenlijstjes met Spaanse woorden die uit het hoofd geleerd moeten worden.
De Manesca-methode staat bekend als de eerst bekende, volledige taalcursus. De Manesca-methode is op het werken met een groep lerenden en een taaltrainer Spaans gebaseerd, die slechts één Spaans nieuw woord tegelijk introduceert. Bij elk woord hoort een specifieke beweging. Het Spaanse woord en de bijbehorende beweging worden vervolgens door de lerenden na elkaar herhaald. Deze herhalingen helpen de studenten de Spaanse woorden te onthouden, zonder dat uit het hoofd leren nodig is. Deze woorden worden stap voor stap zinnen en weer variaties op deze Spaanse zinnen. Spaanse spelling wordt in een later stadium met leesteksten aangeboden.
De methode van Jean Manesca is al enkele jaren later overgenomen en aangepast door grammaticaschrijver en taaldocent de Duitse grammaticaschrijver en taaldocent Heinrich Gottfried Ollendorff en wordt ook wel de Ollendorff-methode genoemd.

Populariteit

Manesca is twee jaar na de publicatie van zijn methode overleden. Zijn werk is door anderen overgenomen en aangepast, onder meer door Ollendorff. Veel van zijn ideeën zijn nog actueel en worden nog steeds toegepast in het moderne vreemdetalenonderwijs.

Voor- en nadelen van de Manesca-methode

Het pluspunt van de Manesca of Ollendorff-leermethode is de combinatie van spreken en bewegen, waardoor het fysieke geheugen meewerkt en de geleerde stof gemakkelijker en langer kan worden onthouden. Het vele herhalen draagt daar ook aan bij. Het feit dat dit wat saai wordt om dezelfde Spaanse woorden en zinnen te blijven herhalen, kan door studenten als een minpunt worden gezien.

Silent Way

Bedacht door wie en wanneer

The Silent way (‘de stille manier’) is ontwikkeld in 1963 door de Egyptenaar Caleb Gattegno.

Kenmerken van de Silent Way

The Silent Way is een methode om een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren die gebruikmaakt van stilte als instructiemiddel. Gattegno’s methode gaat uit van de autonomie van de lerende en diens actieve deelname.
De taaldocent Spaans gebruikt een combinatie van gebaren en stilte om de aandacht te trekken van de student, reacties uit te lokken en de student aan te moedigen om fouten te verbeteren. Aan de uitspraak (Spaans) wordt veel tijd besteed.
Gattegno, die wiskundige was, hechtte er veel waarde aan om taalles te geven op een manier die efficiënt voor de energievoorraad van zijn studenten was. Caleb Gattegno kwam erachter dat het relatief weinig energie kost om een visueel of auditief beeld te onthouden, veel minder energie dan als we proberen iets uit het hoofd te leren. Het betoog van hem was dat taaldocenten niet zozeer dienen te streven naar het overbrengen van kennis, maar bewustzijn aan dienen te boren, want alleen bewustzijn maakt het mogelijk om dingen te kunnen leren.
The Silent Way hierbij gebruikt onder andere blokjes met verschillende kleuren (zogenaamde cuisenaire-staven), die voor diverse dingen kunnen worden gebruikt. De methodiek maakt eveneens gebruik van Words in Colour. Words in Colour is een kleurenkaart voor geluiden waarbij elke kleur voor een specifieke klank van het Spaans staat, gekleurde woordgrafieken om aan zinnen te werken en gekleurde grafieken die gebruikt worden om spelling te leren.

Populariteit

Met name bij het leren van de uitspraak van het Spaans zijn Gattegno’s ideeën van betekenis geweest, hoewel The Silent Way in de oorspronkelijke versie niet veel wordt toegepast.

Voor- en nadelen van de Silent Way

Het pluspunt van de aanpak van Gattegno is dat zijn leermethode niet-bedreigend is voor studenten, die immers als autonoom worden beschouwd. In principe is de trainer Spaans aan de lerende dienstbaar en niet andersom. The Silent Way stimuleert het leren van het Spaans op een natuurlijke manier. Meestal wordt de geleerde stof goed verwerkt en onthouden door taallerenden uit te dagen om nieuwe dingen te ontdekken. De student ‘mogen’ fouten maken, wat helpt bij het leerproces.
Het kan een nadeel van de methode zijn dat sommige lerenden meer begeleiding nodig hebben dan de methode voorstaat. De studenten zouden gefrustreerd kunnen worden door de afwezigheid van input van de trainer Spaans. Het gebruik van kleuren en grafieken heeft als beperking dat ‘het nieuwe’ er vrij snel af gaat. Hierdoor kan verdwijnen het effect.

