Cursus Spaans Assen

Audio-Lingual Method (ALM) (Army Method/New Key)

Bedacht door wie en wanneer

De audiolinguale methode was reeds in de jaren 40 en 50 van de vorige eeuw ontwikkeld in Engeland en in Amerika, onder meer door de Amerikaanse taalkundige Leonard Bloomfield. Doordat de Tweede Wereldoorlog uitbrak, moesten de (Amerikaanse) soldaten de elementaire verbale communicatieve vaardigheden leren. Vanwege de invloed van het leger werd deze audiolinguale methode ook wel de ‘legermethode’ genoemd.

Kenmerken van de Audio-Lingual Method (ALM)

De audiolinguale methode kan als een reactie op de grammatica-vertaalmethode beschouwd worden. Het was nieuw dat de les geheel plaatsvond in de doeltaal (bijvoorbeeld Spaans). De belangrijkste vaardigheden zijn kunnen spreken en luisteren (in het Spaans) en (Spaanse) grammaticale structuur worden geleerd door middel van mondelinge structuuroefeningen. Het doel is om foutloos Spaans te leren spreken en verstaan, wat begint bij een Spaanssprekende leren naspreken. Herhaling is hiervoor het middel; er wordt met drills gewerkt om Spaanse zinnen en structuren goed aan te leren, om te zorgen dat reacties spontaan en automatisch worden. De docent Spaans kan bijvoorbeeld een bepaalde zin tien keer herhalen en vervolgens een nieuw Spaans woord hieraan toevoegen. Er wordt vaak in de zogeheten talenpractica gewerkt, waar lerenden met een koptelefoon naar zinnen luisteren en deze naspreken. Het geschreven Spaans wordt pas behandeld wanneer het mondelinge Spaans inmiddels vertrouwd is geworden. Er wordt wel gebruikgemaakt van afbeeldingen voor het introduceren van nieuwe woorden in het Spaans.

Populariteit

De audiolinguale methode werd in ons land pas geïntroduceerd rond het jaar 1970 bij het ingaan van de Mammoetwet. Er waren al snel bezwaren tegen de saaie drills. De techniek gaf wel eens problemen, waardoor de talenpractica vrij gauw in onbruik raakten. In plaats daarvan werden de voor mondeling gebruik bedoelde structuuroefeningen schriftelijk gemaakt. Leerboekenschrijvers wonnen weer aan populariteit en boden zoals gebruikelijk expliciete grammaticaregels aan. Toch heeft de audiolinguale methode haar sporen nagelaten. Nu was alom aanvaard dat het bij een taal (zoals Spaans) leren niet om het memoriseren van de (Spaanse) grammaticaregels gaat, maar om het te gebruiken. De luistervaardigheid (Spaans), die vóór de jaren zeventig voor veel docenten niet bestond, was ontdekt.

Voor- en nadelen van de Audio-Lingual Method

De audiolinguale methode is voor beginners Spaans effectief. Een juiste uitspraak Spaans wordt van het begin af aangeleerd. Deze audiolinguale methode is docentgestuurd en kan daardoor een snelle en efficiënte overdracht van taalkennis bieden. Deze methode kan ook worden toegepast bij grotere groepen.
Tegelijkertijd heeft de docentgestuurde kant een keerzijde; eigen input wordt niet verlangd van de lerenden, waardoor het gevaar van passiviteit en onvoldoende motivatie en betrokkenheid dreigt. Een ander bezwaar van de audiolinguale methode is dat de geoefende driloefeningen niet zo eenvoudig in levend taalgebruik Spaans om te zetten zijn.

GoldList Method (GLM)

Bedacht door wie en wanneer

De GoldList Method (‘gouden lijst-methode’) is door David J. James, alias Viktor Dmitrievitch Huliganov of Uncle Davey ontwikkeld.

Kenmerken van de GoldList Method (GLM)

De GoldList Method is een methode om woorden of zinnen (bijvoorbeeld in het Spaans) op een zodanige wijze te leren dat deze plaatsnemen in het langetermijngeheugen van de lerende. Deze methode werkt middels zelfgeschreven woordenlijsten (Spaans) die worden herhaald na verloop van tijd. Deze Spaanse zinnen of woorden van de woordenlijst worden hardop gelezen door de studenten. De bedoeling is niet om al deze woorden en/of zinnen uit het hoofd te leren, maar dit gaat automatisch door blootstelling. Deze woordenlijst wordt telkens herzien; Spaanse woorden die aangeleerd zijn, worden van de woordenlijst gehaald. Die Spaanse woorden die nog altijd problemen geven, blijven op de woordenlijst staan.

Populariteit

Aanhangers van de GoldList-methode stellen dat de woorden op de woordenlijst en zinnen in het Spaans spontaan in het langetermijngeheugen van de student worden opgeslagen, iets dat door veel geheugenwetenschappers wordt bestreden. In het algemeen wordt kennis onthouden wanneer deze kennis van betekenis en relevant is voor de lerende. Voor Spaanse woorden die relevant en betekenisvol zijn voor de student, kan de methode werken.

Voor- en nadelen van de GoldList Method

Bij lerenden die voordeel hebben bij bijvoorbeeld Post-its^® als geheugensteuntje kan deze GoldList-methode goed functioneren. Omdat het fysieke deel van het geheugen door het schrijven wordt aangesproken en meewerkt, functioneert het met de hand schrijven effectiever dan typen of, redelijk zinloos: een foto maken. Een nadeel van deze methode is het ontbreken van context. Taal bestaat uit uiteraard veel meer dan een reeks losse woorden en/of zinnen. Daarnaast is de GoldList-methode nogal tijdrovend omdat er steeds met de hand geschreven woordenlijsten gemaakt dienen te worden.

De Natural Method

Bedacht door wie en wanneer

De Natural Method, ook de Natural Approach (de ‘natuurlijke aanpak’) genoemd, is door de Amerikanen Tracy Terrell en Stephen Krashen in 1983 ontwikkeld.

Kenmerken van de Natural Method

De Natural Method is gericht op een natuurlijke wijze van taalverwerving (van bijvoorbeeld Spaans). Op de wijze waarop iemand als kind zijn of haar moedertaal leerde spreken, probeert de leermethode het Spaans aan te leren. Op die manier leert men onbewust eveneens de taalregels van het Spaans. Alleen het Spaans wordt hiervoor gebruikt met een aantal visuele hulpmiddelen. Een stressvrije leeromgeving is het streven van de methode. Een grote hoeveelheid begrijpelijke input wordt aan de studenten blootgesteld. Bij de deze methode wordt de taalproductie Spaans niet geforceerd, maar mag spontaan ontstaan. De nadruk ligt op communicatie en niet zo zeer op de correctie van vormfouten en expliciete Spaans grammatica.
Als de student wordt ondergedompeld in het Spaans, is de methode het meest effectief. De activiteiten in het Spaans dienen stimulerend te zijn zodat de student van de ervaring kan genieten.
De Natural Method leermethode lijkt veel op de Directe Methode. De methoden gaan beide uit van het idee van natuurlijke taalverwerving; het verschil is dat de Directe Methode meer de nadruk legt op de praktijk en de Natural Method meer op de blootstelling aan taalinput en het verminderen van spreekangst.

Populariteit

Het is veelvuldig aangetoond dat onderdompeling een heel effectieve methode is. Omdat de natuurlijke aanpak vrij eenvoudig is om te begrijpen, is de methode een populaire wijze van lesgeven onder taaldocenten Spaans. Minpunten heeft de Natural Method ook. De leermethode is vooral gericht op het impliciet aanleren van de Spaanse grammatica. De lerende zou weliswaar leren in het Spaans te communiceren, maar in een wat gebrekkige, vereenvoudigde versie van de taal blijven hangen door ontoereikende kennis van de grammatica van de taal.

Voor- en nadelen van de Natural Method

Om op een natuurlijke manier een vreemde taal aan te leren, wordt prettig gevonden. Lerenden wordt de kans geboden voor het opbouwen van een persoonlijke band met het Spaans. Het geleerde beklijft langer, omdat studenten niet ‘uit het hoofd hoeven te leren’.
Een minpunt kan zijn dat het wat langer duurt voor er resultaat geboekt wordt, doordat er vrijwel geen druk ligt op de taalproductie. Ook bereidt de methode de lerende niet per se op een specifiek Spaans examen voor.

