Cursus Spaans Deventer

Audio-Lingual Method (ALM) (Army Method/New Key)

Bedacht door wie en wanneer

De audiolinguale methode was reeds in de jaren 40 en 50 van de vorige eeuw ontwikkeld in Engeland en Amerika, onder andere door de Amerikaanse taalkundige Leonard Bloomfield. Door het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog was het noodzakelijk om de (Amerikaanse) soldaten van elementaire verbale communicatieve vaardigheden te voorzien. Hierdoor werd deze audiolinguale methode ook bekend als de ‘legermethode’.

Kenmerken van de Audio-Lingual Method (ALM)

De audiolinguale methode kan gezien worden als een reactie op de grammatica-vertaalmethode. Nieuw was dat de taalles volledig in de doeltaal (bijvoorbeeld Spaans) plaatsvond. De belangrijkste vaardigheden zijn spreken en luisteren (in het Spaans) en de (Spaanse) grammaticale structuren worden geleerd met behulp van mondelinge structuuroefeningen. Het doel is vrijwel zonder fouten Spaans kunnen spreken en kunnen verstaan, wat begint met een Spaanssprekende leren naspreken. Herhaling is hiervoor het middel; er wordt met driloefeningen gewerkt om Spaanse zinnen alsook structuren goed te leren beheersen, zodat reacties spontaan en automatisch worden. De trainer Spaans kan bijvoorbeeld een zin tien maal herhalen en dan een extra Spaans woord toevoegen. Er wordt vaak in de zogenaamde talenpractica gewerkt, waar studenten Spaans een koptelefoon op hebben en zinnen beluisteren en nazeggen. Geschreven Spaans komt pas aan bod als het mondelinge Spaans al vertrouwd is. Er worden wel afbeeldingen gebruikt om nieuwe Spaanse woorden te introduceren.

Populariteit

De audiolinguale methode werd in Nederland pas rond 1970 geïntroduceerd toen de Mammoetwet van kracht werd. Er waren al gauw grote bezwaren tegen deze saaie driloefeningen. De techniek haperde af en toe, waardoor de talenpractica al gauw in onbruik raakten. In plaats van de talenpractica werden de mondelinge structuuroefeningen schriftelijk gemaakt. Leerboekenschrijvers wonnen weer aan populariteit en boden zoals gebruikelijk expliciete grammaticaregels aan. Toch liet de audiolinguale methode sporen na. Het was nu alom geaccepteerd dat het bij het leren van de taal (zoals Spaans) niet gaat om het uit het hoofd leren van de (Spaanse) grammatica, maar om het te gebruiken. De luistervaardigheid (Spaans), die vóór 1970 voor het merendeel van docenten niet bestond, was ontdekt.

Voor- en nadelen van de Audio-Lingual Method

De audiolinguale methode is effectief voor studenten Spaans die beginnen. Een correcte uitspraak Spaans wordt van het begin af aangeleerd. Deze methode is een docentgestuurde methode en kan daardoor een snelle en efficiënte overdracht van kennis bieden. De methode kan ook bij grotere groepen toegepast worden.
De docentgestuurde kant is tevens een nadeel; er wordt geen eigen input van de studenten verwacht, waardoor het gevaar van enige passiviteit en onvoldoende motivatie en betrokkenheid dreigt. Een ander bezwaar is dat de geoefende driloefeningen niet zo gemakkelijk in levend taalgebruik Spaans zijn om te zetten.

GoldList Method (GLM)

Bedacht door wie en wanneer

De GoldList Method (‘gouden lijst-methode’) is ontwikkeld door David J. James, alias Viktor Dmitrievitch Huliganov of Uncle Davey.

Kenmerken van de GoldList Method (GLM)

De GoldList Method is een methode om woorden of zinnen in een vreemde taal (bijvoorbeeld Spaans) op een zodanige manier wijze te leren dat ze plaatsnemen in het langetermijngeheugen van de lerende. Deze methode werkt middels zelfgeschreven woordenlijsten (Spaans) die worden herhaald na verloop van tijd. Deze Spaanse woorden en zinnen van de woordenlijst worden hardop gelezen door de lerende. Al deze woorden en/of zinnen en zinnen uit het hoofd te leren, is niet het idee, maar dit gaat vanzelf door de blootstelling. Deze woordenlijst wordt telkens bijgewerkt; Spaanse woorden die zijn geleerd, worden van de lijst verwijderd. Die Spaanse woorden die nog altijd problemen geven, blijven op de woordenlijst staan.