TPR Storytelling

Bedacht door wie en wanneer

TPR Storytelling of ‘TPRS’ staat voor Teaching Proficiency through Reading and Storytelling. Deze methode is ontwikkeld door Blaine Ray in 1990, een Amerikaanse docent Spaans, en komt voort uit de TPR-techniek (Total Physical Response).

Kenmerken van TPR Storytelling

TPRS is een taalverwervingsmethode die verhalen gebruikt om een taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren. Het uitgangspunt is natuurlijke taalverwerving: een nieuwe taal leren zoals kinderen de moedertaal leren. Om dit te bereiken, worden lerenden aan veel begrijpelijke input blootgesteld. De docent Spaans vertelt een verhaal, waarin nieuwe Spaanse woorden diverse keren voorkomen. Deze verhalen zijn interessant of humoristisch en niet te lang. Deze verhalen zijn gemakkelijk te begrijpen, hierdoor ontspannen de lerenden zich. Op deze manier worden woorden en structuren van het Spaans vanzelf in het langetermijngeheugen van de lerenden opgeslagen. De taaldocent wijst de lerende op grammaticale verschijnselen van het Spaans, zonder dat lerenden regels van het Spaans uit hun hoofd hoeven te leren.
De studenten zullen na enige tijd ‘automatisch’ Spaans gaan spreken en de Spaanse grammaticale structuur imiteren. Dit is een natuurlijk proces. Een variant is om samen met een groep van studenten een verhaal op te bouwen. De docent Spaans schrijft bij deze methode eerst nieuwe woorden en structuren op een bord of flipchart, met de Spaanse vertalingen erbij, om vervolgens met de lerenden een verhaal te maken. Tot slot vertellen de studenten het verhaal na. Lezen in het Spaans is een belangrijk onderdeel van TPR Storytelling, doordat dit voor inbreng zorgt. Schrijven in het Spaans volgt in een latere fase.

Populariteit

Er is veel onderzoeken gedaan dat uitwijst dat TPR Storytelling een geslaagde manier is om een vreemde taal te leren. Er zijn wel randvoorwaarden: de docent dient goed getraind te zijn en de setting dient geschikt te zijn.

Voor- en nadelen van TPR Storytelling

TPRS is een laagdrempelige manier van taalverwerving en de geleerde stof wordt goed onthouden. Doordat TPRS ook de creatieve intelligentie aanboort, is TPRS een breinvriendelijke leermethode. Voor lerenden is het een plezierige methode en het is relatief gemakkelijk om de aandacht erbij te houden. Zelf een verhaal verzinnen, werkt zeer motiverend voor lerenden.
Een minpunt is dat TPRS veel voorbereiding van de docent vraagt.

De Rosetta Stone methode

Bedacht door wie en wanneer

De Rosetta Stone-methodiek is vernoemd naar de Steen van Rosetta, een steen met een tweetalige tekst die in Egypte werd ontdekt, met behulp waarvan uiteindelijk de hiërogliefen ontcijferd konden worden. Het is ook de naam van het softwarebedrijf dat deze taaltrainingen aanbiedt. In het jaar 1996 is de eerste versie van de methode is uitgebracht.