Structurele Aanpak

Bedacht door wie en wanneer

De Structural Approach (afgekort SA) oftewel de ‘Structurele Aanpak’ is in de begin jaren 50 door de Amerikaanse taaldocent Charles en Robert Lado ontwikkeld.

Kenmerken van de Structurele Aanpak (SA)

Deze Structurele Aanpak is een methode van taalverwerving die als doel heeft om studenten vertrouwd te laten raken met de fonologische en grammaticale structuren van de doeltaal (bijvoorbeeld het Spaans). Volgens de Structurele Aanpak levert de beheersing van deze structuren meer op dan het verwerven van woordenschat Spaans. Bij de Structurele Aanpak gaat het om het kunnen herkennen en toepassen van vaste combinaties van Spaanse woorden en woordgroepen in de juiste woordvolgorde. Deze vaste combinaties worden aan de lerende aangeboden in betekenisvolle situaties met gebruik van visualisatie, dramatisering, gezichtsuitdrukking en handelingen. De structuren die het meest gebruikt worden, worden als eerste aan de taallerende aangeboden. Mondelinge vaardigheden Spaans (luisteren en spreken) worden hierbij in eerste instantie gebruikt; lezen en schrijven volgen daaruit. Bij het aanleren en verbeteren van de productieve vaardigheden Spaans (spreken en schrijven), krijgt grammatica een grote plek. Andere benamingen voor de Structurele Aanpak zijn de Structural-Situational Approach (structurele-situationele benadering) en de Structural-Oral-Situational Approach (structurele-mondeling-situationele benadering).

Populariteit

De Structurele Aanpak werd in de jaren vóór 1970 gebruikt op grote schaal om Engels te leren in Engelssprekende landen, voormalige Britse koloniën alsook in Maleisië.

Voor- en nadelen van de Structurele Aanpak

Het voordeel van een structurele aanpak is dat de lerenden het Spaans op een nauwkeurige manier kunnen leren. De studenten krijgen inzicht in de Spaanse grammatica ze leren eveneens in welke situaties bepaalde bepaalde Spaanse woorden of woordcombinaties wel of niet geschikt zijn. De methode van de Structurele Aanpak gebruikt alledaagse taal. De Structurele Aanpak heeft ook minpunten. Deze werkwijze kost tamelijk veel tijd en biedt niet direct succeservaringen. De eigen inbreng van lerenden is beperkt; het is weinig creatief.

Communicatief taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching; CLT)

Bedacht door wie en wanneer

Het communicatief Taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching, afgekort: CLT), of ook wel ‘De Communicatieve benadering’ (Engels: Communicative Approach, afgekort: CA) genoemd, is in de jaren 60 van de vorige eeuw ontstaan onder invloed van de ideeën van taalkundige Noam Chomsky, die de nadruk legde op competenties bij het leren van een vreemde taal. Taalkundige Dell Hymes was de grondlegger in 1966 van het concept van communicatieve vaardigheden.

Kenmerken van Communicatief taalonderwijs (CLT)

Communicatief talenonderwijs is gestoeld op de gedachte dat interactie de uiteindelijke doelstelling is van het leren van talen (zoals Spaans).
Met gebruik van CLT-technieken leren de studenten het Spaans in de praktijk te brengen door de interactie met elkaar en de taaldocent Spaans. Authentieke teksten in het Spaans of ander materiaal uit de werksituatie of het dagelijks leven worden gebruikt. Zowel tijdens als buiten de les wordt het Spaans gebruikt.
Studenten praten met medestudenten over persoonlijke gebeurtenissen en taaldocenten Spaans dragen onderwerpen aan buiten het gebied van de traditionele grammatica, om de taalvaardigheid Spaans in allerlei soorten realistische situaties te oefenen. De Spaanse grammatica leren studenten inductief, dit betekent aan de hand van de praktijk, van waaruit de regel volgt.
Bij communicatief taalonderwijs zijn docenten Spaans echt trainers, die de studenten leren in het Spaans te communiceren.

Populariteit

In de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw werd de CLT erg populair. Dit kwam mede omdat de traditionele taalonderwijsmethodes niet erg succesvol bleken. Binnen een verenigd Europa kwam meer behoefte om vreemde talen te leren op een wijze die direct toepasbaar was.

Voor- en nadelen van Communicatief taalonderwijs

CLT (communicatief taalonderwijs) kent veel pluspunten. Studenten ‘kunnen’ al snel ‘iets’ in het Spaans; het is functioneel en studentgericht. Doordat authentiek materiaal wordt gebruikt, leren studenten de Spaanse woorden die voor hen nodig zijn. CLT is efficiënt. Voor de student werkt dit stimulerend doordat hij of zij vlug succeservaringen heeft. Fouten mogen worden gemaakt; de taalvaardigheid wordt al doende geleerd en verder verbeterd. Een nadeel van de communicatieve benadering is dat voor grammatica, vocabulaire dat niet meteen toepasbaar is en uitspraak minder aandacht is. De planning en de voorbereiding vereisen veel tijd van de docent en vraagt een actieve deelname van studentent. Deze manier van een vreemde taal leren, is voor sommige studenten moeilijk of afwijkend, afhankelijk wat voor achtergrond zij hebben. Communicatief taalonderwijs (CLT) traint de vaardigheden; het gaat daarbij om de functie en minder om de vorm en de methode biedt geen samenhangend geheel.

Grammatica-/vertaalmethode (GVM) (Engels: Grammar-Translation Method; GTM)

Bedacht door wie en wanneer

Het taalonderwijs was in de 18^de en de 19^de eeuw vooral op praktisch taalgebruik gefocust. Er word geleerd om gebruiksklare zinnen, dialogen, idiomatische uitdrukkingen, woordenlijsten etcetera na te spreken, uit het hoofd te leren en vervolgens op te zeggen. Een Duitse docent Frans en Italiaans; Johann Valentin Meidinger, deed dit op een andere wijze. Omstreeks 1783 ontwikkelde hij een leermethode waarbij de grammatica in het middelpunt stond. Meidinger wordt als de grondlegger van de zogenaamde grammatica-vertaalmethode (Engels: Grammar-Translation Method; GTM) gezien.

Kenmerken van de Grammatica-/vertaalmethode (GVM)

Deze methode was gebaseerd op het onderwijs in het Latijn; de taal van de wetenschap, de cultuur en de religie. Onderwijs in Latijn was natuurlijk gericht op geschreven teksten van de klassieke schrijvers en was geheel gericht op de grammatica en het vertalen. Deze aanpak werd als degelijk en wetenschappelijk beschouwd. De Grammatica-/vertaalmethode (GVM) gaat uit van de analyse van taalstructuren en taalvormen (van bijvoorbeeld Spaans) waarbij de studenten zelf inzicht ontwikkelen. De lees- en schrijfvaardigheid Spaans dus belangrijk bij deze methode. Literatuur, vertalen en uit het hoofd leren van woordenlijsten in het Spaans krijgen de nadruk. De taaldocenten dragen de kennis Spaans over, de student memoriseert.

Populariteit

Hoewel reeds vanaf halverwege de negentiende eeuw ook tegengeluiden te horen waren, heeft tot vrij recent de grammatica-/vertaalmethode een grote invloed gehad op het taalonderwijs.

Voor- en nadelen van de Grammatica-/vertaalmethode

De grammatica-/vertaalmethode is een aardige mentale training aan mensen die het een uitdaging vinden om dingen uit het hoofd te leren. Ook biedt de methode inzicht in de structuur van het Spaans, door de nadruk die wordt gelegd op de grammatica.
De grammatica-/vertaalmethode heeft echter meer minpunten dan pluspunten. Het grootste minpunt is dat de spreekvaardigheid en luistervaardigheid Spaans behoorlijk achterblijft, waardoor de geleerde taal zelfs na jaren studie nauwelijks mondeling toegepast kan worden. Omdat het meestal om literair taalgebruik gaat, staat de methode ver af van het dagelijks gebruik van het Spaans, ook in de context die wordt aangeboden. Deze methode biedt niet de mogelijkheid tot differentiatie of een eigen creatief proces bij lerenden bij het werken in een groep. De lerende is slechts toehoorder en uitvoerder.