Populariteit

Aanhangers van de GoldList-methode stellen dat de woorden op de woordenlijst of zinnen in het Spaans spontaan in het langetermijngeheugen van de student opgeslagen worden, iets dat door geheugenwetenschappers wordt bestreden. Volgens deze geheugenwetenschappers wordt (taal)kennis in het algemeen onthouden wanneer deze kennis ook relevant en betekenisvol is voor de lerende. De GoldList-methode kan goed werken voor Spaanse woorden en zinnen die van betekenis en relevant zijn voor de lerende.

Voor- en nadelen van de GoldList Method

Bij mensen die bij bijvoorbeeld Post-its^® baat hebben als geheugensteuntje kan deze methode werken. Omdat het fysieke gedeelte van het geheugen door het schrijven aangesproken wordt en meewerkt, functioneert het met de hand schrijven effectiever dan typen of, zelfs redelijk zinloos: een fotootje maken. Het gebrek aan context is een minpunt van deze methode. Taal is uiteraard veel meer dan een verzameling losse woorden en/of zinnen. De GoldList-methode is daarnaast bijzonder tijdrovend; er dienen steeds met de hand geschreven woordenlijsten te worden aangemaakt.

De Natural Method

Bedacht door wie en wanneer

De Natural Method, ook de Natural Approach (de ‘natuurlijke aanpak’) genaamd, is door de Amerikanen Tracy D. Terrell en Stephen Krashen in 1983 ontwikkeld.

Kenmerken van de Natural Method

De Natural Method is gericht op een natuurlijke manier van het verwerven van de vreemde taal (zoals bijvoorbeeld Spaans). De leermethode probeert het Spaans aan te leren op de wijze waarop iemand als kind zijn of haar moedertaal leerde spreken. Zo leert men onbewust ook de taalregels van het Spaans. Alleen het Spaans met een aantal visuele hulpmiddelen wordt hiervoor gebruikt. Een stressvrije leeromgeving is het streven van de methode. Een grote hoeveelheid begrijpelijke input wordt aan de studenten blootgesteld. De taalproductie Spaans mag spontaan ontstaan en wordt niet geforceerd. De nadruk ligt op communicatie en minder op expliciete Spaans grammatica en de correctie van vormfouten.
De methode heeft het meeste rendement als de student wordt ondergedompeld in het Spaans. Om te zorgen dat de student van de ervaringen kan genieten, dienen de leeractiviteiten die in het Spaans worden aangeboden, stimulerend te zijn.
De Natural Method leermethode heeft veel overeenkomsten met de Directe Methode. De leermethoden gaan beide uit van het idee van natuurlijke taalverwerving; het verschil tussen de methoden is dat bij de Directe Methode meer de focus wordt gelegd op de praktijk en bij de Natural Method meer op blootstelling aan taalinput en het verminderen van spreekangst.

Populariteit

Dat onderdompeling een heel effectieve methode is, is veelvuldig bewezen. De Natural Approach is een populaire wijze van lesgeven bij taaldocenten Spaans, doordat de methode vrij eenvoudig te begrijpen is voor lerenden. Minpunten heeft de Natural Method ook. De methode is vooral gericht op het impliciet leren van de grammatica van het Spaans. De student zou weliswaar leren om te communiceren, maar blijven hangen in een wat gebrekkige, vereenvoudigde versie van de taal door onvoldoende kennis van de grammatica van de taal.

Voor- en nadelen van de Natural Method

Op een natuurlijke manier leren, wordt als een prettige manier ervaren om een taal aan te leren. Lerenden wordt de kans geboden voor het opbouwen van een persoonlijke band met het Spaans. Doordat er niet ‘uit het hoofd geleerd hoeft te worden’, beklijft het geleerde voor een langere tijd.
Doordat er bijna geen druk ligt op de taalproductie, kan het nadeel zijn dat het wat langer duurt voor er resultaat geboekt wordt. Ook bereidt de methode studenten niet per se op een specifiek Spaans examen voor.

