Cursus Spaans Coevorden

Audio-Lingual Method (ALM) (Army Method/New Key)

Bedacht door wie en wanneer

De audiolinguale methode was al in de jaren veertig en vijftig van de vorige eeuw ontwikkeld in Amerika en Engeland, onder meer door de Amerikaanse taalkundige Leonard Bloomfield. Doordat de Tweede Wereldoorlog uitbrak, werd het noodzakelijk om de (Amerikaanse) soldaten te voorzien van elementaire verbale communicatieve vaardigheden. Door de invloed van het leger werd deze audiolinguale methode ook bekend als de ‘legermethode’.

Kenmerken van de Audio-Lingual Method (ALM)

De audiolinguale methode kun je zien als een reactie op de grammatica-vertaalmethode. Het was nieuw dat de les geheel plaatsvond in de doeltaal (bijvoorbeeld Spaans). Kunnen spreken en luisteren (in het Spaans) zijn de belangrijkste vaardigheden en (Spaanse) grammaticale structuur worden door middel van mondelinge structuuroefeningen geleerd. De bedoeling is om zonder fouten Spaans te leren spreken en verstaan, wat begint bij een Spaanssprekende na kunnen spreken. Herhaling is hiervoor het middel; er wordt gewerkt met drills om Spaanse zinnen en structuren goed aan te leren, om te zorgen dat reacties spontaan en als het ware automatisch worden. De trainer Spaans kan bijvoorbeeld een bepaalde zin tien keer herhalen om daarna een extra Spaans woord toe te voegen Er wordt veel gewerkt in de zogeheten talenpractica, waar studenten Spaans een koptelefoon dragen en naar deze zinnen luisteren en deze naspreken. Het geschreven Spaans wordt pas aangeboden als het mondelinge Spaans inmiddels vertrouwd is geworden. Er wordt wel gebruikgemaakt van afbeeldingen voor het introduceren van nieuwe woorden in het Spaans.

Populariteit

In ons land werd de methode pas geïntroduceerd rond het jaar 1970 toen de Mammoetwet inging. Al snel kwamen er grote bezwaren tegen de saaie drills. De techniek wilde wel eens haperen, waardoor de talenpractica al snel in onbruik raakten. In plaats van de talenpractica maakte men de voor mondeling gebruik bedoelde structuuroefeningen schriftelijk. Schrijvers van leerboeken namen de markt weer over en boden zoals gebruikelijk expliciete grammaticaregels aan. Toch liet de audiolinguale methode sporen na. Het was nu alom aanvaard dat het bij het leren van een taal (zoals Spaans) niet om het uit het hoofd leren van de (Spaanse) grammatica gaat, maar om het te gebruiken. De luistervaardigheid (Spaans), die vóór 1970 voor de meeste docenten niet bestond, was ontdekt.

Voor- en nadelen van de Audio-Lingual Method

De audiolinguale methode is effectief voor mensen die Spaans beginnen te leren. Van het begin wordt de correcte uitspraak Spaans aangeleerd. Deze methode is een docentgestuurde methode en kan daardoor voor een vlotte en efficiënte kennisoverdracht zorgen. Deze methode kan ook worden toegepast bij grotere groepen.
Tegelijk heeft deze docentgestuurde kant een keerzijde; eigen input wordt niet van de studenten verlangd, waardoor het risico op enige passiviteit en onvoldoende betrokkenheid en motivatie dreigt. Een ander bezwaar van de methode is dat de geoefende drills niet zo gemakkelijk in levend taalgebruik Spaans zijn om te zetten.

GoldList Method (GLM)

Bedacht door wie en wanneer

De GoldList Method (‘gouden lijst-methode’) is door polyglot David J. James, alias Viktor Dmitrievitch Huliganov of Uncle Davey ontwikkeld.

Kenmerken van de GoldList Method (GLM)

Deze GoldList Method is een leermethode om woorden of zinnen (bijvoorbeeld in het Spaans) te leren op een zodanige wijze dat ze plaatsnemen in het langetermijngeheugen van de student. De methode werkt middels zelfgeschreven woordenlijsten (Spaans) die later herhaald worden. Deze Spaanse zinnen of woorden op de woordenlijst worden door de studenten hardop gelezen. De bedoeling is niet om al deze woorden en/of zinnen en zinnen uit het hoofd te leren, maar door de blootstelling gebeurt dit automatisch. Deze woordenlijst wordt steeds bijgewerkt; Spaanse woorden die zijn geleerd, gaan van de woordenlijst af. De Spaanse woorden die nog altijd problemen geven, blijven staan.

Populariteit

Aanhangers van de GoldList Method claimen dat de woorden op de woordenlijst en zinnen spontaan in het langetermijngeheugen van de student opgeslagen worden, iets dat door veel geheugenwetenschappers wordt betwijfeld. Volgens deze geheugenwetenschappers wordt (taal)kennis in het algemeen onthouden wanneer deze kennis ook betekenisvol en relevant is voor de lerende. De GoldList-methode kan werken voor Spaanse woorden die betekenisvol en relevant zijn voor de lerende.

Voor- en nadelen van de GoldList Method

Voor mensen die voordeel hebben bij bijvoorbeeld Post-its^® als geheugensteun kan deze GoldList-methode goed functioneren. Omdat het fysieke gedeelte van het geheugen door het schrijven aangesproken wordt en meewerkt, functioneert het met de hand schrijven beter dan typen of, zelfs redelijk zinloos: een foto maken. Het gebrek aan context is een keerzijde. Talen zijn veel meer dan een serie losse woorden of zinnen. Deze methode is bovendien nogal tijdrovend omdat steeds handgeschreven woordenlijsten moeten worden aangelegd.

De Natural Method

Bedacht door wie en wanneer

De Natural Method, ook de Natural Approach (de ‘natuurlijke aanpak’) genoemd, is door de Amerikanen Tracy Terrell en Stephen D. Krashen in 1983 ontwikkeld.

Kenmerken van de Natural Method

De Natural Method is gericht op een natuurlijke wijze van het verwerven van de vreemde taal (zoals bijvoorbeeld Spaans). De methode probeert het Spaans te leren op de manier waarop mensen als kind hun moedertaal leerden. De taalregels van het Spaans leert men eveneens onbewust op die manier. Alleen het Spaans wordt hiervoor gebruikt met de nodige visuele hulpmiddelen. Er wordt gestreefd naar een leeromgeving zonder stress voor de studenten. Een grote hoeveelheid begrijpelijke input wordt aan de studenten blootgesteld. De taalproductie Spaans mag spontaan ontstaan en wordt niet geforceerd. De nadruk ligt op communicatie en minder op het corrigeren van vormfouten en expliciete Spaans grammatica.
De methode heeft het meeste rendement als de student wordt ondergedompeld in het Spaans. Om ervoor te zorgen dat de lerenden van de ervaringen kunnen genieten, moeten de leeractiviteiten die in het Spaans worden aangeboden, stimulerend zijn.
De Natural Method heeft vrij veel overeenkomsten met de Directe Methode. Beide methoden gaan uit van het idee van natuurlijke taalverwerving; het verschil tussen deze twee methoden is dat de Directe Methode meer de focus legt op de praktijk en de Natural Method meer op de blootstelling aan taalinput en het verminderen van spreekangst.

Populariteit

Het is veelvuldig bewezen dat onderdompeling heel effectief is. Doordat de methode betrekkelijk eenvoudig is om te begrijpen, is de natuurlijke aanpak een populaire manier van lesgeven onder taaldocenten Spaans. Maar er kleven eveneens nadelen aan de Natural Method. De leermethode is vooral gericht op het impliciet leren van de Spaanse grammatica. Studenten zouden weliswaar leren om te communiceren, maar in een wat gebrekkige, vereenvoudigde versie van de taal blijven steken door onvoldoende kennis van de grammatica van de taal.

Voor- en nadelen van de Natural Method

Het wordt prettig gevonden om op een natuurlijke manier een vreemde taal aan te leren. Lerenden krijgen de mogelijkheid voor het opbouwen van een persoonlijke band met het Spaans. Omdat de student niet ‘uit het hoofd hoeft te leren’, beklijft het geleerde voor een langere tijd.
Doordat er bijna geen druk ligt op de taalproductie, kan het nadeel zijn dat het wat langer duurt voor er resultaat geboekt wordt. Ook bereidt de methode studenten niet per se op een bepaald Spaans examen voor.