Onderdompeling (Engels: immersion)

Bedacht door wie en wanneer

Sinds de jaren 70 wordt onderdompeling (In het Engels: language immersion of alleen immersion) over de hele wereld gebruikt, hoofdzakelijk op de middelbare school waarbij een schoolvak (zoals wiskunde) wordt onderwezen in een vreemde taal. In Nederland is de methode van ‘onderdompeling’ bekend als de methode die bij onze collega’s van Taleninstituut Regina Coeli in Brabant, ‘de nonnen van Vught’ wordt gebruikt. De methode van ‘onderdompeling’ is daar in 1963 ontstaan met Franse nonnen die Franse les aan welgestelde vrouwen uit Vught onderwezen.

Kenmerken van onderdompeling

De methode van onderdompeling zorgt ervoor dat degene die de taal (zoals het Spaans) leert, vanaf het eerste moment door de te leren taal is omgeven. De instructies vinden in de doeltaal (Spaans) plaats; in het begin langzaam en met veel herhaling, later op een natuurlijkere manier. De lerenden worden ook vanaf het begin uitgedaagd om in het Spaans te spreken. De methode maakt gebruik van simulaties en rollenspellen. Scholen die werken met onderdompeling, richten de leeromgeving vaak in de stijl van het land van de Spaanse taal om een situatie te creëren alsof de studenten in Spanje zijn. Lerenden oefenen het Spaans spreken één-op-één of in kleine groepen. Naar Spanje gaan en daar in een gastgezin verblijven, is een andere wijze om onderdompeling te bereiken.

Populariteit

De methode van onderdompeling wordt als een uitstekende methode om vreemde talen te leren beschouwd. Voornamelijk de mondelinge taalvaardigheid Spaans kan uitstekend worden ontwikkeld op deze wijze.

Voor- en nadelen van onderdompeling

Omdat de methode zo intensief is, is het belangrijkste voordeel dat deze methode snel resultaten laat zien. Het is ‘sink or swim’, de lerenden moeten wel in het Spaans gaan communiceren omdat zij erdoor worden omgeven. De student is in principe 24 uur per dag Spaans aan het leren. Het samen oefenen in groepen versterkt de sociale interactie. Studenten ervaren dat als motiverend.
Een minpunt van de leermethode is dat het bereikte resultaat niet altijd vastgehouden wordt. De kans is groot dat het nieuw geleerde snel weer wegzakt als iemand in een korte tijd Spaans leert, door in Spanje te zijn of door in een kunstmatig gecreëerde omgeving te zijn ondergedompeld, maar daarna weer tot de orde van de dag overgaat. Het feit dat een dergelijke training Spaans erg intensief is, kan een bijkomend nadeel zijn. Niet alle studenten hebben de conditie om deze methode van leren vol te houden.

Suggestopedie (Suggestopedia)

Bedacht door wie en wanneer

Suggestopedia is een methode om een vreemde taal te leren uit de jaren 70 van de vorige eeuw. Suggestopedia is ontwikkeld door de Bulgaarse wetenschapper en psychotherapeut Georgi Lozanov.

Kenmerken van Suggestopedie

Suggestopedia is gebaseerd op de kracht van de suggestie. Lozanov was van mening dat positieve suggestie een voorwaarde is om (een taal; bijvoorbeeld Spaans) te leren. Een ontspannen sfeer en een wederzijds vertrouwen tussen de lerenden en de docent (Spaans) zijn daarvoor van essentiële betekenis. Hiervoor moeten de studenten zich ontspannen en veilig voelen. Om dit te bewerkstelligen, was een leslokaal met een rijopstelling ongeschikt. Tijdens de lessen zaten de studenten in comfortabele stoelen die in een halve cirkel waren opgesteld en in de les was altijd achtergrondmuziek. De leermethode die Lozanov voorstond, bestond uit het voorlezen van verschillende teksten, terwijl klassieke muziek werd gedraaid of natuurgeluiden te horen waren op de achtergrond. Er bestonden woordenlijsten bij de teksten en opmerkingen over de grammatica van de te leren taal (het Spaans). Er werd met veel expressie in stem alsook gebaren voorgelezen. Zo werden de studenten uitgenodigd om te luisteren en de studenten konden de (Spaanse) woorden die nieuw waren voor ze, gemakkelijk begrijpen en opnemen. In de lessen werd veel aandacht geschonken voor cultuur en kennis over het land van de doeltaal (Spanje). Er werden rollenspellen gespeeld en er bijvoorbeeld (Spaanse) streekgerechten werden gemaakt en gegeten.

Populariteit

De leermethode Suggestopedia was enigszins omstreden en de leermethode is in de vergetelheid geraakt. Sommige elementen van de methodiek bijvoorbeeld het gebruikmaken van stemexpressies en gebaren bij het lezen van teksten, worden nog steeds toegepast.

Voor- en nadelen van Suggestopedie

De leermethode van Suggestopedie zorgt voor een veilige en ontspannen sfeer, waardoor de lerende minder hinder van faalangst of frustratie zal hebben. Deze sfeer kan voor nieuwkomers bijdragen aan een positieve associatie met het nieuwe thuisland. Muziek werkt vaak motiverend en draagt muziek bij aan betere leerprestaties. Dat de lerende gestimuleerd wordt om zich in te leven in de situaties en actief mee te doen, wat voor sommige mensen een nieuwe ervaring is, is een ander voordeel van de leermethode. Tegelijk is dit voor bepaalde lerenden een keerzijde, want niet iedereen is hiertoe in staat. Ook kan muziek bij sommige mensen afleiden en verstorend werken in plaats van ontspannend of stimulerend. Een andere zwakke kant is dat de relatie taaldocent-student niet gelijkwaardig is; alle input komt van de Spaanse taaldocent en de student is altijd de ontvangende partij.

Community Language Learning (CLL)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse priester en psycholoog Charles A. Curran ontwikkelde Community Language Learning, ook wel Counseling Language Learning of afgekort CLL genoemd, in 1976.

Kenmerken van Community Language Learning (CLL)

Community Language Learning is een methode om een taal te leren waarbij de lerenden samenwerken om te bepalen welke aspecten van een taal zij willen leren. De CLL methode is gestoeld op de counseling-benadering waarbij de taaltrainer fungeert als een counselor die de zinnen van de lerenden parafraseert. De studenten beginnen het gesprek. Zij spreken in de moedertaal als de studenten de doeltaal (Spaans) nog niet machtig genoeg zijn. De trainer (Spaans) vertaalt en legt uit en hierna herhalen de studenten de uitspraken van de trainer zo nauwkeurig mogelijk. Dit gesprek in het Spaans wordt opgenomen om nadien daarna opnieuw te kunnen beluisteren.
De methode bevordert het gemeenschapsgevoel in de leergroep en beschouwt de wisselwerking tussen de studenten onderling als middel om het Spaans te leren. Het zijn de lerenden zelf die de inhoud van de les bepalen aan de hand van betekenisvolle gesprekken. Een leerboek Spaans wordt niet gebruikt.

Populariteit

Het slagen van de methode is in hoge mate afhankelijk van de expertise van de docent-counselor. De taaldocent dient naast sociaal-cultureel kundig eveneens taalkundig onderlegd te zijn. Deze trainer dient zowel het Spaans als de moedertaal van de student uitstekend te beheersen om de taaluitingen van de student te kunnen vertalen. Deze methode kan goed werken indien deze correct gebruikt wordt. Deze methode is niet bruikbaar voor grote klassen.

Voor- en nadelen van Community Language Learning

Deze methode biedt studenten een hoge mate van autonomie. De studenten vinden het analyseren van hun eigen gesprekken vaak nuttig. De groep wordt vaak zeer hecht, niet alleen tijdens de lessen Spaans, maar ook buiten de lessen. Met deze methode worden studenten zich zo veel bewuster van anderen in hun groep, hun sterke en zwakke punten en leren om te werken als een team. Door het bespreken door hun fouten en het evalueren van de lessen Spaans leren studenten vaak veel. Deze correcties blijven vaak in het geheugen gegrift en worden deel van de actieve woordenschat van de lerenden.
Dat de docent niet sturend is, ondanks dat sommige studenten wel sturing nodig hebben, kan een keerzijde zijn. Er wordt geen leerboek gebruikt en ook geen toetsen Spaans afgenomen. Daardoor is het succes moeilijk meetbaar. Een aantal studenten wordt geremd in hun Spaans spreken wanneer zij opgenomen worden.