Structurele Aanpak

Bedacht door wie en wanneer

De ‘Structurele Aanpak’ (Engelse naam: Structural Approach; ‘SA’) is door de Amerikaanse taaldocent Charles en Robert Lado ontwikkeld in de begin jaren 50.

Kenmerken van de Structurele Aanpak (SA)

Deze Structurele Aanpak is een methode om een vreemde taal te leren met als doel de student vertrouwd te laten raken met de grammaticale en fonologische structuur van de doeltaal (bijvoorbeeld het Spaans). Het beheersen van deze structuren is volgens de Structurele Aanpak een effectievere leermethode dan de verwerving van woordenschat van het Spaans. Het gaat om het herkennen en kunnen toepassen van vaste Spaanse woordcombinaties en woordgroepen in de correcte woordvolgorde. De vaste combinaties worden in betekenisvolle situaties met behulp van dramatisering, visualisatie, gezichtsuitdrukking en handelingen aan de student aangeboden. De structuren die het meest worden gebruikt, worden eerst geleerd. Mondelinge vaardigheden Spaans (luisteren en spreken) worden hierbij in de eerste instantie gebruikt; lezen en schrijven volgen daaruit. Bij het aanleren en verbeteren van de productieve vaardigheid Spaans (spreekvaardigheden en schrijfvaardigheden), krijgt de grammatica een belangrijke plek. Andere namen voor de Structurele Aanpak zijn de Structural-Situational Approach (structurele-situationele benadering) en de Structural-Oral-Situational Approach (structurele-mondeling-situationele benadering).

Populariteit

De Structurele Aanpak werd in de jaren vóór 1970 op grote schaal gebruikt om Engelse les te geven in Engelssprekende landen, voormalige Britse koloniën en in Maleisië.

Voor- en nadelen van de Structurele Aanpak

Een structurele aanpak heeft als voordeel dat de kunnen lerenden het Spaans op een nauwkeurige manier kunnen leren. De studenten krijgen inzicht in de grammatica van het Spaans en leren in welke situatie bepaalde Spaanse woorden of woordcombinaties wel of niet passend zijn. De methode van de Structurele Aanpak gebruikt alledaagse taal. De methode van de Structurele Aanpak heeft eveneens nadelen. Deze manier van werken is tamelijk tijdrovend en biedt niet direct succeservaringen. De eigen inbreng van de student is behoorlijk beperkt; de leermethode is weinig creatief.

Communicatief taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching; CLT)

Bedacht door wie en wanneer

Communicatief taalonderwijs (Engels: Communicative Language Teaching, afgekort: CLT), ook ‘De Communicatieve benadering’ (Engels: Communicative Approach, afgekort: CA) genoemd, ontstond in de jaren zestig van de vorige eeuw onder invloed van ideeën van taalkundige Noam Chomsky, die de nadruk op competenties bij het leren van talen legde. Taalkundige Dell Hymes was in het jaar 1966 de grondlegger van het concept communicatieve vaardigheden.

Kenmerken van Communicatief taalonderwijs (CLT)

Het communicatief talenonderwijs is gestoeld op de opvatting dat interactie de uiteindelijke doelstelling is van het leren van talen (zoals Spaans).
De studenten leren het Spaans in praktijk te brengen middels CLT-technieken door de interactie onderling en de taaldocent Spaans. Er wordt gebruikgemaakt van teksten, geschreven in het Spaans of ander materiaal uit de werkomgeving en/of het dagelijks leven. Het Spaans wordt zowel tijdens en ook buiten de les om gebruikt.
Studenten praten met medestudenten over persoonlijke gebeurtenissen en taaltrainers Spaans dragen onderwerpen aan die buiten het domein van de traditionele grammatica liggen, om de taalvaardigheid Spaans in diverse realistische situaties te oefenen. Spaanse grammatica wordt inductief onderwezen, dit betekent aan de hand van de praktijk, waaruit de regel volgt.
Bij CLT is de taaldocent Spaans echt een trainer, die de lerende helpt in het Spaans te communiceren.