Structurele Aanpak

Bedacht door wie en wanneer

De ‘Structurele Aanpak’ (Engels: Structural Approach; ‘SA’) is door Charles Fries, oprichter en directeur van de English Language Institute aan de Universiteit van Michigan en één van zijn studenten Robert Lado ontwikkeld in de jaren 50.

Kenmerken van de Structurele Aanpak (SA)

Deze Structurele Aanpak is een methode om een vreemde taal te leren die als doel heeft om lerenden vertrouwd te maken met de grammaticale en fonologische structuur van de taal (bijvoorbeeld het Spaans). Volgens de Structurele Aanpak levert de beheersing van deze structuren meer op dan het leren van woordenschat van het Spaans. Het gaat om het herkennen en kunnen toepassen van vaste combinaties van Spaanse woorden en woordgroepen in de correcte woordvolgorde. Deze combinaties worden aan de student aangeboden in betekenisvolle situaties met behulp van visualisatie, dramatisering, gezichtsuitdrukking en handelingen. De structuren die in de praktijk het meest in het Spaans worden gebruikt, worden het eerst aangeboden aan de taallerende. Mondelinge vaardigheden Spaans (luisteren en spreken) worden hierbij in eerste instantie gebruikt; daaruit volgen lezen en schrijven. Bij het aanleren en verbeteren van de productieve vaardigheid Spaans (spreekvaardigheden en schrijfvaardigheden), krijgt grammatica een grote plek. Andere namen voor de Structurele Aanpak zijn de Structural-Situational Approach (structurele-situationele benadering) en de Structural-Oral-Situational Approach (structurele-mondeling-situationele benadering).

Populariteit

De Structurele Aanpak werd in de jaren vóór 1970 op grote schaal toegepast voor het geven van Engelse les in Engelssprekende landen, voormalige Britse koloniën en in Maleisië.

Voor- en nadelen van de Structurele Aanpak

Een structurele aanpak heeft als sterke kant dat studenten het Spaans op een accurate manier leren. Studenten krijgen inzicht in de Spaanse grammatica leren in welke situatie bepaalde Spaanse woorden of woordcombinaties wel of niet passend zijn. De methode van de Structural Approach gebruikt alledaagse taal. Aan de Structurele Aanpak kleven ook nadelen. De manier van werken is tamelijk tijdverslindend en biedt niet direct succeservaringen. De eigen input van de studenten is beperkt; het is niet echt creatief.

Communicatief taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching; CLT)

Bedacht door wie en wanneer

Communicatief taalonderwijs (Engelse naam: Communicative Language Teaching, afgekort: CLT), ook ‘De Communicatieve benadering’ (Engelse naam: Communicative Approach, afgekort: CA) genoemd, is in de jaren 60 van de vorige eeuw ontstaan onder invloed van de ideeën van Noam Chomsky, die de nadruk op competenties bij het leren van talen legde. Amerikaans taalkundige Dell Hymes was in het jaar 1966 de grondlegger van het concept communicatieve vaardigheden.

Kenmerken van Communicatief taalonderwijs (CLT)

Communicatief talenonderwijs gaat uit van de gedachte dat interactie het uiteindelijke streven is bij het leren van een vreemde taal (zoals Spaans).
Met behulp van CLT-technieken leren de studenten het Spaans in praktijk te brengen door de interactie onderling en de taaldocent Spaans. Er wordt gebruikgemaakt van authentieke teksten in het Spaans of ander materiaal uit het dagelijks leven en/of de werkomgeving. Zowel tijdens als buiten de les wordt het Spaans gebruikt.
Studenten praten met medestudenten over persoonlijke gebeurtenissen en taaldocenten Spaans dragen onderwerpen aan die buiten het domein van de traditionele grammatica liggen, om de taalvaardigheid Spaans in allerlei soorten situaties uit de praktijk te oefenen. De Spaanse grammatica wordt inductief geleerd, dit houdt in aan de hand van de praktijk, van waaruit de regel volgt.
Bij communicatief taalonderwijs zijn taaldocenten Spaans echt trainers, die de studenten helpen in het Spaans te communiceren.

Populariteit

De CLT werd heel populair in de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw. Dit kwam mede doordat de traditionele taalonderwijsmethodes geen groot succes bleken. In het verenigde Europa was er een grotere behoefte aan het leren van vreemde talen door middel van een methode die direct kon worden toegepast.

Voor- en nadelen van Communicatief taalonderwijs

Het communicatief taalonderwijs heeft veel pluspunten. Studenten ‘kunnen’ al snel ‘iets’ in het Spaans; het is studentgericht en functioneel. Door het gebruik van authentieke materialen, leren studenten de Spaanse woorden die zij nodig hebben. Het is efficiënt. Voor de student werkt dit stimulerend doordat hij of zij snel succeservaringen heeft. Fouten maken mag; al doende wordt de vaardigheid geleerd en daarna geperfectioneerd. Een nadeel van de communicatieve benadering is dat voor grammatica, vocabulaire dat niet meteen toepasbaar is en uitspraak minder aandacht is. Het voorbereiden en plannen vraagt veel tijd van de taaltrainer en vereist een actieve deelname van de student. Voor een aantal lerenden is deze manier van leren ongewoon of moeilijk, afhankelijk wat voor achtergrond zij hebben. De methode Communicatief taalonderwijs traint vaardigheden; hierbij gaat het om de functie en minder om de vorm en CLT biedt als leermethode geen samenhangend geheel.

Grammatica-/vertaalmethode (GVM) (Engels: Grammar-Translation Method; GTM)

Bedacht door wie en wanneer

In de 18^de en de 19^de eeuw was het taalonderwijs vooral gefocust op praktisch taalgebruik. Taaldocenten leerden de studenten om gebruiksklare zinnetjes, dialogen, idiomatische uitdrukkingen, woordenlijsten etcetera na te spreken, uit het hoofd te leren en vervolgens op te zeggen. Dit werd op een andere manier gedaan door docent Frans en Italiaans uit Duitsland en eveneens leerboekenschrijver; Johann Valentin Meidinger. Omstreeks het jaar 1783 ontwikkelde Meidinger een methode waarin de grammatica in het middelpunt stond. Meidinger wordt als grondlegger van de grammatica-vertaalmethode (Engels: Grammar-Translation Method; GTM) gezien.

Kenmerken van de Grammatica-/vertaalmethode (GVM)

Deze methode was gebaseerd op het onderwijs in het Latijn, wat de taal van de religie, wetenschap en cultuur was. Het onderwijs in het Latijn was uiteraard gericht op geschreven teksten van klassieke schrijvers en was volledig gericht op het vertalen en de grammatica (van bijvoorbeeld Spaans). Dat werd als een wetenschappelijke en degelijke aanpak gezien. De Grammatica-/vertaalmethode (GVM) gaat uit van de analyse van de taalstructuren en de taalvormen (van bijvoorbeeld Spaans) waarbij de student zelf inzicht ontwikkelt. Bij deze methode zijn de lees- en schrijfvaardigheid Spaans dus belangrijk. Literatuur, vertalen en uit het hoofd leren van woordenlijsten hebben de nadruk. De docenten dragen de kennis Spaans over, de student memoriseert.

Populariteit

Al vanaf halverwege de negentiende eeuw was ook tegengeluid te horen. Desondanks heeft de grammatica-/vertaalmethode tot vrij recent een grote invloed gehad op het taalonderwijs.

Voor- en nadelen van de Grammatica-/vertaalmethode

De methode biedt een aardige mentale training aan personen die het een uitdaging vinden om dingen uit het hoofd te leren. Ook biedt de methode inzicht in de structuur van het Spaans, door de nadruk die wordt gelegd op de grammatica.
De keerzijden zijn echter talrijker dan de positieve kanten. De grootste keerzijde is dat de spreekvaardigheid en luistervaardigheid Spaans ver achterblijft, waardoor de taal zelfs na jaren studie zelden mondeling kan worden toegepast. De methode staat ver af van het dagelijks gebruik van het Spaans, ook in de context die aangeboden wordt, omdat het over het algemeen om literair taalgebruik gaat. Bij het werken in een groep geeft deze leermethode niet de mogelijkheid tot differentiatie of tot een eigen creatief proces bij studenten. De lerende is slechts toehoorder en uitvoerder.