Lexicografische benadering (Engels: Dynamic Lexicographic Approach; DLA)

Bedacht door wie en wanneer

De Lexicografische benadering (Engelse naam: Lexical Approach; LA) is een methode om een taal te leren ontwikkeld door Michael Lewis in het begin van de jaren 90 van de vorige eeuw.

Kenmerken van de Lexicografische benadering (DLA)

Deze lexicografische benadering gaat uit van de visie dat een belangrijk deel van het leren van een vreemde taal (zoals het Spaans) bestaat uit het begrijpen en het produceren van ‘lexicale eenheden’, brokjes taal die uit (Spaanse) woorden, woordcombinaties en uitdrukkingen bestaan. De studenten verwerven al doende inzicht in patronen van het Spaans (de grammatica) en betekenisvolle groepen woorden. Zo leren ze hoe het Spaans ‘in het echt’ wordt gebruikt. Woordenschat Spaans neemt in deze benadering een grotere plaats in dan Spaanse grammatica. De instructies zijn op situaties en Spaanse uitdrukkingen gericht die vaak voorkomen in dialogen. Er is aandacht voor interactie maar eveneens voor exposure; voor de receptieve vaardigheden (luisteren en begrijpen, lezen en begrijpen). Er is veel mogelijkheid voor het zelfstandig ontdekken van de Spaanse taal.
Het is de rol van de docent Spaans om te zorgen voor voldoende input en het faciliteren van het leerproces van de lerende.

Populariteit

De leerboeken zijn duidelijk veranderd in de laatste drie decennia door de invloed van (onder andere) de ideeën over taal van Michael Lewis. Er is veel meer aandacht voor woordenschat die wordt aangeboden in zogenaamde chunks, in betekenisvolle brokjes. De drastische omwenteling in de manier waarop talen worden onderwezen, iets waarnaar Lewis streefde, is er echter niet van gekomen.

Voor- en nadelen van de Lexicografische benadering

Door het werken met ‘chunks’ (brokjes taal); met ‘echte’ taal, leren de studenten het Spaans op een natuurlijke manier te gebruiken. Op deze manier ontstaat souplesse in het taalgebruik Spaans.
Het minpunt van deze methode is dat de werkelijkheid altijd weer afwijkend is van de geleerde taalsituaties. Sommige studenten hebben meer aan een docent Spaans die hen de weg wijst, dan aan een docent taal-facilitator omdat ze meer moeite hebben om de patronen van het Spaans zelf te leren herkennen.

Series Method

Bedacht door wie en wanneer

De Series method, ofwel ‘seriemethode van taalverwerving’ is in het jaar 1880 door de Franse taaldocent François Gouin ontwikkeld.

Kenmerken van de Series Method

De seriemethode (The Series Method of language acquisition) van Gouin gaat uit van een serie verbonden zinnen die eenvoudig te begrijpen zijn en weinig kennis van grammatica van de doeltaal vereisen. Studenten leren zinnen op basis van een actie, zoals het verlaten van een huis in de volgorde waarin deze zou worden uitgevoerd. Deze series of reeksen gingen over onderwerpen als de mens in de samenleving, het leven in de natuur, beroep en wetenschap, ontwikkeld vanuit het onderscheid tussen objectieve, subjectieve en figuurlijke taal. De leermethode van Gouin maakt geen gebruik van moedertaal. Studenten gaan snel in de doeltaal (bijvoorbeeld het Spaans) denken omdat een soort eentalige methode is, die niet van ‘vertalen’ en ‘uitleggen’ uitgaat maar van ‘demonstreren’ en ‘handelen’.

Populariteit

Gouin’s principes over taal waren bijzonder vooruitstrevend. De seriemethode van François Gouin was toch enige tijd een succes, ondanks de ongebruikelijke aanpak. De methode van Gouin werd echter overschaduwd door Berlitz’ Directe Methode.

Voor- en nadelen van de Series Method

De Series method van Gouin ontwikkelt sterk de mondelinge vaardigheid Spaans van de lerenden en de methode zorgt voor het opbouwen van een natuurlijke, harmonieuze en gelijkwaardige sfeer in de taalles.
De leermethode creëert levendig onderwijs. Dit soort onderwijs Spaans wekt het enthousiasme van de lerenden op doordat het gebruikmaakt van visuele leermiddelen, zoals afbeeldingen, grafieken, enzovoort. Het leren werd tastbaar; dit was geheel nieuw. De studenten Spaans worden nieuwsgierig, dit werkt goed om het leergeheugen te ontwikkelen, de druk om te presteren te verlagen alsook het zelfvertrouwen te verhogen. De communicatieve competenties Spaans van de lerenden worden goed gestimuleerd.
Het nadeel van de seriemethode is dat taal die wat abstracter of subjectiever wordt, wat moeilijk in één concrete ervaring kan worden gevangen met bewegingen en expressies. Een bijkomend van de seriemethode van François Gouin is de bewerkelijkheid voor de taaldocent, die tenslotte een hele reeks aan series moet voorbereiden. Als derde punt richt de Gouin-seriemethode zich vooral op het mondelinge taalgebruik, terwijl het reguliere onderwijssysteem nog vaak draait om examens die de lees- en schrijfvaardigheid toetsen.

Task-Based Language Teaching (TBLT)

Bedacht door wie en wanneer

Taakgericht taalonderwijs (Engels: Task-Based Language Teaching) is in de jaren 80 van de vorige eeuw ontwikkeld. De grondleggers van deze methode zijn de Indiase taalkundige professor N.S. Prabhu, de Amerikaanse hoogleraar Teresa P. Pica en de Britse hoogleraren Michael Hugh Long en Graham Crookes.

Kenmerken van de Task-Based Language Teaching (TBLT)

Taakgericht taalonderwijs past binnen het Communicatief Taalonderwijs/een Communicatieve Benadering. De denkwijze erachter is dat het verwerven van de te leren taal (zoals het Spaans) geen op zichzelf staand doel, maar een hulpmiddel om bepaalde taken uit te kunnen voeren. Studenten krijgen motiverende taken aangeboden, waarvoor taalkennis (Spaans) nodig is. Om deze taken goed uit te voeren, dienen ze over taalregels en woordenschat te beschikken. Deze taken zijn zaken uit het dagelijks leven, bijvoorbeeld een boodschap doen, een e-mail schrijven, bellen met de klantenservice, een drankje bestellen of een krant lezen. De opdracht wordt in drie verschillende fasen verdeeld: vóór, tijdens en na de taak, waarbij de lerende zich eerst op de taak voorbereidt, vervolgens de taak uitvoert en tot slot op de taak terugblikt. Studenten dienen samen te werken om de taken uit te kunnen voeren. Om leereffect te hebben, moeten de taken net boven het niveau van de lerenden liggen.

Populariteit

Taakgericht onderwijs heeft aan populariteit gewonnen vanaf het begin van de jaren negentig en zeker in het taalonderwijs. Het lijkt de meest praktisch bruikbare vorm te zijn om de taalvaardigheid bij lerenden (vooral lerenden met een achterstand) te verbeteren in het lager en secundair onderwijs.

Voor- en nadelen van Task-Based Language Teaching

Het taakgericht taalonderwijs (Spaans) biedt duidelijke voordelen. Het is een activerende manier van werken, waarbij lerenden worden uitgedaagd om hun taalvaardigheden (Spaans) te gebruiken. Mits de opdracht goed bij de lerenden aansluit, is TBLT een op de persoon gerichte, relevante en efficiënte aanpak. De studenten komen op een natuurlijke, dagelijkse manier in contact met het Spaans en leren zo authentieke Spaanse woorden, woordcombinaties en uitdrukkingen in het Spaans. Bovendien leren studenten om met elkaar samen te werken. Taakgericht taalonderwijs wordt door lerenden als motiverend en plezierig ervaren .
Als nadeel kan worden gezien dat de communicatie voorop staat en niet de correcte vorm van het Spaans, waardoor studenten die niet zeer nauwkeurig leren.