Populariteit

De CLT werd heel populair in de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw, gedeeltelijk omdat de traditionele taalonderwijsmethodes niet heel succesvol bleken. In het verenigde Europa kwam een grotere behoefte aan het leren van vreemde talen door middel van een methode die direct toepasbaar was.

Voor- en nadelen van Communicatief taalonderwijs

CLT (communicatief taalonderwijs) kent veel pluspunten. Lerenden ‘kunnen’ al snel ‘iets’ in het Spaans; deze methode van leren is studentgericht en functioneel. Doordat authentiek materiaal te gebruiken, leren studenten de Spaanse woorden die zij nodig hebben. De methode is efficiënt. De methode werkt voor de lerende stimulerend, omdat hij of zij gauw succeservaringen heeft. Fouten mogen worden gemaakt; de vaardigheden van de student wordt al doende geleerd en geperfectioneerd. Een keerzijde van de communicatieve benadering is dat er minder aandacht wordt geschonken voor grammatica, vocabulaire dat niet direct toepasbaar is en de uitspraak. De voorbereiding en de planning vraagt veel tijd van de trainer en vereist een actieve deelname van de lerende. Voor sommige lerenden is deze manier van leren lastig of ongewoon, afhankelijk wat voor achtergrond zij hebben. De methode CLT traint de vaardigheden; het gaat vooral om de functie en minder om de vorm en de methode biedt dan ook geen samenhangend geheel.

Grammatica-/vertaalmethode (GVM) (Engels: Grammar-Translation Method; GTM)

Bedacht door wie en wanneer

In de 18^de en de 19^de eeuw was het taalonderwijs vooral gefocust op praktisch taalgebruik. Er word geleerd om gebruiksklare zinnen, idiomatische uitdrukkingen, dialogen, woordenlijsten enzovoort na te spreken, uit het hoofd te leren en daarna vervolgens op te zeggen. Dit werd op een andere manier gedaan door een Duitse docent Frans en Italiaans en eveneens lesboekenschrijver; Johann Valentin Meidinger. Hij ontwikkelde een methode waarin de grammatica van de taal in het middelpunt stond rond 1783. Meidinger wordt als de grondlegger van de zogenaamde grammatica-vertaalmethode (Grammar-Translation Method, afgekort GTM) beschouwd.

Kenmerken van de Grammatica-/vertaalmethode (GVM)

Deze methode was op het onderwijs in het Latijn gebaseerd; de taal van de wetenschap, de cultuur en de religie. Het onderwijs in het Latijn was uiteraard gericht op geschreven teksten van klassieke schrijvers en was volledig gericht op de grammatica en het vertalen. Dat werd gezien als een wetenschappelijke en degelijke aanpak. De Grammatica-vertaalmethode gaat van de analyse uit van de taalstructuren en de taalvormen (van bijvoorbeeld Spaans) waarbij de lerende inzicht ontwikkelt. De lees- en schrijfvaardigheid Spaans dus belangrijk bij de Grammatica-vertaalmethode. Literatuur, vertalen en uit het hoofd leren van woordenlijsten hebben de nadruk. De trainer draagt kennis Spaans over, de lerende memoriseert.

Populariteit

Alhoewel al vanaf halverwege de negentiende eeuw ook tegengeluiden te horen waren, heeft tot recente datum de grammatica-/vertaalmethode een grote invloed op het talenonderwijs gehad.

Voor- en nadelen van de Grammatica-/vertaalmethode

Deze grammatica-/vertaalmethode is een aardige mentale training aan mensen voor wie het een uitdaging is om dingen uit het hoofd te leren. Ook biedt de methode inzichten in de structuur van het Spaans, vanwege de nadruk die op de grammatica wordt gelegd.
De methode kent echter meer keerzijden dan positieve kanten. De belangrijkste keerzijde is dat de luister- en spreekvaardigheid Spaans behoorlijk achterblijft, waardoor de taal zelfs na jaren studie zelden mondeling toegepast kan worden. De methode staat ver van het dagelijks gebruik van het Spaans af, ook in de context die wordt aangeboden, omdat het over het algemeen om literair taalgebruik gaat. Bij het werken in groepsverband geeft deze methode niet de mogelijkheid tot differentiatie of tot een eigen creatief proces bij de studenten. De lerende is slechts toehoorder en uitvoerder.