Onderdompeling (Engels: immersion)

Bedacht door wie en wanneer

Onderdompeling (In het Engels: language immersion) wordt over de hele wereld toegepast sinds de jaren 70, voornamelijk op de middelbare school waarbij een schoolvak (zoals wiskunde) wordt gegeven in een vreemde taal. In Nederland is de methode van ‘onderdompeling’ ook wel bekend als de methode die wordt gebruikt bij Taleninstituut Regina Coeli in Brabant, ook wel ‘de nonnen van Vught’ of liefkozend ‘de nonnetjes (van Vught)’ genoemd. De methode van ‘onderdompeling’ is daar in 1963 ontstaan met Franse nonnen die Franse les gaven aan welgestelde dames uit Vught.

Kenmerken van onderdompeling

De methode van onderdompeling houdt in dat degenen die de taal (zoals het Spaans) leren, direct vanaf het begin omgeven wordt door de nieuwe taal. Alle instructies worden in de doeltaal (Spaans) gegeven; in het begin langzaam en met veel herhalingen en later op een natuurlijkere manier. De student wordt ook vanaf het begin uitgedaagd om in het Spaans te spreken. De methode maakt gebruik van rollenspellen en simulaties. Op scholen die met onderdompeling werken, wordt de leeromgeving veelal in de stijl van het land van de Spaanse taal ingericht om een situatie te creëren alsof de lerenden in Spanje zijn. Studenten oefenen het Spaans spreken één-op-één of in kleine groepjes. Een andere manier om onderdompeling te bereiken, is naar Spanje reizen en daar bijvoorbeeld verblijven in een gastgezin.

Populariteit

Onderdompeling wordt gezien als een zeer goede leermethode voor vreemde talen. Hoofdzakelijk de mondelinge taalbeheersing Spaans kan op deze wijze uitstekend worden ontwikkeld.

Voor- en nadelen van onderdompeling

Het grote voordeel is dat met deze methode snel resultaat wordt bereikt, omdat de methode behoorlijk intensief is. Omdat de lerende wordt erdoor omgeven, is het een kwestie van ‘sink or swim’; hij of zij moet wel in het Spaans gaan communiceren. Feitelijk zijn de studenten 24 uur per dag Spaans aan het leren. De sociale interactie wordt versterkt door het samen oefenen in een groep. De lerenden ervaren dit als motiverend.
Een nadeel van de methode is dat het bereikte resultaat niet altijd vastgehouden wordt. Als iemand in een vrij korte tijd Spaans leert, door in Spanje te zijn of door te zijn ondergedompeld in een kunstmatig gecreëerde omgeving, maar vervolgens weer tot de orde van de dag overgaat, is de kans groot dat het nieuw geleerde snel weer wegzakt. Een ander minpunt kan zijn dat een dergelijke taaltraining Spaans nogal intensief is. Niet alle lerenden hebben de conditie om deze leermethode vol te houden.

Suggestopedie (Suggestopedia)

Bedacht door wie en wanneer

Suggestopedia is een methode om taal te leren ontwikkeld in de zeventig jaren van de vorige eeuw. Suggestopedia is door de Bulgaarse psychotherapeut Georgi Lozanov ontwikkeld.

Kenmerken van Suggestopedie

Suggestopedie is gebaseerd op het principe van de suggestie. Positieve suggestie is volgens Lozanov een voorwaarde om (een taal; bijvoorbeeld Spaans) te kunnen leren. Een ontspannen sfeer en een wederzijds vertrouwen tussen studenten en de docent (Spaans) zijn hiervoor van essentiële betekenis. Hiervoor is de voorwaarde dat studenten zich veilig voelen en ontspannen zijn. Een leslokaal met een rijopstelling was uit den boze om dit te kunnen bereiken. De studenten zaten tijdens de lessen in comfortabele stoelen die in een halve cirkel waren opgesteld en er was ook altijd achtergrondmuziek in de les. De methode zoals Lozanov die beoogde, bestond uit het voorlezen van verschillende teksten, op de achtergrond werd klassieke muziek gespeeld of waren natuurgeluiden te horen. Er bestonden opmerkingen over de (Spaanse) grammatica en woordenlijsten bij deze teksten. Het voorlezen gebeurde met gebaren alsook veel expressie in stem. Op deze manier werd de student verleid om te luisteren en kon de (Spaanse) woorden die nieuw waren, gemakkelijk begrijpen en opnemen. Voor cultuur en kennis over het land van de vreemde taal (Spanje) was veel tijd tijdens de lessen. Er werd met rollenspellen gewerkt en er bijvoorbeeld (Spaanse) streekgerechten werden gemaakt en gegeten.

Populariteit

De leermethodiek van Georgi Lozanov was enigszins omstreden en is niet erg bekend meer. Sommige elementen van de methodiek zoals het gebruikmaken van stemexpressie en gebaren bij het lezen van teksten, worden nog steeds toegepast.

Voor- en nadelen van Suggestopedie

De methode van Suggestopedie creëert een ontspannen en veilige sfeer, waardoor de student geen last zal hebben van frustratie of faalangst. Deze sfeer kan voor nieuwkomers aan een positieve associatie met het nieuwe thuisland bijdragen. Muziek werkt vaak motiverend en draagt muziek bij aan betere leerprestaties. Een bijkomend voordeel van Suggestopedie dat de student gestimuleerd wordt om actief mee te doen en zich in de situatie in te leven. Dit is voor sommigen een nieuwe ervaring. Tegelijkertijd is dit voor sommige lerenden een nadeel, want niet iedereen is hiertoe in staat. Ook kan muziek bij sommigen eerder afleiden en en verstorende werking hebben in tegenstelling tot een stimulerende of ontspannende werking. Dat de relatie trainer-student niet gelijkwaardig is, is een andere zwakke kant; alle input komt van de Spaanse trainer waarbij de student altijd de ontvangende partij is.

Community Language Learning (CLL)

Bedacht door wie en wanneer

Community Language Learning, ook wel Counseling Language Learning genoemd, is ontwikkeld door de Amerikaanse priester en psycholoog Charles Curran en professor Paul La Forge in 1976.

Kenmerken van Community Language Learning (CLL)

Community Language Learning is een methode om een taal te leren waarbij de studenten samenwerken om te bepalen welke aspecten van de vreemde taal zij willen leren. De CLL methode is gebaseerd op de counseling-benadering waarbij de taaldocent als een counselor optreedt die de zinnen van de lerenden omschrijft. De studenten starten een gesprek. Als de studenten de taal (Spaans) nog niet voldoende machtig zijn, spreken de studenten in de moedertaal. De taaltrainer (Spaans) vertaalt en legt uit, waarna de lerenden de uitingen van de trainer zo goed mogelijk herhalen. De gesprekken in het Spaans worden opgenomen om daarna te kunnen herbeluisteren.
Community Language Learning bevordert het gemeenschapsgevoel in de leergroep en de methode beschouwt de interactie tussen de studenten onderling als middel om de Spaanse taal te leren. Een leerboek Spaans wordt niet gebruikt; de lerenden bepalen zelf de lesstof middels betekenisvolle gesprekken.

Populariteit

Het slagen van de methode is in hoge mate afhankelijk van de kunde van de trainer-counselor. Bij deze methode dient de taaltrainer naast sociaal-cultureel kundig eveneens taalkundig te zijn. Deze taaltrainer dient zowel het Spaans als de moedertaal van de student erg goed te beheersen om de taaluitingen van de student te kunnen vertalen. Community Language Learning kan goed functioneren als deze op de juiste wijze toegepast wordt. Deze methode is niet geschikt voor grote klassen.