Kenmerken van de Rosetta Stone methode

De Rosetta Stone cursus is een methode om vreemde talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren achter een computer. De taalcursussen zijn beschikbaar in meer dan dertig verschillende talen en ze zijn te volgen vanuit elk van deze talen.
De Rosetta Stone-methode is een communicatieve leermethode, die de manier nabootst waarop een kind zijn of haar moedertaal leert. Dit wil zeggen ‘leren door middel van onderdompeling’, door veel te luisteren en na te spreken. Het programma gebruikt hier foto’s alsook stemmen van moedertaalsprekers (native speakers Spaans) voor om de betekenis van nieuwe (Spaanse) woorden over te brengen. Er wordt gebruikgemaakt van een programma om spraak te herkennen dat de Spaanse uitspraak registreert en een schematische weergave hiervan maakt. Dit maakt het mogelijk voor een gebruiker om zijn of haar uitspraak met de uitspraak van native speakers (moedertaalsprekers Spaans) te vergelijken. Uitspraakverbetering kan bereikt worden door de voorbeeldstem wat minder snel te laten spreken en daarna veel na te spreken.
Voor de schrijfvaardigheid Spaans van de lerende biedt de methode dictee-oefeningen. De software van de methode controleert de Spaanse spelling en grammatica en wijst op fouten, waarbij mogelijkheid is om deze fouten van de lerende te corrigeren.
Het programma biedt eveneens leesteksten. Deze leesteksten gaan over dagelijkse onderwerpen, ideeën en activiteiten.

Populariteit

De Rosetta Stone-methode wordt veelvuldig gebruikt wereldwijd en niet door de minsten. Onder andere de NASA en het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse zaken maken gebruik van de Rosetta Stone-methode. Rosetta Stone wordt in Nederland gebruikt door enkele ministeries en diverse hogescholen en universiteiten en eveneens door sommige internationale bedrijven.

Voor- en nadelen van de Rosetta Stone methode

De Rosetta Stone-methode is zeer makkelijk in het gebruik en kan door de student worden toegepast op ieder moment. De studenten bepalen zelf welke delen van de leermethode wat meer of minder aandacht nodig hebben. Veel studenten vinden het prettig om te werken met de methode. Voor scholen kan deze methode een oplossing zijn bij een gebrek aan trainers. Een minpunt kan zijn dat geen docent beschikbaar is die studenten kan motiveren of iets extra’s kan bieden.

De Pimsleur methode

Bedacht door wie en wanneer

De Pimsleur taalcursussen zijn Amerikaans taalkundige Paul M. Pimsleur ontwikkeld. De eerste taalcursus van Pimsleur was een cursus Grieks, die hij in het jaar 1963 op de markt bracht.

Kenmerken van de Pimsleur methode

De methode van Pimsleur is een computerprogramma om vreemde talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren.
De cursussen van Pimsleur bestaan uit zinnetjes en dialoog in de doeltaal die door lerenden worden nagesproken en herhaald. Deze Spaanse voorbeeldzinnen van de cursus zijn door moedertaalsprekers (native speakers) ingesproken. De cursussen van Pimsleur zijn op herhaling, anticiperen, woordenschat en herhaling gebaseerd. Elke les van de cursus biedt een halfuur audio-opname met nieuwe woordenschat en taalstructuur in het Spaans. De grammaticale structuren van het Spaans worden niet apart uitgelegd maar aangeboden via uitbreiding van, en variaties op, de zinnen.
Pimsleur heeft onderzoek gedaan naar het meest optimale interval waarin geleerde informatie van het kortetermijngeheugen overgaat naar het langetermijngeheugen. In de Pimsleur cursussen is dit (gemiddelde) interval geïntegreerd.

Populariteit

Onder andere Amerikanen volgen de taalcursussen van Pimsleur en de ervaringen lopen uiteen. In het algemeen zijn lerenden tevreden over de aangeleerde uitspraak van het Spaans.

Voor- en nadelen van de Pimsleur methode

Doordat de insprekers allemaal moedertaalsprekers (native speakers) zijn en op een natuurlijke wijze in een normaal tempo Spaans praten, werkt de methode van Pimsleur heel goed als uitspraakverbeteraar.
Een minpunt van de methodiek is dat er niets wordt uitgelegd. Een gebruiker leert geen bouwstenen van de Spaanse taal om zelf een zin te maken, maar moet het met duizenden voorbeeldzinnen doen die uit het hoofd worden geleerd.

De Michel Thomas methode

Bedacht door wie en wanneer

De Michel-Thomas-methode is, niet geheel verwonderlijk, bedacht door Michel Thomas (Poolse naam: Moniek Kroskof); een genaturaliseerde Amerikaandie oorspronkelijk in Polen is geboren. Kort na de Tweede Wereldoorlog ontwikkelde hij zijn methode in een eigen taleninstituut in Beverly Hills in Los Angeles, die beroemdheden als Diana Ross, Barbra Streisand, Emma Thompson, Mel Gibson, Pierce Brosnan en Bob Dylan tot de klantenkring kan rekenen.