Onderdompeling (Engels: immersion)

Bedacht door wie en wanneer

Sinds de jaren 70 wordt de leermethode ‘onderdompeling’ (In het Engels: language immersion) over de hele wereld toegepast, voornamelijk op middelbare scholen waarbij een schoolvak (bijvoorbeeld het vak wiskunde) in de vreemde taal wordt gegeven. In Nederland is ‘onderdompeling’ ook wel bekend als de leermethode die gebruikt wordt bij bijvoorbeeld onze bekende collega’s van Taleninstituut Regina Coeli in Vught, ook wel ‘de nonnen van Vught’ genoemd. De leermethode is daar ontstaan in 1963 met Franse nonnen die Franse les aan welgestelde dames uit Vught gaven.

Kenmerken van onderdompeling

De methode van onderdompeling houdt in dat degene die de taal (zoals het Spaans) leert, direct vanaf het eerste moment omgeven wordt door de te leren taal. De instructies worden gegeven in de doeltaal (Spaans); eerst langzaam en met veel herhaling, later op een natuurlijkere manier. Vanaf het begin wordt de lerende ook uitgedaagd om in het Spaans te spreken. Er wordt gewerkt met rollenspellen en simulaties. Op scholen die met onderdompeling werken, wordt de leeromgeving vaak ingericht in de stijl van het land van de Spaanse taal om een situatie te creëren alsof studenten in Spanje zijn. De studenten oefenen de spreekvaardigheid Spaans één-op-één of in kleine groepen. Een andere wijze om een taal te leren door middel van onderdompeling, is daadwerkelijk naar Spanje te gaan en daar in een gastgezin te verblijven.

Populariteit

De methode van onderdompeling wordt als een uitstekende methode om een vreemde taal te leren gezien. Vooral de mondelinge taalvaardigheid Spaans kan uitstekend worden aangeleerd op deze wijze.

Voor- en nadelen van onderdompeling

Omdat de methode vrij intensief is, is het belangrijkste voordeel dat met deze methode snel resultaat wordt geboekt. De leermethode is ‘sink or swim’, de student moet wel gaan communiceren in het Spaans want hij of zij wordt erdoor omgeven. Feitelijk is de student 24 uur per dag Spaans aan het leren. De sociale interactie wordt versterkt door het samen oefenen in groepsverband. Dit wordt door studenten als motiverend ervaren.
Een minpunt is dat de bereikte resultaten niet altijd vastgehouden wordt. Als iemand in een korte tijd Spaans leert, door in Spanje te zijn of door in een kunstmatig gecreëerde omgeving te zijn ondergedompeld, maar daarna weer overgaat tot de orde van de dag, is de kans groot dat het nieuw geleerde relatief snel wegzakt. Dat een dergelijke taaltraining Spaans erg intensief is, kan een andere keerzijde van de leermethode zijn. Niet alle studenten hebben de conditie om deze leermethode vol te houden.

Suggestopedie (Suggestopedia)

Bedacht door wie en wanneer

Suggestopedia is een (taal)leermethode ontwikkeld in de jaren 70 van de vorige eeuw. De leermethode is ontwikkeld door de Bulgaarse psychotherapeut Georgi Lozanov.

Kenmerken van Suggestopedie

Zoals de naam al doet vermoeden, is De methode van Suggestopedia gebaseerd op de kracht van de suggestie. Positieve suggestie is volgens Georgi Lozanov een voorwaarde om (een taal; bijvoorbeeld Spaans) te kunnen leren. Daarvoor is het van essentieel belang dat er een ontspannen sfeer en wederzijds vertrouwen is tussen de docent (Spaans) en de lerenden. Dat de studenten zich ontspannen en veilig voelen, is de voorwaarde. Een leslokaal met een rijopstelling was niet geschikt om dit te kunnen bereiken. De studenten zaten in de les in comfortabele stoelen die werden geplaatst in een halve cirkel en er was ook altijd muziek in de klas. De leermethode zoals Lozanov voorstond, bestond uit teksten voorlezen, terwijl op de achtergrond klassieke muziek werd gedraaid of natuurgeluiden te horen waren. Er waren opmerkingen met betrekking tot de (Spaanse) grammatica en lijsten met woorden bij deze teksten. Dit voorlezen gebeurde met veel expressie in stem en gebaren. Studenten werden zo overgehaald om te luisteren en ze konden de (Spaanse) woorden die nieuw waren, gemakkelijk begrijpen en opnemen. Tijdens de lessen was veel aandacht voor de cultuur en kennis over het land van de doeltaal (Spanje). In de klas werden rollenspellen gespeeld en ook (Spaanse) streekgerechten werden in de klas bereid en geproefd.