Voor- en nadelen van Community Language Learning

CLL biedt studenten veel autonomie. De studenten vinden het analyseren van de eigen gesprekken vaak nuttig. Niet alleen tijdens de lessen Spaans, maar ook buiten de lessen wordt de groep vaak zeer hecht. Met deze methode worden studenten zich een stuk bewuster van anderen in hun groep, hun sterke en zwakke punten en leren als een team samen te werken. Door het bespreken door hun fouten en het evalueren van de taalles Spaans leren studenten vaak veel. Vaak blijven dergelijke verbeteringen in het geheugen gegrift en worden zo deel van de actieve woordenschat van de studenten.
Dat de docent niet sturend is, terwijl een aantal studenten wel sturing nodig heeft, kan een nadeel vormen. Bij deze methode wordt geen gebruikgemaakt van een lesboek en er worden ook geen toetsen Spaans afgenomen. Hierdoor is het succes moeilijk meetbaar. Een aantal studenten wordt belemmerd in hun Spaans spreken als zij worden opgenomen.

Lexicografische benadering (Engels: Dynamic Lexicographic Approach; DLA)

Bedacht door wie en wanneer

De Lexicografische benadering (Engels: Lexical Approach; LA) is een taalverwervingsmethode die door Michael Lewis in de jaren negentig van de vorige eeuw is ontwikkeld.

Kenmerken van de Lexicografische benadering (DLA)

Deze lexicografische benadering gaat uit van de visie dat een belangrijk deel van het leren van een vreemde taal (zoals het Spaans) bestaat uit het begrijpen en produceren van ‘lexicale eenheden’. Dit zijn brokjes taal die bestaan uit (Spaanse) woorden, woordcombinaties en uitdrukkingen. De studenten verwerven al doende inzicht in patronen van het Spaans (de grammatica) en betekenisvolle groepen met woorden. Zo leren ze hoe het Spaans ‘in het echt’ wordt gebruikt. Woordenschat Spaans neemt in deze benadering een grotere plaats in dan Spaanse grammatica. Instructies zijn gericht op situaties en Spaanse uitdrukkingen die vaak in dialogen voorkomen. Aan interactie wordt aandacht geschonken maar ook aan exposure; aan de zogenaamde receptieve vaardigheden (luisteren en begrijpen, lezen en begrijpen). Er wordt veel ruimte gegeven voor het zelfstandig ontdekken van de Spaanse taal.
Het is de rol van de trainer Spaans om te zorgen voor voldoende input en het faciliteren van het leerproces van de lerende.

Populariteit

De lesboeken zijn duidelijk anders geworden in de afgelopen dertig jaar onder invloed van (onder andere) de ideeën over taal van Michael Lewis. Bij deze methode wordt veel meer aandacht geschonken aan woordenschat van de te leren taal die aangeboden wordt in chunks, in betekenisvolle brokjes. De vergaande omwenteling in de manier waarop een vreemde taal wordt onderwezen, waar Michael Lewis streefde, bleef echter uit.

Voor- en nadelen van de Lexicografische benadering

Door met ‘chunks’ (brokjes taal) te werken; met ‘echte’ taal, leren lerenden op een natuurlijke manier het Spaans te gebruiken. Er ontstaat souplesse in het het gebruik van het Spaans.
Dat de werkelijkheid altijd weer afwijkend is van de aangeleerde taalsituaties, is de keerzijde. Sommige studenten vinden het moeilijker om patronen van het Spaans zelf te herkennen en hebben meer aan een taaldocent Spaans die hen de weg wijst, dan aan een docent taal-facilitator.

Series Method

Bedacht door wie en wanneer

De Series method, ofwel ‘seriemethode van taalverwerving’ is in 1880 door de Franse taaldocent François Gouin ontwikkeld.

Kenmerken van de Series Method

De seriemethode (The Series Method of language acquisition) van Gouin gaat uit van een serie verbonden zinnen die eenvoudig te begrijpen zijn en niet veel kennis van grammatica van de doeltaal vereisen. Op basis van een actie, zoals het verlaten van een huis in de volgorde waarin deze zou worden uitgevoerd, leren studenten zinnetjes. Deze series of reeksen gingen over onderwerpen als de mens in de samenleving, het leven in de natuur, wetenschap en beroep, ontwikkeld vanuit het onderscheid tussen objectieve, subjectieve en figuurlijke taal. De seriemethode van Gouin maakt geen gebruik van moedertaal. Het is een soort eentalige leermethode, die niet uitgaat van ‘vertalen’ en ‘uitleggen’ maar van ‘demonstreren’ en ‘handelen’, waardoor lerenden al gauw denken in de doeltaal (bijvoorbeeld het Spaans).

Populariteit

De denkwijzen van Gouin over taal waren hun tijd ver vooruit. Ondanks de ongebruikelijke aanpak, was de seriemethode van François Gouin gedurende een bepaalde periode een succes. De methode van Gouin werd echter overschaduwd door Berlitz’ Directe Methode.

Voor- en nadelen van de Series Method

De Seriemethode van François Gouin ontwikkelt sterk de mondelinge vaardigheden Spaans van de student en zorgt voor een sfeer in de les die harmonieus, natuurlijk en gelijkwaardig is.
De leermethode biedt levendig onderwijs. Doordat het gebruikmaakt van visuele leermiddelen, bijvoorbeeld afbeeldingen, grafieken, enzovoort, wekt dit type onderwijs Spaans enthousiasme op van de studenten. Het leren wordt tastbaar; dit was geheel nieuw. Het maakt de Spaanslerenden nieuwsgierig, wat goed werkt om het leergeheugen te ontwikkelen, de druk om te presteren te verlagen alsook het zelfvertrouwen te verbeteren. De methode stimuleert de communicatieve vaardigheden Spaans van de lerenden sterk.
De methode van François Gouin heeft als nadeel dat taal die iets subjectiever of abstracter is, lastig in één concrete ervaring is te vangen met beweging en expressie. Een ander nadeel is de bewerkelijkheid voor de docent, die tenslotte een hele reeks aan series dient voor te bereiden. Als derde punt is de Gouin-seriemethode vooral gericht op het mondelinge taalgebruik, terwijl het onderwijssysteem nog meestal draait om examens die de lees- en schrijfvaardigheid toetsen.

Task-Based Language Teaching (TBLT)

Bedacht door wie en wanneer

Taakgericht taalonderwijs (Task-Based Language Teaching; TBLT) is in de jaren 80 van de vorige eeuw ontwikkeld. De grondleggers waren de Indiase taalkundige professor N.S. Prabhu, de Amerikaanse hoogleraar Teresa P. Pica en de Britse hoogleraren Michael H. Long en Graham V. Crookes.

Kenmerken van de Task-Based Language Teaching (TBLT)

Taakgericht taalonderwijs past binnen het Communicatief Taalonderwijs/een Communicatieve Benadering. De denkwijze achter deze methode is dat de verwerving van de te leren taal (zoals het Spaans) geen doel op zich is, maar een methode om bepaalde taken uit te kunnen voeren. De lerenden krijgen motiverende taken aangeboden, waarvoor taalkennis (Spaans) nodig is. Om deze taken goed uit te voeren, is het nodig dat zij over woordenschat en taalregels beschikken. De taken zijn zaken uit het dagelijks leven, zoals boodschappen doen, een e-mail schrijven, een drankje bestellen, bellen met de klantenservice of een krant lezen. De opdracht wordt in drie verschillende fasen verdeeld: vóór, tijdens en na de taak, waarbij de lerenden zich eerst op de taak voorbereiden, vervolgens de taak uitvoeren en tot slot hierop terugblikken. Studenten moeten samenwerken om de taken uit te kunnen voeren. De opdrachten dienen net boven het taalniveau van de student Spaans te liggen om leereffect te hebben.

Populariteit

Task-Based Language Teaching (TBLT) heeft aan populariteit gewonnen vanaf het begin van de jaren negentig en zeker in het taalonderwijs. Het lijkt de meest bruikbare vorm te zijn om de taalvaardigheid bij studenten (met name studenten met een achterstand) in het lager en secundair onderwijs te verbeteren.