De Dogme benadering (Engels: Dogme Language Teaching; Dogme ELT)

Bedacht door wie en wanneer

Scott Thornbury; een Nieuw-Zeelandse taalkundige en docententrainer op het gebied van Engels taalonderwijs ontwikkelde in 2000 Dogme Language Teaching/Dogme ELT (ook wel de ‘Dogmabenadering’ genoemd).

Kenmerken van de Dogme benadering (ELT)

Dogme Language Teaching (DLT) is geïnspireerd op ‘Dogme 95’; de stroming uit 1995 van een aantal filmmakers uit Denemarken waaronder Deense filmregisseur Lars von Trier. De deelnemers houden zich bij het maken van films aan tien strenge regels (dogma’s). Deze vormen samen ‘de eed van zuiverheid’ (In het Deens: kyskhedsløfter; in het Engels: Vows of Chastity). Iets dergelijks is bij het Dogme-taalonderwijs aan de hand. De aanhangers van deze methode zoeken naar een vorm van communicatief onderwijs van vreemde talen die onbelast is door enig voorgedrukt materiaal. Het starten van echte inhoudelijke conversaties over praktische zaken is het oogmerk van de Dogme-benadering. Hierbij draait het om communicatie als de drijvende kracht van het leren. De benadering is daarom een communicatieve aanpak van taalonderwijs. Deze methode wil onderwijs bieden zonder het gebruik van leerboeken of overig lesmateriaal en zich in plaats daarvan op het communiceren tussen de lerenden en de trainer richt. Het Dogme-taalonderwijs heeft, net zoals de Dogme-beweging in de film, tien dogma’s (uitgangspunten).

Populariteit

Ondanks dat er niet veel onderzoek naar het succes van Dogme is gedaan, stelt Thornbury dat de parallellen met taakgericht leren van een taal (zoals Spaans) suggereren dat Dogme waarschijnlijk leidt tot vergelijkbare resultaten.

Voor- en nadelen van de Dogme benadering

Dat er nauwelijks voorbereiding nodig is, is een positieve bijkomstigheid voor de taaldocent Spaans. Dat de lerende verantwoordelijk is voor het eigen leerproces, kan heel motiverend werken. Op deze manier zijn de lessen Spaans niet voorspelbaar. Dat zorgt voor spontane communicatie en voorkomt verveling. Vrijwel elk item is bespreekbaar tijdens een taalles volgens de Dogme-methode. Het houdt lerenden betrokken en alert.
Als ze zo weinig door de trainer bij de hand genomen worden, kunnen de studenten zich echter wat minder op hun gemak voelen. Ook is niet elke trainer Spaans voldoende flexibel voor dit type van onderwijs. Dat de studenten zich vaak moeten voorbereiden op een bepaald examen Spaans en het niet zeker is dat de lesstof hiervoor in de taalles wordt behandeld, kan een bijkomend minpunt vormen.

Growing Participator Approach (GPA)

Bedacht door wie en wanneer

The Growing Participator Approach (GPA) is in 2007 ontwikkeld door Language consultants Angela en Greg Thomson.

Kenmerken van de Growing Participator Approach (GPA)

De GPA-methode geldt als een alternatieve kijk op het verwerven van een nieuwe taal (zoals het Spaans). Het primaire uitgangspunt van de GPA is dat taal en cultuur onlosmakelijk zijn. Het gaat bij GPA om veel meer dan alleen het Spaans leren; het uiteindelijke doel is uitgroeien tot een volwaardige deelnemer aan het leven in de gastcultuur (van bijvoorbeeld Spanje). Daarom gebruikt GPA de benaming ‘groeiende deelnemers’ in plaats van ‘taallerenden’ en ‘verzorger’ in plaats van ‘docenten’. De GPA heeft gelijkenissen met, en is ook deels gebaseerd op, de Natural Approach (natuurlijke aanpak) van Stephen Krashen en Tracy Terrell.
De methode kent zes fasen van activiteiten. De lerende en een verzorger uit Spanje voeren deze activiteiten uit. Begrijpen is belangrijker dan produceren. De focus ligt op de Spaanse woordenschat en de cultuur. Fase 1 is de hier-en-nu-fase. Deze neemt ongeveer 100 uur in beslag. In fase 1 richten de ‘groeiende deelnemers’ zich op het luisteren en het geven van non-verbale feedback.
Fase 2 is de ‘verhaalopbouwfase’. Deze neemt ruwweg 150 uur in beslag en nu beginnen de deelnemers ook Spaans te produceren. In fase 3 van de methode ligt de nadruk op ‘gedeelde verhalen’. Dit zijn verhalen over dagelijkse gebeurtenissen, verhalen die gedeeld worden tussen culturen alsook verhalen over gedeelde ervaringen. Fase 4 van de leermethode is de fase van het ‘diepe delen’. Nu beginnen de deelnemers en de verzorgers diepere gesprekken te voeren over het leven in de Spaanse cultuur. In fase 5 van de leermethode beginnen deelnemers zich op het taalgebruik van moedertaalsprekers Spaans te richten door middel van nieuws, televisie, films en literatuur. Het Spaans dat voor het werk van de deelnemers is vereist, wordt ook geleerd. Fase 6 van de methode van de leermethode is de ‘zelfvoorzienende groeifase’. Deze fase kent geen eindpunt. Hierbij gaat het om de groei naast de formele taalsessies Spaans.

Populariteit

Er is nog vrij weinig bekend over het succes omdat de leermethode van Greg en Angela Thomson nog redelijk nieuw is. Deelnemende studenten zijn er enthousiast over.

Voor- en nadelen van de Growing Participator Approach

De GPA-methode biedt een duidelijke doorkijk op het proces van taalverwerving Spaans. De zes afzonderlijke fasen van de leermethode bieden een duidelijk tijdsschema alsook realistische doelstellingen. Er wordt door de lerende niet alleen kennis verworven van het Spaans, maar eveneens van de omgeving en de lerende verwerft daarnaast een nieuw sociaal netwerk.
Het feit dat voor elke deelnemer of tenminste elke kleine groep deelnemers een ‘verzorger’ moet worden gevonden die bereid is om behoorlijk wat tijd te investeren, is een nadeel van deze leermethode.

Shadowing Technique

Bedacht door wie en wanneer

De Shadowing technique of Shadowing (‘schaduwen’) is bedacht door Prof. Alexander Argüelles; een Amerikaanse polyglot en taalkundige in de vroege jaren 2000.

Kenmerken van de Shadowing Technique

De techniek van Shadowing is een methode die taallerenden zelfstandig kunnen gebruiken voor het verbeteren van de uitspraak en de intonatie (Spaans) en het verwerven van vloeiendheid in het spreken. Deze techniek is eenvoudig: lerenden luisteren naar een audio-opname, bij voorkeur een dialoog en herhalen dan wat zij horen. Bij de methode is het niet van belang om de Spaanse tekst ook te begrijpen; het gaat in de eerste plaats om de klank. Het luisteren en daarna herhalen oefent men net zo vaak totdat dit heel soepel gaat en de lerenden simultaan met de audio-opname Spaans kunnen spreken. Na enige tijd zal de student een transcript gebruiken om te kunnen lezen (en begrijpen) wat hij of zij heeft uitgesproken. Diverse lesboeken zijn geschikt voor deze techniek, zolang deze boeken dialogen bevatten of stukken samenhangende tekst. Het niveau van de Spaanse audio-opname dient idealiter iets boven het niveau van de student te zijn. De ideale lengte van een audio-opname is ongeveer één pagina, op een natuurlijke snelheid en zonder kunstmatige pauzes. Doordat lichamelijke bewegingen de opname van de te leren taal (het Spaans) in het zenuwstelsel versterken, doet Argüelles de aanbeveling om te gaan lopen tijdens het spreken, liefst buiten, en niet te gaan zitten. Een andere grond is dat de student minder snel wordt afgeleid als hij of zij beweegt, waardoor het leren van de Spaanse taal veel effectiever gaat.