Populariteit

De methodiek Suggestopedia was omstreden en is niet erg bekend meer. Een aantal elementen van de leermethode wordt nog steeds gebruikt, bijvoorbeeld het gebruikmaken van stemexpressies en gebaren bij het lezen van teksten in de vreemde taal.

Voor- en nadelen van Suggestopedie

Suggestopedie creëert een veilige en ontspannen sfeer, waardoor de lerende geen hinder zal krijgen van faalangst of frustratie. Deze gemoedelijke sfeer kan voor een immigrant aan een positieve associatie met het nieuwe thuisland bijdragen. Vaak werkt muziek motiverend en draagt muziek bij aan betere leerprestaties. Een bijkomend voordeel van de leermethodiek is dat de student wordt gestimuleerd om zich in te leven in de situatie en actief mee te doen. Dit is voor een aantal mensen een nieuwe ervaring. Tegelijkertijd is dit voor sommige studenten een keerzijde, omdat niet iedereen hiertoe in staat is. Ook kan muziek bij sommige mensen eerder afleiden en zelfs verstorend werken in plaats van stimulerend of ontspannend. Een andere zwakke kant is dat de relatie trainer-student niet echt gelijkwaardig is; alle input komt van de kant van de Spaanse trainer en de student is altijd de ontvangende partij.

Community Language Learning (CLL)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse priester en psycholoog Charles Curran en professor Paul La Forge ontwikkelden in 1976 Community Language Learning, ook wel Counseling Language Learning genoemd.

Kenmerken van Community Language Learning (CLL)

Community Language Learning (CLL) is een methode om een taal te verwerven waarbij de studenten samenwerken om te bepalen welke aspecten van een taal zij willen leren. De CLL methode is op de counseling-benadering gestoeld waarbij de taaldocent optreedt als een counselor die de zinnen van de lerende omschrijft. De studenten beginnen het gesprek. Zij spreken in hun moedertaal als de studenten de te leren taal (Spaans) nog niet voldoende machtig zijn. De trainer (Spaans) vertaalt en legt uit en hierna herhalen de lerenden de uitspraken van de trainer zo nauwkeurig mogelijk. Deze gesprekken in het Spaans worden opgenomen om nadien te kunnen herbeluisteren.
De methode bevordert het gemeenschapsgevoel in de leergroep en beschouwt de interactie tussen de lerenden onderling als middel om de Spaanse taal te leren. Er is geen leerboek Spaans dat gevolgd wordt; de lerenden bepalen zelf het lesmateriaal met behulp van zinvolle gesprekken.

Populariteit

De expertise van de trainer-counselor is sterk van invloed op het succes van CLL. De taaltrainer dient naast sociaal-cultureel kundig eveneens taalkundig te zijn onderlegd. De trainer dient zowel het Spaans als de moedertaal van de lerenden zeer goed te beheersen om de taaluitingen van de lerenden te kunnen vertalen. Community Language Learning kan goed werken als deze op de juiste wijze gebruikt wordt. Deze methode is niet geschikt voor grote groepen.