Voor- en nadelen van Task-Based Language Teaching

Het taakgericht taalonderwijs (Spaans) biedt duidelijke voordelen. Het is een activerende werkvorm, waarbij studenten worden uitgedaagd om hun vaardigheden (Spaans) te gaan gebruiken. Zolang de taak goed aansluit bij de student, is het een op de persoon gerichte, relevante en efficiënte aanpak. De student komt op een natuurlijke, dagelijkse wijze in aanraking met het Spaans en leert zo authentieke Spaanse woorden, woordcombinaties en uitdrukkingen in het Spaans. Daarnaast leren studenten om samen te werken. Studenten ervaren taakgericht taalonderwijs als motiverend en prettig.
Als keerzijde kan genoemd worden dat de communicatie voorop staat en niet zozeer de correcte vorm van het Spaans, waardoor de lerenden die niet zozeer precies leren.

De Dogme benadering (Engels: Dogme Language Teaching; Dogme ELT)

Bedacht door wie en wanneer

De Nieuw-Zeelandse taalkundige en docententrainer op het gebied van Engels taalonderwijs; Scott Thornbury, bedacht in het jaar 2000 Dogme Language Teaching/Dogme ELT (de ‘Dogmabenadering’).

Kenmerken van de Dogme benadering (ELT)

De inspiratie voor Dogme Language Teaching was ‘Dogme 95’; de beweging uit het jaar 1995 van een groep van Deense filmmakers waaronder Deense filmregisseur Lars von Trier. De deelnemers confirmeren zich aan tien strikte regels (tien dogma’s) voor het filmmaken die samen ‘de eed van zuiverheid’ (In het Deens: kyskhedsløfter; in het Engels: Vows of Chastity) vormen. Iets soortgelijks is bij het Dogme-taalonderwijs aan de hand. De aanhangers van deze methode streven naar een vorm van communicatief onderwijs van vreemde talen die niet door enig voorgedrukt materiaal belast is. Het starten van echte inhoudelijke gesprekken die over praktische onderwerpen gaan, is het doeleinde van de Dogme-benadering. Hierbij draait het om communicatie als aanjager van een taal leren (bijvoorbeeld Spaans). Deze leermethode is daarom een communicatieve aanpak van taalonderwijs. Deze methode wil onderwijs bieden zonder het gebruik van leerboeken of overig lesmateriaal en zich in plaats daarvan op de communicatie tussen taaldocent en lerenden richt. Het Dogme-taalonderwijs heeft, net zoals de Dogme-beweging van de filmmakers, tien uitgangspunten (dogma’s).

Populariteit

Onderzoek naar het succes van Dogme is beperkt, maar Thornbury stelt dat de parallellen met taakgericht leren van een taal (zoals Spaans) erop wijzen dat Dogme waarschijnlijk voor vergelijkbare resultaten zorgt.

Voor- en nadelen van de Dogme benadering

Dat er nauwelijks voorbereiding is vereist, is een positieve bijkomstigheid voor de taaldocent Spaans. Dat de studenten de verantwoording dragen voor het eigen leerproces, kan zeer motiverend zijn. Voorspelbaar zijn de lessen Spaans zo nooit. Dit zorgt ervoor dat de communicatie spontaan is en verveling krijgt geen kans. Vrijwel alles kan in Dogme-lessen worden besproken. Dit zorgt dat studenten alert en betrokken blijven.
De studenten kunnen zich daarentegen wel iets minder op hun gemak voelen als ze zo weinig bij de hand worden genomen door de trainer. Voor dit type van onderwijs zijn ook niet alle docenten Spaans voldoende flexibel. Een ander keerzijde kan vormen dat lerenden zich vaak op een specifiek examen Spaans moeten voorbereiden, terwijl het niet zeker is dat de daarvoor benodigde leerstof in de taalles aan bod komt.

Growing Participator Approach (GPA)

Bedacht door wie en wanneer

The Growing Participator Approach (GPA) is in het jaar 2007 ontwikkeld door Language consultants Greg en Angela Thomson.

Kenmerken van de Growing Participator Approach (GPA)

De GPA-benadering is een alternatieve kijk op het verwerven van een vreemde taal (zoals het Spaans). Dat taal en cultuur niet los van elkaar kunnen worden gezien, is de primaire aanname van de GPA. Het gaat bij GPA om veel meer dan alleen het Spaans; het doel is uitgroeien tot deelnemers aan het leven in de gastcultuur (van bijvoorbeeld Spanje). Daarom hanteert GPA de term ‘groeiende deelnemer’ in plaats van ‘taallerende’ en ‘verzorger’ in plaats van ‘docent’. De GPA heeft overeenkomsten met, en is ook deels gebaseerd op, de Natural Approach (natuurlijke aanpak) van Stephen Krashen en Tracy Terrell.
De GPA-benadering kent zes fasen van activiteiten. De lerende en een verzorger uit Spanje voeren de activiteiten uit. Begrip is belangrijker dan productiviteit. De nadruk ligt op Spaanse woordenschat alsook cultuur. Fase 1 is de zogenaamde hier-en-nu-fase. Deze fase duurt ruwweg 100 uur. In fase 1 concentreren de ‘groeiende deelnemers’ zich op luisteren en non-verbale feedback geven.
Fase 2 van de leermethode is de ‘verhaalopbouwfase’. Deze duurt ruwweg 150 uur en nu begint de deelnemer het Spaans ook te produceren. In fase 3 van de leermethode ligt de nadruk op ‘gedeelde verhalen’. Dit zijn verhalen die over dagelijkse gebeurtenissen gaan, verhalen die gedeeld worden tussen culturen en verhalen die over gedeelde ervaringen gaan. Fase 4 is de fase van het zogenaamde ‘diepe delen’. De deelnemers en verzorgers beginnen nu diepere gesprekken over het leven in de Spaanse cultuur te voeren. In fase 5 van de leermethode beginnen deelnemers zich op het taalgebruik van moedertaalsprekers Spaans te richten door middel van televisie, films of nieuws en literatuur. Het Spaans dat voor het werk nodig is, wordt ook geleerd. Fase 6 van de leermethode is de zogenaamde ‘zelfvoorzienende groeifase’. Deze fase kent geen eindpunt. Hierbij gaat het om groei naast de formele taalsessies Spaans.

Populariteit

Er is nog niet veel bekend over het succes omdat de methode van Greg en Angela Thomson nog redelijk nieuw is. Deelnemende studenten zijn enthousiast over deze methode.

Voor- en nadelen van de Growing Participator Approach

De GPA-benadering biedt een goede doorkijk op het proces van taalverwerving Spaans. De zes afzonderlijke fasen van GPA bieden een duidelijk tijdsschema en haalbare doelen. Er wordt door de lerende niet alleen kennis van de Spaanse taal verworven, maar eveneens van de omgeving en de lerenden verwerven daarnaast een nieuw sociaal netwerk.
Dat voor elke deelnemer of elke groepje deelnemers een ‘verzorger’ gevonden moet worden die veel tijd wil investeren, is een keerzijde van deze methode.

Shadowing Technique

Bedacht door wie en wanneer

De Shadowing technique of Shadowing (‘schaduwen’) is bedacht door de Amerikaanse taalkundige en polyglot Prof. Alexander Argüelles in de vroege jaren 2000.

Kenmerken van de Shadowing Technique

Shadowing is een methode die studenten zelfstandig kunnen gebruiken voor het verbeteren van de uitspraak en de intonatie (Spaans) en het verwerven van vloeiendheid in het spreken. Deze techniek is eenvoudig: studenten luisteren naar een audio-opname, bij voorkeur een dialoog en herhalen wat zij horen. Het is niet van belang om de Spaanse tekst te begrijpen; het gaat in eerste instantie om de klank. Het luisteren en herhalen oefent men net zo veel totdat het gemakkelijk gaat en de lerende simultaan Spaans kan spreken met de opname. De student zal na enige tijd een transcript gebruiken om te kunnen lezen (en te begrijpen) wat hij of zij uitgesproken heeft. Er zijn veel lesboeken voor deze techniek geschikt, zolang er maar dialogen in staan of stukken samenhangende tekst. De Spaanse audio-opnames dienen idealiter iets boven het niveau van de student te zijn. De ideale lengte van een audio-opname is ruwweg één pagina, op natuurlijke snelheid en zonder kunstmatige pauzes. De aanbeveling van Argüelles is om te gaan lopen tijdens het spreken, het liefst in de buitenlucht, en niet te gaan zitten, omdat fysieke bewegingen de opname versterken van de te leren taal (het Spaans) in het zenuwstelsel. Dat de studenten minder snel afgeleid worden als zij bewegen, waardoor het werken aan het Spaans veel effectiever gaat, is een bijkomende reden.