Kenmerken van de Micheal Thomas methode

Het uitgangspunt van Michel Thomas was dat iemand alleen kan leren leren als hij of zij vrij is van stress. Michel Thomas begon met zijn studenten duidelijk te maken dat ze zich geen zorgen hoefden te maken dat ze dingen zouden vergeten.
De taalcursussen zijn audiolessen (Spaans), door twee acteurs ingesproken; een mannelijke en een vrouwelijke. De setting is een virtueel klaslokaal, waarin de student zich voorstelt als de derde student. Deze student luistert mee met de lessen van de acteurs. Wanneer de acteurs een vraag wordt gesteld, is het de bedoeling dat de cursist op de pauzeknop drukt en deze vraag eerst zelf beantwoordt. Er is geen huiswerk en er hoeft niet uit het hoofd geleerd te worden. De les wordt in kleine delen opgebouwd en Spaanse lesstof die nieuw is, wordt afgewisseld met Spaanse lesstof die al bekend is. Bij de Michel Thomas-methode is de uitleg steeds in de Engelse taal. Er wordt op eventuele verbanden gewezen tussen de talen. Er wordt ook grammaticale uitleg gegeven. Makkelijke stof wordt eerst aangeleerd, moeilijkere stof wordt pas aangeboden nadat de student Spaans het voorgaande heeft begrepen en geleerd. Naast Spaanse woorden en zinnen worden eveneens bouwstenen geleerd. Hiermee kan de lerende zelf zinnen maken. Ook maakt de methode gebruik van flashcards zodat de lerenden zelf hun woordenschat Spaans kunnen toetsen alsook online oefeningen kunnen maken om hun eigen vooruitgang te meten.

Populariteit

Veel lerenden zijn over het algemeen tevreden over de uitleg van de structuren van het Spaans en vinden de Michel Thomas-methode prettig werken. De lerenden die al wat verder zijn met de taal, vinden de cursussen soms minder zinvol.

Voor- en nadelen van de Micheal Thomas methode

De methode van Michel Thomas is zeer toegankelijk en traint de uitspraak en de luistervaardigheid Spaans op efficiënte wijze. Het feit dat de cursussen Spaans niet in schrijfvaardigheid voorzien, kan als een minpunt worden gezien. Er is ook geen werkelijke interactie, omdat de methode een audiocursus betreft.

De Assimil methode

Bedacht door wie en wanneer

Assimil is een Frans bedrijf, dat in 1929 is opgericht door polyglot en schrijver en Alphonse Chérel. Het bedrijf Assimil maakt en publiceert cursussen voor vreemde talen. Dit begon met het eerste boek Anglais sans Peine.

Kenmerken van de Assimil methode

‘Assimileren’ of ‘assimilatie’ betekent letterlijk ‘opgaan in de andere groep, mengen met’. Dit was wel een hooggegrepen streven is voor taalcursussen (zoals Spaans). De Assimil-cursussen zijn zelfstudielessen die uit een leerboek Spaans en audio-CD’s alsook een USB-stick bestaan. De gebruiker werkt bij voorkeur ruwweg twintig minuten per dag.
De taallessen bestaan uit verschillende Spaanse dialogen die beluisterd, nagesproken en gelezen worden. De Spaanse vertaling staat naast de dialoog, samen met grammaticale uitleg. Om de uitspraak Spaans te trainen, maakt de Assimil-methode gebruik van zinnen die door native (moedertaal) speakers zijn ingesproken en die de cursisten daarna dienen te herhalen. De opbouw van de les gaat van receptief naar productief: in de eerste lessen wordt nog geen taalproductie verwacht van de lerenden; dit komt pas na ruwweg vijftig lessen.

Populariteit

De Assimil-cursussen zijn vrij gewaardeerd. Ze zijn niet duur en er is een ruim aanbod aan talen.

Voor- en nadelen van Assimil

Dat de cursisten Spaans in hun eigen tempo kunnen leren op het moment dat dit het beste uitkomt, is het pluspunt van de Assimil-methode. De keerzijde hierbij is, geldt wat voor alle computertaalcursussen, dat de cursisten aan zichzelf zijn overgeleverd. Er is geen taaldocent Spaans om de cursisten te begeleiden of te motiveren.