De shadowing-techniek vertoont veel overeenkomsten met de audiolinguale methode uit de vorige eeuw, maar bij de audiolinguale methode werden grammaticale driloefeningen gebruikt in plaats van dialoog of samenhangende teksten. Het simultaan spreken is bij Shadowing ook anders.

Populariteit

In de afgelopen jaren is veel onderzoek naar Shadowing gedaan waaruit is gebleken dat de techniek zowel de uitspraak als de luistervaardigheid aanzienlijk verbetert. Maar ook het algemene begrip van het Spaans wordt vergroot.

Voor- en nadelen van de Shadowing Technique

Shadowing heeft als praktisch pluspunt dat het in een groep studenten kan worden toegepast, waarbij iedere deelnemer individueel actief leert. Het rendement van de Shadowing-methode is hoog.

De techniek heeft als nadeel is dat lerende het wellicht een beetje saai kan kunnen vinden om dezelfde Spaanse tekst te blijven herhalen. De keuze van de tekst is dus heel belangrijk.

Total Physical Response (TPR^®)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse psycholoog James Asher ontwikkelde in de jaren zestig van de vorige eeuw de taalverwervingsmethode Total Physical Response, ook wel TPR^® genoemd.

Kenmerken van Total Physical Response (TPR^®)

TPR^® is een taalleermethode (voor bijvoorbeeld Spaans) die op het idee gebaseerd is dat mensen met behulp van handelingen en beweging leren. Men leert door te doen, en wel op de manier zoals een kind zijn moedertaal leert. Ouders geven continu opdrachten aan hun (jonge) kinderen en belonen hen als ze die uitvoeren (“kijk naar mama”, “goed zo”). “Pak de lepel”, “Mooi!”, “Trek je schoentjes maar aan”, enz.). In de eerste plaats is het de bedoeling dat de kinderen begrijpen wat de ouders zeggen, de kinderen gaan in een later stadium verbaal reageren. De luistervaardigheid Spaans vormt dus de basis, daarna volgt de spreekvaardigheid.
TPR^® past deze grondslagen van de moedertaalverwerving versneld toe bij het leren van het Spaans. De taaldocent geeft opdrachten op een vriendelijke en begrijpelijke manier, zoals: “pak het boek” en doet de opdrachten zelf voor; de student doet na. Aanvankelijk wordt nog niet verwacht van de studenten dat zij Spaans praten; de studenten geven in een later stadium de opdrachten. Taken die bekend zijn worden uitgebreid of deels veranderd.
TPR^® appelleert aan de beide hersenhelften door het combineren van beweging en spraak. Op deze manier kost het minder moeite om dingen te leren en de geleerde Spaanse taalkennis beklijft ook beter.

Populariteit

TPR^® wordt vooral binnen het NT2-onderwijs gebruikt (Nederlands als tweede taal), zeker bij beginnende studenten en ook wel bij Engels taalonderwijs op de basisschool. Maar eveneens middelbare scholieren en volwassenen werken met plezier met TPR^® en behalen goede resultaten.

Voor- en nadelen van Total Physical Response

Total Physical Response biedt veel voordelen. Doordat de student veel begrijpelijke inbreng krijgt aangeboden in ‘chunks’ (woorden die bij elkaar horen), krijgt hij of zij snel begrip van de doeltaal. De leermethodiek van Total Physical Response levert een snelle succeservaring op, wat het plezier in leren bevordert. Het zorgt een stressvrij leerproces. TPR^® is in principe voor elke doelgroep geschikt, ongeacht de achtergrond en de leeftijd en de leermethode kan ook in iets grotere klassen worden ingezet. Het geleerde Spaans wordt direct opgeslagen in het langetermijngeheugen van de lerenden.
Dat niet alle taaluitingen in TPR^®-opdrachten uit te drukken zijn, is de keerzijde van TPR^®. Hierdoor werkt het tot op een zeker taalniveau en is een andere leermethode nodig als aanvulling. Ook is de leermethode niet bijzonder creatief. De studenten leren niet om gevoelens, meningen en ideeën in het Spaans te uiten.

De Directe Methode (Engels: Direct Method; DM)

Bedacht door wie en wanneer

De Duits-Amerikaanse linguïst Maximilian Delphinius Berlitz bedacht eind jaren tachtig van de negentiende eeuw de Directe Methode. Deze methode wordt ook wel ‘de natuurlijke benadering’ genoemd. Deze methode is ontwikkeld als antwoord op de dominante grammatica-vertaalmethode.

Kenmerken van de Directe Methode (DM)

Er was een Reformbeweging rond het jaar 1900 met nieuwe visies over talen leren dat zelfontdekkend en inductief zou moeten zijn. Overigens betrof de Reformbeweging niet alleen het leren van een vreemde taal, maar ook voeding, kleding, naturisme en natuurgeneeskunde. Rond het jaar 1900 streefde men, net als in de jaren 60 van de vorige eeuw, naar natuurlijke leefwijzen en een bevrijding van de keurslijven. Op het gebied van het taalonderwijs kwam veel aandacht voor de gesproken, ‘levende’ taal. Hierbij werd de grammatica meer inductief aangeleerd, met behulp van voorbeeldzinnen. Hieruit moesten de lerenden de taalregels afleiden. Veel mondelinge oefeningen met meer aandacht kwamen er voor de uitspraak van de taal (zoals het Spaans). Het werd aangemoedigd om de studenten vaak in het Spaans te laten spreken. Dat de les in het Spaans werd gegeven, was eveneens nieuw. Er werd nadrukkelijk niet vertaald in de les. Door middel van voorbeelden en plaatjes werd de (Spaanse) woordenschat aangeleerd. Abstracte vocabulaire werd door studenten aangeboden om ideeën te laten associëren.

Populariteit

De vernieuwingsgolf van het begin van de twintigste eeuw ebde weg, mede onder invloed van de oorlogen en crises, om in de jaren zestig weer een andere vorm te krijgen.
Met (een moderne vorm van) de Directe Methode wordt nog altijd gewerkt door taleninstituten zoals Berlitz en Interlingua.

Voor- en nadelen van de Directe Methode

Dat het een vrij natuurlijke manier van leren is, is het grote pluspunt van de Directe Methode. Bij de methode wordt veel aandacht geschonken aan luisteren en spreken, waardoor de studenten zelfvertrouwen en vloeiendheid in het Spaans ontwikkelen. Aan deze Direct Methode kleven echter ook keerzijden. Voor de schrijfvaardigheid (Spaans) is bij deze methode vrijwel geen aandacht en voor lezen ook minder. Deze methode biedt voor meer gevorderde lerenden Spaans onvoldoende uitdagingen. Voor minder snel lerende studenten is de Directe Methode eveneens niet heel geschikt, omdat de leermethode van een dynamische inzet van de kant van de studenten uitgaat.

De Manesca-methode (Engels: Manesca Method)

Bedacht door wie en wanneer

Jean Manesca publiceerde in 1835 An Oral System of Teaching Living Languages Illustrated by a Practical Course of Lessons in the French through the Medium of the English (“Een mondelinge methode voor het onderwijzen van levende talen, aan de hand van een praktische cursus Frans door middel van het Engels”). In 2015 ging An oral system of teaching living languages in herdruk.

Kenmerken van de Manesca-methode

De Manesca-methode is gebaseerd op hetzelfde principe als de Natural Approach (‘natuurlijke aanpak’): de beste manier om vreemde talen te leren, is die kinderen hun moedertaal leren. Het leren van een taal (zoals Spaans) moet gemakkelijk en veilig zijn. Om die reden wil Manesca niet werken met abstracte regels en woordenlijstjes met Spaanse woorden die uit het hoofd geleerd dienen te worden.
De Manesca-methode geldt als de eerst bekende, volledige taalcursus. De methode is op het werken met een groep lerenden en een taaldocent Spaans gebaseerd, die maar één Spaans nieuw woord tegelijk introduceert. Bij elk woord hoort een bepaalde beweging. De lerenden herhalen vervolgens na elkaar het Spaanse woord en deze beweging. Door de herhaling onthouden de studenten deze Spaanse woorden, zonder dat uit het hoofd geleerd hoeft te worden. Stap voor stap worden deze woorden zo zinnen en weer variaties op de Spaanse zinnen. Spaanse spelling wordt in een later stadium met leesteksten aangeboden.
De methode van Jean Manesca is reeds enkele jaren later overgenomen en aangepast door de Duitse grammaticaschrijver en taaldocent Heinrich Gottfried Ollendorff en wordt ook wel de Ollendorff-methode genoemd.