Shadowing vertoont veel overeenkomsten met de audiolinguale methode uit de vorige eeuw, maar het verschil is dat bij de audiolinguale methode grammaticale drills gebruikt werden in plaats van dialoog of samenhangende teksten. Het simultaan spreken is bij Shadowing ook anders.

Populariteit

De afgelopen jaren is veel onderzoek naar Shadowing gedaan waaruit is gebleken dat de techniek niet alleen de uitspraak maar ook de luistervaardigheid aanzienlijk verbetert. Ook het algemene begrip van het Spaans wordt vergroot.

Voor- en nadelen van de Shadowing Technique

Het praktische pluspunt van Shadowing dat de methodiek in een groep studenten kan worden gebruikt, waarbij alle deelnemers actief aan de methodiek leren zijn. Het rendement is hoog.

De keerzijde van de Shadowing-techniek is dat de lerenden het wellicht een beetje saai vinden om dezelfde Spaanse tekst steeds te blijven herhalen. De keuze van de tekst is dus heel belangrijk.

Total Physical Response (TPR^®)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse psycholoog James Asher ontwikkelde in de jaren zestig van de vorige eeuw de taalverwervingsmethode Total Physical Response, ook wel TPR^® genoemd.

Kenmerken van Total Physical Response (TPR^®)

TPR^® is een taalleermethode (voor bijvoorbeeld Spaans) die gebaseerd is op het principe dat mensen door middel van handelingen en beweging leren. Al doende leert men, en wel op de manier zoals een kind de moedertaal leert. Ouders geven continu opdrachten aan hun (jonge) kinderen en belonen hen als ze die uitvoeren (“kijk naar mama”, “goed zo”). “Pak de lepel”, “Mooi!”, “Trek je schoentjes maar aan”, enz.). In eerste instantie is het de bedoeling dat de kinderen begrijpen wat de ouders zeggen, de kinderen gaan verbaal reageren in een later stadium. Dus de luistervaardigheden Spaans zijn de basis, de spreekvaardigheden volgen daarna.
TPR^® past deze grondslagen van de moedertaalverwerving versneld toe bij het leren van het Spaans. De taaldocent geeft op een begrijpelijke en vriendelijke wijze taken, bijvoorbeeld: “pak het boek” en doet de taken zelf voor; de student doet na. In het begin wordt nog niet van de studenten verwacht dat zij Spaans praten; de studenten geven de taken in een later stadium. Opdrachten die bekend zijn worden uitgebreid of deels aangepast.
Door de combinatie van beweging en spraak, appelleert TPR^® aan de beide hersenhelften. Het kost daardoor minder moeite om iets te leren en de geleerde Spaanse taalkennis beklijft ook beter.

Populariteit

Vooral wordt TPR^® toegepast binnen het NT2-onderwijs (Nederlands als tweede taal), zeker bij beginnende lerenden en ook wel op de basisschool bij Engels. Maar eveneens middelbare scholieren en volwassenen werken met plezier met TPR^® en behalen goede resultaten.

Voor- en nadelen van Total Physical Response

TPR^® biedt veel voordelen. Doordat de student veel begrijpelijke inbreng krijgt aangeboden in ‘chunks’ (woorden die bij elkaar horen), krijgt hij of zij snel begrip van de nieuwe taal. De leermethode van Total Physical Response zorgt voor een snelle succeservaring, wat het plezier in het leren van het Spaans bevordert. Het zorgt een stressvrij leerproces. TPR^® is in principe voor alle doelgroepen inzetbaar, ongeacht welke leeftijd en achtergrond en deze methode kan eveneens worden gebruikt in grotere klassen. Het Spaans wordt direct opgeslagen in het langetermijngeheugen.
Het minpunt van TPR^® is dat niet elke taaluiting in TPR^®-opdrachten uit te drukken is. Hierdoor werkt het tot op een bepaald niveau en is daarboven een andere methode (als aanvulling) nodig. Ook is de leermethodiek niet bijzonder creatief. De studenten leren niet om hun meningen, gevoelens en ideeën in het Spaans te uiten.

De Directe Methode (Engels: Direct Method; DM)

Bedacht door wie en wanneer

Eind jaren tachtig van de negentiende eeuw bedacht de Duits-Amerikaanse linguïst Maximilian Delphinius Berlitz (geboren als David Berlizheimer) de Directe Methode, ook wel ‘de natuurlijke benadering’ genoemd. De Directe Methode is als reactie op de dominante grammatica-vertaalmethode ontwikkeld.

Kenmerken van de Directe Methode (DM)

Er sprake van een Reformbeweging rond het jaar 1900 met nieuwe ideeën over leren dat inductief en zelfontdekkend zou moeten zijn. De Reformbeweging had overigens niet alleen betrekking op het leren van een taal, maar eveneens over voeding, kleding, naturisme en natuurgeneeskunde. Rond het jaar 1900 streefden de mensen, net als in de jaren zestig van de vorige eeuw, naar natuurlijke leefwijzen en een bevrijding van de keurslijven. Op het gebied van het taalonderwijs ontstond veel aandacht voor de gesproken, ‘levende’ taal, waarbij grammatica meer inductief werd geleerd, met voorbeeldzinnen. Hieruit moesten lerenden de taalregels afleiden. Er waren meer mondelinge oefeningen en met meer aandacht voor de uitspraak van de vreemde taal (zoals het Spaans). Het werd aangemoedigd de lerenden vaak in het Spaans te laten spreken. Het was ook een nieuw verschijnsel dat de les in het Spaans werd gegeven. Tijdens de taalles werd nadrukkelijk niet vertaald. Het leren van (Spaanse) vocabulaire werd gedaan aan de hand van voorbeelden en afbeeldingen. Abstracte vocabulaire werd aangeboden door de studenten zelf om ideeën te laten associëren.

Populariteit

De golf van vernieuwing van begin twintigste eeuw ebde weg, mede onder invloed van de oorlogen en crises, om in de jaren zestig weer een andere vorm te vinden.
Taleninstituten als Interlingua en Berlitz werken nog steeds met (een moderne vorm van) de Directe Methode.

Voor- en nadelen van de Directe Methode

Dat het een vrij natuurlijke manier van leren is, is het belangrijkste pluspunt van de Directe Methode. Er wordt veel aandacht geschonken aan luisteren en spreken. Hierdoor ontwikkelen lerenden zelfvertrouwen en vloeiendheid in het Spaans. Deze Direct Methode kent echter eveneens nadelen. Voor de schrijfvaardigheid (Spaans) is bij deze methode vrijwel geen aandacht en voor lezen in de doeltaal ook veel minder. Voor lerenden die verder meer gevorderd zijn in het Spaans, biedt deze methode te weinig uitdaging. Voor minder snel lerende studenten is de leermethode eveneens niet erg geschikt, doordat de methode van actief meedoen van de student uitgaat.

De Manesca-methode (Engels: Manesca Method)

Bedacht door wie en wanneer

Jean Manesca publiceerde in 1835 An Oral System of Teaching Living Languages Illustrated by a Practical Course of Lessons in the French through the Medium of the English (“Een mondelinge methode voor het onderwijzen van levende talen, aan de hand van een praktische cursus Frans door middel van het Engels”). In 2015 is An oral system of teaching living languages in herdruk gegaan.

Kenmerken van de Manesca-methode

Manesca is gebaseerd op hetzelfde principe als de ‘natuurlijke aanpak’ (Natural Approach): de beste manier om vreemde talen te leren, is de manier waarop een kind zijn moedertaal leert. Het leren van een vreemde taal (zoals Spaans) moet veilig en gemakkelijk zijn. Om die reden wil Manesca niet werken met abstracte lijstjes of regels met Spaanse woorden die uit het hoofd geleerd dienen te worden.
De Manesca-methode geldt als de eerst bekende, volledige taalcursus. De leermethode is op het werken met een groep lerenden en een trainer Spaans gebaseerd, die steeds één Spaans nieuw woord tegelijk introduceert. Bij elk woord hoort een bepaalde beweging. De studenten herhalen vervolgens na elkaar het Spaanse woord en de bijbehorende beweging. De herhalingen helpen de studenten deze Spaanse woorden te onthouden, zonder dat uit het hoofd geleerd hoeft te worden. De woorden worden stap voor stap zinnen en weer variaties op de Spaanse zinnen. Spaanse spelling wordt aangeboden in een later stadium met leesteksten.
De methode van Jean Manesca is al een aantal jaren later overgenomen en aangepast door grammaticaschrijver en taaldocent Heinrich Gottfried Ollendorff en wordt ook wel de Ollendorff-methode genoemd.

Populariteit

Jean Manesca overleed twee jaar na publicatie van zijn methode. Het werk van Manesca is opgepakt en aangepast door anderen, onder wie Ollendorff. Veel van de ideeën van Jean Manesca zijn actueel en worden nog altijd toegepast in het moderne vreemdetalenonderwijs.

Voor- en nadelen van de Manesca-methode

De sterke kant van de Manesca of Ollendorff-leermethode is de combinatie van spreken en bewegingen maken, waardoor het fysieke geheugen meewerkt en het geleerde gemakkelijker en langer kan worden onthouden. Het veelvuldige herhalen draagt daar eveneens aan bij. Een nadeel van de methode kan zijn dat dit wat saai kan worden om dezelfde Spaanse woorden en zinnetjes steeds te herhalen.

Silent Way

Bedacht door wie en wanneer

The Silent way (‘de stille manier’) is ontwikkeld door de Egyptenaar Caleb Gattegno in 1963.

Kenmerken van de Silent Way

The Silent Way is een taalleermethode (voor bijvoorbeeld Spaans) die gebruikmaakt van stilte als instructiemiddel. Gattegno’s methode gaat uit van de autonomie van de lerenden en hun actieve deelname.
De trainer Spaans gebruikt een combinatie van gebaren en stilte om de aandacht te trekken van de lerende, reacties te krijgen en de lerende aan te moedigen om fouten te verbeteren. Veel tijd wordt aan de uitspraak (Spaans) besteed.
Caleb Gattegno, die wiskundige was, vond het belangrijk om onderwijs te geven op een manier die efficiënt voor de voorraad energie van de studenten was. Hij ontdekte dat het in verhouding weinig energie kost om een visueel of auditief beeld te onthouden, veel minder dan als we proberen om dingen uit het hoofd te leren. Het betoog van Gattegno was dat de taaldocenten niet zozeer naar het overbrengen van kennis zouden moeten streven, maar bewustzijn aan dienen te boren, omdat alleen het bewustzijn het mogelijk maakt om iets te kunnen leren.
The Silent Way gebruikt onder andere gekleurde staven, die kunnen worden gebruikt voor allerlei dingen. De ‘de stille manier’ gebruikt ook Words in Colour; een kleurenkaart voor geluiden waarin elke kleur een bepaalde klank van het Spaans vertegenwoordigt, gekleurde woordgrafieken voor het werken aan zinnen en gekleurde grafieken die worden gebruikt voor het leren van de spelling.

Populariteit

Hoewel The Silent Way in zijn oorspronkelijke vorm niet veel meer wordt gebruikt, zijn de ideeën van Caleb Gattegno wel van betekenis geweest, voornamelijk bij het aanleren van de uitspraak.

Voor- en nadelen van de Silent Way

Het voordeel van de leermethode van Gattegno is dat zijn aanpak niet-bedreigend is voor lerenden, die immers worden beschouwd als autonoom. De taaldocent Spaans is in principe dienstbaar aan de student en niet andersom. The Silent Way stimuleert het leren op een natuurlijke manier. Door taallerenden uit te dagen nieuwe dingen te ontdekken, wordt de geleerde stof vaak goed verwerkt en onthouden. De student ‘mag’ foutjes maken, wat helpt bij het leerproces.
Het feit dat een aantal lerenden meer begeleiding nodig heeft dan de methode voorstaat, kan een minpunt zijn. Door de afwezigheid van input van de taaltrainer Spaans zouden studenten gefrustreerd kunnen worden. De keerzijde van het werken met kleuren en grafieken is dat ‘het nieuwe’ er snel af is, waardoor het effect kan verdwijnen.

TPR Storytelling

Bedacht door wie en wanneer

TPR Storytelling of ‘TPRS’ houdt in Teaching Proficiency through Reading and Storytelling. De methode van TPR Storytelling is in 1990 ontwikkeld door Blaine Ray, van oorsprong een Amerikaanse docent Spaans, en is afgeleid van de TPR-techniek (Total Physical Response).

Kenmerken van TPR Storytelling

TPRS is een taalverwervingsmethode die gebruikmaakt van verhalen om een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren. Het uitgangspunt is natuurlijke taalverwerving: een nieuwe taal leren zoals kinderen de moedertaal leren. De student wordt aan een grote hoeveelheid begrijpelijke input blootgesteld om dit te kunnen bereiken. Door de trainer Spaans wordt een verhaal verteld waarin nieuwe Spaanse woorden diverse keren voorkomen. Deze verhalen zijn interessant of humoristisch en niet te lang. De verhalen zijn eenvoudig te begrijpen, hierdoor ontspannen lerenden zich. Zo worden Spaanse structuren en woorden ongemerkt in het langetermijngeheugen van de studenten opgeslagen. De studenten worden door de taaldocent op grammaticale fenomenen van het Spaans gewezen, zonder dat studenten taalregels uit hun hoofd hoeven te leren.
De studenten zullen na enige tijd ‘vanzelf’ Spaans beginnen te spreken en de Spaanse grammaticale structuren van de nieuwe taal imiteren. Dit is een natuurlijk proces. Een variant hiervan is om met een groep lerenden een verhaal op te bouwen. De docent Spaans schrijft hierbij eerst nieuwe woorden en structuren op een bord, met de Spaanse vertalingen erbij, om vervolgens samen met de studenten hier een verhaal van te maken. Tot slot vertellen de studenten het verhaal na. Lezen in het Spaans is een belangrijk onderdeel van TPR Storytelling, omdat dit voor inbreng zorgt. Schrijven in het Spaans volgt in een latere fase.

Populariteit

Er is veel onderzoeken gedaan dat uitwijst dat TPR Storytelling een succesvolle manier is om een taal te leren. Er zijn wel randvoorwaarden: de setting dient geschikt te zijn en de docent dient ervoor getraind te zijn.

Voor- en nadelen van TPR Storytelling

TPRS is een laagdrempelige manier om Spaans te leren en het geleerde wordt grondig verworven. Omdat TPRS eveneens aan de creatieve intelligentie appelleert, is TPRS een vorm van breinvriendelijk leren. Voor de student is het een prettige methode en het is niet moeilijk om de aandacht erbij te houden. Voor studenten werkt de methode zeer motiverend om zelf een verhaal te maken.
Een nadeel is dat TPR Storytelling veel voorbereiding van de taaltrainer vraagt.

De Rosetta Stone methode

Bedacht door wie en wanneer

De Rosetta Stone-leermethode is naar de zogenaamde de Steen van Rosetta vernoemd, een steen die in Egypte werd gevonden met een tweetalige tekst, door middel waarvan uiteindelijk de hiërogliefen zijn ontcijferd. Het is ook de naam van het softwarebedrijf dat deze taalcursussen aanbiedt. De eerste versie van deze methode is in 1996 uitgebracht.

Kenmerken van de Rosetta Stone methode

De Rosetta Stone methode is een wijze om een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren met behulp van een computer. Deze taalcursussen worden aangeboden in meer dan dertig talen en ze zijn te volgen vanuit al deze talen.
De Rosetta Stone-methode is een zogenaamde communicatieve leermethode, die de manier nabootst waarop kinderen hun moedertaal leren. Dat houdt in ‘leren door middel van onderdompeling’, door veel te luisteren en na te zeggen. Het programma gebruikt hier stemmen van moedertaalsprekers Spaans alsook foto’s voor om de betekenis van nieuwe woorden in de doeltaal (het Spaans) over te brengen. Er is een spraakherkenningsprogramma. Dit programma registreert de Spaanse uitspraak en maakt hier een schematische weergave van. De lerende kan zo de uitspraak vergelijken met de uitspraak van native speakers (moedertaalsprekers Spaans). Door de voorbeeldspreker wat minder snel te laten praten en vervolgens veel na te spreken, kan uitspraakverbetering behaald worden.
Er zijn dictee-oefeningen om de schrijfvaardigheid Spaans van de lerende te oefenen. De software controleert de Spaanse grammatica en de spelling en wijst op eventuele taalfoutjes en biedt de optie om de taalfoutjes te corrigeren.
Het programma biedt ook leesteksten. Deze gaan over dagelijkse onderwerpen, ideeën en activiteiten.