Populariteit

Jean Manesca is twee jaar na publicatie van zijn methode overleden. Het werk van Manesca is opgepakt en aangepast door anderen, onder andere door Ollendorff. Een groot deel van zijn ideeën zijn nog actueel en worden nog steeds toegepast in het moderne vreemdetalenonderwijs.

Voor- en nadelen van de Manesca-methode

De combinatie van spreken en bewegen, waardoor het fysieke geheugen wordt aangesproken en het geleerde gemakkelijker en langduriger kan worden onthouden, is de sterke kant van de Manesca- of Ollendorff-methode. Wat daar eveneens aan bijdraagt, is het veelvuldige herhalen. Dat dit wat saai kan zijn om dezelfde Spaanse woordjes en zinnetjes steeds te herhalen, kan als een keerzijde worden gezien.

Silent Way

Bedacht door wie en wanneer

The Silent way (‘de stille manier’) is in het jaar 1963 ontwikkeld door de Egyptenaar Caleb Gattegno.

Kenmerken van de Silent Way

De stille manier is een taalleermethode (voor bijvoorbeeld Spaans) die gebruikmaakt van stilte als instructiemiddel. De autonomie van de lerenden en hun actieve deelname is het uitgangspunt van Gattegno’s methode.
De taaldocenten Spaans gebruiken een combinatie van gebaren en stilte om de aandacht te trekken van de student, reacties uit te lokken en hem of haar aan te moedigen om fouten te corrigeren. Veel tijd wordt aan de uitspraak (Spaans) besteed.
Gattegno, die van oorsprong wiskundige was, vond het belangrijk om les te geven op een wijze die efficiënt was voor de energievoorraad van de studenten. Caleb Gattegno kwam erachter dat het in verhouding weinig energie kost om een visueel of auditief beeld te onthouden, veel minder dan als studenten proberen om dingen uit het hoofd te leren. Het betoog van Caleb Gattegno was dat de trainers niet naar kennisoverdracht an sich zouden moeten streven, maar bewustzijn aan dienen te boren, omdat alleen het bewustzijn het mogelijk maakt om iets te kunnen leren.
Gekleurde staafjes (zogenaamde cuisenaire-staven) die voor allerlei dingen kunnen worden gebruikt, zijn één van de hulpmiddelen (zogenaamde cuisenaire-staven) die The Silent Way van Gattegno gebruikt. De ‘de stille manier’ gebruikt ook Words in Colour; een kleurenkaart voor geluiden waarbij elke kleur voor een specifieke klank van het Spaans staat, gekleurde woordgrafieken voor het werken aan zinnen en gekleurde grafieken die gebruikt worden om spelling te leren.

Populariteit

Caleb Gattegno’s ideeën zijn van betekenis geweest, voornamelijk bij het aanleren van de uitspraak van het Spaans, alhoewel The Silent Way in zijn oorspronkelijke vorm niet veel meer wordt toegepast.

Voor- en nadelen van de Silent Way

Het voordeel van de leermethode van Caleb Gattegno is dat zijn aanpak niet-bedreigend is voor studenten, die immers worden gezien als autonoom. De trainer Spaans is in feite dienstbaar aan de lerende en niet omgekeerd. The Silent Way stimuleert het leren van het Spaans op een natuurlijke manier. Door lerenden uit te dagen om nieuwe dingen te ontdekken, wordt de geleerde taalkennis vaak goed verwerkt en onthouden. De lerende ‘mag’ fouten maken. Dit draagt bij aan het leerproces.
Een minpunt kan zijn dat sommige studenten wat meer begeleiding nodig hebben dan de leermethode voorstaat. Lerenden zouden wat gefrustreerd kunnen raken door de afwezigheid van input van de taaldocent Spaans. Het gebruik van kleuren en grafieken heeft als beperking dat de nieuwheid er gauw af is, waardoor het effect van de methode kan verdwijnen.

TPR Storytelling

Bedacht door wie en wanneer

TPR Storytelling of ‘TPRS’ houdt in Teaching Proficiency through Reading and Storytelling. De methode van TPR Storytelling is ontwikkeld door Blaine Ray in 1990, van oorsprong een Amerikaanse docent Spaans, en komt voort uit de TPR-methode (Total Physical Response).

Kenmerken van TPR Storytelling

TPR Storytelling is een talenverwervingsmethode die verhalen gebruikt om talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren. Het uitgangspunt is natuurlijke taalverwerving: een vreemtalen leren zoals een kind zijn of haar moedertaal leert. De lerenden worden aan veel begrijpelijke input blootgesteld om dit te bereiken. Door de docent Spaans wordt een verhaal verteld waarin nieuwe Spaanse woorden meerdere keren voorkomen. De verhalen zijn interessant of humoristisch en nooit te lang. Studenten ontspannen zich doordat de verhalen relatief gemakkelijk te begrijpen zijn. Zo worden Spaanse woorden en structuren vrijwel ongemerkt opgeslagen in het langetermijngeheugen van de lerenden. De docent wijst studenten op grammaticale verschijnselen in het Spaans, zonder dat studenten taalregels uit hun hoofd leren.
De lerenden zullen na enige tijd ‘automatisch’ Spaans beginnen te spreken en de Spaanse grammaticale structuren van de nieuwe taal imiteren. Dit is een natuurlijk proces. Samen met een groep van studenten een verhaal maken, is een variant. Hierbij schrijft de docent Spaans eerst nieuwe woorden en structuren op een bord, met de Spaanse vertaling erbij, om daarna met de lerenden een verhaal te maken. Tot slot vertellen de studenten het verhaal na. Lezen in het Spaans is een belangrijk onderdeel van TPR Storytelling, doordat dit voor inbreng zorgt. Schrijven in het Spaans volgt daarna.

Populariteit

Er is veel onderzoeken gedaan dat uitwijst dat TPRS een succesvolle manier is om een nieuwe taal te leren. Er zijn wel voorwaarden: de setting dient geschikt te zijn en de docent dient ervoor getraind te zijn.

Voor- en nadelen van TPR Storytelling

TPR Storytelling is een laagdrempelige wijze van taalverwerving en het geleerde wordt grondig verworven. TPRS spreekt eveneens de creatieve intelligentie aan; er is sprake van breinvriendelijk leren. Voor studenten is het een plezierige methode en het is relatief gemakkelijk om de aandacht erbij te houden. Zelf een verhaal maken, werkt zeer motiverend voor de lerenden.
Een nadeel is dat TPRS veel voorbereiding van de trainer vraagt.

De Rosetta Stone methode

Bedacht door wie en wanneer

De Rosetta Stone-leermethode is vernoemd naar de Steen van Rosetta, een steen die in Egypte werd gevonden met een tweetalige tekst, door middel waarvan uiteindelijk de hiërogliefen worden konden ontcijferd. Het is ook de naam van het softwarebedrijf dat de taaltrainingen op de markt brengt. In 1996 is de eerste versie van de methode is uitgebracht.

Kenmerken van de Rosetta Stone methode

De Rosetta Stone cursus is een wijze om een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren achter een computer. De taalcursussen worden aangeboden in ruim dertig talen en de cursussen zijn ook vanuit al deze talen te volgen.
De Rosetta Stone-methode is een communicatieve leermethode, die de wijze nabootst waarop kinderen de moedertaal leren. Dat wil zeggen ‘leren door onderdompeling’, leren door veel te luisteren en na te zeggen. De Rosetta Stone-methode gebruikt hiervoor foto’s en stemmen van moedertaalsprekers Spaans om de betekenis van nieuwe woorden in de doeltaal (het Spaans) over te brengen. Er is een programma om spraak te herkennen dat de Spaanse uitspraak registreert en een schematische weergave hiervan maakt. Dit maakt het mogelijk voor een student om de uitspraak met die van moedertaalspreker Spaans te vergelijken. Verbetering van de uitspraak kan bereikt worden door de voorbeeldstem minder snel te laten praten en vervolgens veel na te zeggen.
Voor de schrijfvaardigheid Spaans van de student zijn er dictee-oefeningen. De software controleert de Spaanse grammatica en spelling en wijst op taalfouten, waarbij de mogelijkheid bestaat om deze taalfouten te corrigeren.
Het programma omvat eveneens leesteksten. Deze leesteksten gaan over dagelijkse onderwerpen, activiteiten en ideeën.