Populariteit

De methode van Rosetta Stone wordt veelvuldig gebruikt wereldwijd en niet door de minsten. Onder andere het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse zaken en de NASA gebruiken de methode van Rosetta Stone. In Nederland wordt de Rosetta Stone-methode door enkele ministeries en veel universiteiten en hogescholen gebruikt, alsook door sommige internationale bedrijven.

Voor- en nadelen van de Rosetta Stone methode

Rosetta Stone is erg makkelijk om te gebruiken en kan op elk moment door de lerende worden ingezet. Welke onderdelen wat meer of wellicht minder aandacht kunnen gebruiken, wordt door de student zelf bepaald. Veel mensen ervaren het als plezierig om de leermethodiek te gebruiken. Bij een gebrek aan docenten kan een oplossing zijn deze methode voor scholen. Een minpunt kan zijn dat er geen docent beschikbaar is die studenten kan motiveren of wat extra’s kan bieden.

De Pimsleur methode

Bedacht door wie en wanneer

De Pimsleur taalcursussen zijn ontwikkeld door Amerikaans taalkundige Dr. Paul M. Pimsleur. De eerste Pimsleur taalcursus was een cursus Grieks, die Pimsleur in 1963 introduceerde.

Kenmerken van de Pimsleur methode

De Pimsleur-methode is een Amerikaans computerprogramma om vreemde talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren.
De taalcursussen van Pimsleur bestaan uit zinnetjes/dialoog in de doeltaal die door studenten worden nagesproken en weer herhaald. De Spaanse voorbeeldzinnen zijn ingesproken door native speakers (moedertaalsprekers). De cursus is op herhaling, anticiperen, woordenschat en herhaling gebaseerd. Elke les biedt een audio-opname van dertig minuten met nieuwe woordenschat en structuur. De grammaticale structuur van de Spaanse taal wordt niet uitgelegd maar aangeboden door middel van uitbreiding van, en variaties op, deze zinnetjes.
Pimsleur heeft onderzoeken gedaan naar het optimale interval waarmee kennis van het kortetermijngeheugen naar het langetermijngeheugen overgaat. Dit (gemiddelde) interval is in de taalcursussen van Pimsleur verwerkt.

Populariteit

De Pimsleur taalcursussen worden onder meer in Amerika gevolgd en de ervaringen met Pimsleur variëren. De studenten zijn in het algemeen tevreden over de aangeleerde uitspraak van het Spaans.

Voor- en nadelen van de Pimsleur methode

Doordat de insprekers van de zinnen allemaal native speakers (moedertaalsprekers) zijn en op een natuurlijke manier in een normaal tempo Spaans praten, werkt de methode van Pimsleur heel goed als uitspraakverbeteraar.
Een keerzijde van de leerleermethodiek is dat er niets uitgelegd wordt. De studenten leren geen bouwstenen om zelf Spaanse zinnen te maken, maar moeten het doen met duizenden voorbeeldzinnen die ingeprent worden.

De Michel Thomas methode

Bedacht door wie en wanneer

De Michel-Thomas-methode is, niet verwonderlijk, bedacht door Michel Thomas (geboren als Moniek Kroskof); een genaturaliseerde Amerikaandie oorspronkelijk in Polen is geboren. Kort na de Tweede Wereldoorlog ontwikkelde hij zijn methode in een eigen taleninstituut in Beverly Hills in Los Angeles, die beroemdheden zoals Barbra Streisand, Diana Ross, Mel Gibson, Emma Thompson, Bob Dylan en Pierce Brosnan tot zijn klantenkring kan rekenen.

Kenmerken van de Micheal Thomas methode

Het uitgangspunt van Michel Thomas was dat iemand alleen kan leren leren als hij of zij vrij is van stress. Michel Thomas maakte zijn studenten duidelijk dat ze zich geen zorgen hoefden te maken dat ze dingen zouden vergeten.
De cursussen van Michel Thomas zijn audiolessen (Spaans), door twee stemacteurs ingesproken; een mannelijke en een vrouwelijke. De setting bij Michel Thomas is een virtuele klas, waarbij de student de derde student is. Hij of zij luistert met de lessen van de acteurs mee. Wanneer de stemacteurs een vraag wordt gesteld, is het de bedoeling dat de lerenden op de pauzeknop drukken en de vraag eerst zelf beantwoorden. Er zijn geen huiswerkopdrachten, geen uit-het-hoofd-leren. De lessen worden in kleine stappen opgebouwd en nieuwe Spaanse lesstof wordt met reeds bekende Spaanse lesstof afgewisseld. De uitleg wordt steeds in het Engels gegeven. Er wordt gewezen op verbanden tussen het Engels en het Spaans, als deze verbanden er zijn. Grammaticale uitleg wordt ook gegeven. Makkelijke lesstof wordt eerst aangeleerd, moeilijkere lesstof volgt pas nadat de student Spaans het voorgaande heeft begrepen en verworven. Naast Spaanse woorden en zinnen in de doeltaal worden eveneens bouwstenen geleerd waarmee de gebruikers zelf zinnen kunnen maken. Ook gebruikt de leermethodiek van flashcards om zelf het vocabulaire Spaans te toetsen alsook online oefeningen om de eigen voortgang te kunnen meten.

Populariteit

Veel gebruikers vinden de cursus plezierig werken en zijn tevreden over de uitleg van de structuur van het Spaans. Studenten die al wat verder gevorderd zijn, vinden de cursussen wat minder leerzaam.

Voor- en nadelen van de Micheal Thomas methode

De taalcursus is heel toegankelijk en traint uitspraak en luistervaardigheid Spaans op efficiënte wijze. Een keerzijde van de Michel Thomas-methode is dat deze cursussen Spaans geen schrijfvaardigheid bieden. Ook is er geen echte interactie, omdat het een audiocursus betreft.

De Assimil methode

Bedacht door wie en wanneer

Assimil is een Frans bedrijf, dat in 1929 door schrijver en polyglot Alphonse Chérel is opgericht. Het bedrijf Assimil maakt en publiceert cursussen voor vreemde talen. Dit begon met hun eerste boek Anglais sans Peine.

Kenmerken van de Assimil methode

Letterlijk betekent ‘assimileren’: ‘opgaan in de groep, mengen met’, wat voor een taalcursus (zoals Spaans) wel een hooggegrepen uitgangspunt is. De taalcursussen van Assimil zijn zelfstudielessen die uit een leerboek Spaans en audio-CD’s en een USB-stick bestaan. Idealiter werken de cursisten ongeveer twintig minuten per dag.
De lessen van Assimil bestaan uit verschillende Spaanse dialogen die worden beluisterd, nagesproken en gelezen. De Spaanse vertaling staat hiernaast, samen met grammaticale toelichting. Voor het trainen van de uitspraak, maakt de methode gebruik van zinnetjes die zijn ingesproken door native speakers en die de cursisten daarna dienen te herhalen. De opbouw van de les gaat van receptief naar productief: tijdens de eerste lessen wordt nog geen taalproductie verwacht van de cursisten; dit komt pas na ongeveer 50 lessen.

Populariteit

De Assimil-cursussen zijn populair. De cursussen zijn relatief betaalbaar en er is een ruim aanbod aan talen.

Voor- en nadelen van Assimil

Dat de cursisten Spaans in hun eigen snelheid kunnen leren op het moment dat dit het beste past, is het voordeel van de Assimil-methode. Het nadeel hierbij is, wat geldt voor alle computertaalcursussen, dat de lerende op zichzelf is aangewezen. Er is geen taaldocent Spaans om de cursisten te begeleiden of te motiveren.