Populariteit

De Rosetta Stone-methode wordt wereldwijd veel ingezet en niet door de minsten. Onder meer de NASA en het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse zaken gebruiken de methode van Rosetta Stone. In ons land wordt de Rosetta Stone-methode door enkele ministeries en veel universiteiten en hogescholen gebruikt, alsook door een aantal internationaal opererende bedrijven.

Voor- en nadelen van de Rosetta Stone methode

De Rosetta Stone-methode is heel makkelijk om te gebruiken en de methode kan door de student worden gebruikt op ieder moment. Welke delen meer of wellicht minder aandacht nodig hebben, kan de student zelf bepalen. Veel lerenden ervaren het als prettig om te werken met de leermethode. Bij een gebrek aan taaltrainers kan de Rosetta Stone-methode voor scholen een oplossing zijn. Een keerzijde is dat er geen docent beschikbaar is die studenten motiveert of wat extra’s kan bieden.

De Pimsleur methode

Bedacht door wie en wanneer

De Pimsleur taalcursussen zijn ontwikkeld door Amerikaans taalkundige Paul M. Pimsleur. De eerste taalcursus van Pimsleur was een cursus Grieks, die hij op de markt bracht in het jaar 1963.

Kenmerken van de Pimsleur methode

De Pimsleur-methode is een Amerikaans computerprogramma om vreemde talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren.
Deze cursussen bestaan uit zinnetjes en dialogen in de doeltaal die de student naspreekt en vervolgens herhaalt. De Spaanse voorbeeldzinnen zijn ingesproken door moedertaalsprekers (native speakers). De cursus is op herhaling, anticiperen, woordenschat en herhaling gebaseerd. Elke les omvat een audio-opname van een half uur met nieuwe woordenschat en taalstructuren in de te leren taal. De grammaticale structuren van het Spaans worden niet apart uitgelegd maar aangeboden via uitbreiding van, en variaties op, de zinnen.
Pimsleur heeft onderzoeken gedaan naar het optimale interval waarin kennis van het kortetermijngeheugen naar het langetermijngeheugen overgaat. In de Pimsleur cursussen is dit (gemiddelde) interval geïntegreerd.

Populariteit

Onder andere Amerikanen volgen de cursussen van Pimsleur en de ervaringen variëren. In het algemeen zijn de gebruikers tevreden over de aangeleerde uitspraak.

Voor- en nadelen van de Pimsleur methode

De methode van Pimsleur werkt erg goed als uitspraakverbeteraar, omdat de insprekers allemaal native speakers (moedertaalsprekers) zijn en op een natuurlijke wijze Spaans praten in een normaal tempo.
Een minpunt van de methode is dat er niets uitgelegd wordt. De gebruikers leren geen bouwstenen van de Spaanse taal om zelf zinnen te maken, maar moeten het doen met duizenden voorbeeldzinnen die ingeprent worden.

De Michel Thomas methode

Bedacht door wie en wanneer

De Michel-Thomas-methode is bedacht, niet verwonderlijk, door Michel Thomas (geboren als Moniek Kroskof); een genaturaliseerde Amerikaandie oorspronkelijk in Polen is geboren. Kort na de Tweede Wereldoorlog ontwikkelde hij zijn leermethode in zijn eigen taleninstituut in Beverly Hills, Los Angeles, met beroemdheden zoals Barbra Streisand, Diana Ross, Mel Gibson, Emma Thompson, Pierce Brosnan en Bob Dylan in zijn klantenkring.

Kenmerken van de Micheal Thomas methode

Dat iemand alleen kan leren leren als hij of zij vrij is van stress, was het principe van Michel Thomas. Michel Thomas begon met zijn studenten duidelijk te maken dat ze zich geen zorgen hoefden te maken dat ze dingen zouden vergeten.
De cursussen van Michel Thomas zijn audiolessen (Spaans), door twee stemacteurs ingesproken; een mannelijke en een vrouwelijke. De setting is bij Michel Thomas een virtuele klas, waarbij de student zich voorstelt als de derde student. Hij of zij luistert met de les van de acteurs mee. Als een vraag aan de stemacteurs gesteld wordt, is het de bedoeling dat de lerenden op pauze klikken en eerst zelf de vraag beantwoorden. Er zijn geen huiswerkopdrachten, geen uit-het-hoofd-leren. De lessen worden in kleine stappen opgebouwd en nieuwe Spaanse lesstof wordt met reeds bekende Spaanse lesstof afgewisseld. De uitleg wordt steeds in het Engels gegeven. Er wordt bijvoorbeeld gewezen op verbanden tussen het Engels en het Spaans, als deze verbanden er zijn. Grammaticale uitleg wordt eveneens gegeven. Eerst wordt makkelijke lesstof aangeleerd, moeilijkere lesstof volgt pas nadat de studenten Spaans het voorgaande begrepen en verworven hebben. Naast Spaanse woorden en zinnen worden ook bouwstenen aangeleerd zodat de lerenden zelf zinnen kunnen maken. De methode gebruikt eveneens flashcards waarmee lerenden zelf hun woordenschat Spaans kunnen toetsen en online oefeningen kunnen maken om hun eigen voortgang te meten.

Populariteit

Veel studenten vinden de cursus fijn om mee te werken en ze zijn tevreden over de uitleg van de structuren van de Spaanse taal. Mensen die al wat verder zijn met de taal, ervaren de methode van Michel Thomas soms als wat minder nuttig.

Voor- en nadelen van de Micheal Thomas methode

De Michel Thomas-methode is zeer toegankelijk en traint de luistervaardigheid en de uitspraak Spaans op efficiënte wijze. Dat deze cursussen Spaans niet in schrijfvaardigheid voorzien, kan als een keerzijde worden gezien. Er is ook geen werkelijke interactie doordat het een audiocursus betreft.

De Assimil methode

Bedacht door wie en wanneer

Assimil is een Frans bedrijf, opgericht door polyglot en schrijver en Alphonse Chérel in 1929. Het bedrijf Assimil maakt en publiceert cursussen voor vreemde talen. Dit begon met hun eerste boek Anglais sans Peine.

Kenmerken van de Assimil methode

‘Assimileren’ betekent ‘opgaan in een groep, mengen met’, wat voor een taalcursus (zoals Spaans) wel een hooggegrepen uitgangspunt is. De taalcursussen van Assimil zijn zelfstudielessen die bestaan uit een leerboek Spaans en audio-CD’s en een USB-stick. Bij voorkeur besteden de gebruikers ongeveer twintig minuten per dag aan de cursus.
De lessen bestaan uit verschillende Spaanse dialogen die beluisterd, nagesproken en gelezen worden. De Spaanse vertaling staat naast de dialoog, samen met grammaticale uitleg. Om de uitspraak van het Spaans te trainen, maakt Assimil gebruik van zinnetjes die zijn ingesproken door native speakers en die de cursist herhaalt. De opbouw van de les verloopt van receptief naar productief: in de eerste les wordt nog geen taalproductie verwacht van de lerenden; dit komt pas na ongeveer vijftig taallessen.

Populariteit

De cursussen van Assimil zijn populair. De cursussen zijn niet duur en er is een ruim aanbod aan talen.

Voor- en nadelen van Assimil

Dat de cursist Spaans in zijn of haar eigen tempo kan leren wanneer dit het beste past, is het pluspunt van de methode van Assimil. De keerzijde hierbij is, wat geldt voor alle computertaalcursussen, dat de gebruikers aan zichzelf zijn overgeleverd. Er is geen taaltrainer Spaans om de cursist te motiveren of te begeleiden.