Voor- en nadelen van Community Language Learning

De methode biedt studenten veel autonomie. Vaak vinden lerenden het analyseren van hun eigen gesprekken nuttig. De leergroep wordt vaak heel hecht, niet alleen tijdens de lessen Spaans, maar eveneens buiten de lessen. Door deze methode worden lerenden zich zo veel bewuster van hun groepsgenoten, hun sterke en zwakke punten en leren om te werken als een team. Het bespreken van hun fouten en het evalueren van de taalles Spaans is heel leerzaam voor de studenten. Vaak blijven deze verbeteringen in het geheugen gegrift en worden zo onderdeel van het actieve vocabulaire van de lerende.
Een keerzijde van de methode van Community Language Learning kan zijn dat de taal docent niet sturend is, terwijl een aantal lerenden wel sturing nodig heeft. Bij deze methode wordt geen lesboek gebruikt en ook geen toetsen Spaans afgenomen. Hierdoor is het succes moeilijk te meten. Sommige lerenden worden in hun Spaans spreken belemmerd als zij opgenomen worden.

Lexicografische benadering (Engels: Dynamic Lexicographic Approach; DLA)

Bedacht door wie en wanneer

De Lexicografische benadering (Engels: Lexical Approach; LA) is een methode om talen te leren die door Michael Lewis in de vroege jaren negentig van de vorige eeuw is ontwikkeld.

Kenmerken van de Lexicografische benadering (DLA)

De lexicografische benadering gaat uit van het idee dat een belangrijk deel van het leren van een vreemde taal (zoals het Spaans) bestaat uit het begrijpen en produceren van ‘lexicale eenheden’. Dit zijn brokjes taal die bestaan uit (Spaanse) woorden, woordcombinaties alsook uitdrukkingen. Studenten verwerven al doende inzicht in de patronen van het Spaans (grammatica) en betekenisvolle groepen woorden. Zo wordt geleerd hoe het Spaans ‘in het echt’ wordt gebruikt. Woordenschat Spaans neemt in deze benadering een grotere plaats in dan Spaanse grammatica. Instructies zijn op situaties en Spaanse uitdrukkingen gericht die vaak voorkomen in dialogen. Aan interactie wordt aandacht geschonken maar ook aan exposure; aan de zogenaamde receptieve vaardigheden van de studenten (luisteren/begrijpen, lezen/begrijpen). Voor het zelf ontdekken van de Spaanse taal door de student wordt veel ruimte gegeven.
De rol van de taaldocent Spaans is te zorgen voor voldoende inbreng en het faciliteren van het leertraject van de student.

Populariteit

Onder invloed van de ideeën over taal van (onder andere) Michael Lewis zijn in de afgelopen dertig jaar de lesboeken duidelijk veranderd. Veel meer aandacht wordt besteed aan woordenschat van de te leren taal die in chunks wordt aangeboden, in betekenisvolle brokjes. De drastische omwenteling in de manier waarop een vreemde taal wordt onderwezen, waar Lewis streefde, bleef echter uit.

Voor- en nadelen van de Lexicografische benadering

Door met ‘chunks’ (brokjes taal); met ‘echte’ taal te werken, leren de studenten op een heel natuurlijke manier het Spaans te gebruiken. Zo ontstaat souplesse in het taalgebruik Spaans.
Het nadeel is dat de werkelijkheid altijd weer anders is dan de aangeleerde taalsituaties. Een aantal studenten heeft meer aan een docent Spaans die hen de weg wijst, dan aan een docent taal-facilitator omdat deze studenten meer moeite hebben met het zelf leren herkennen van de patronen van het Spaans.

Series Method

Bedacht door wie en wanneer

De Series method, ook wel ‘seriemethode van taalverwerving’ genoemd, is in het jaar 1880 door de Franse leraar François Gouin ontwikkeld.

Kenmerken van de Series Method

De seriemethode (Engelse naam: The Series Method of language acquisition) van Gouin gaat uit van een serie van verbonden zinnen die gemakkelijk te begrijpen zijn en niet veel kennis vereisen van grammatica. Op basis van een actie, bijvoorbeeld het verlaten van een huis in de volgorde waarin deze zou worden uitgevoerd, leren de studenten zinnetjes. Deze series of reeksen gingen over onderwerpen als mens in de samenleving, leven in de natuur, beroep en wetenschap, ontwikkeld vanuit het onderscheid tussen objectieve, subjectieve en figuurlijke taal. De leermethode van Gouin maakt geen gebruik van moedertaal. Het is een soort eentalige leermethode, die niet uitgaat van ‘vertalen’ en ‘uitleggen’ maar van ‘demonstreren’ en ‘handelen’. Hierdoor gaan studenten heel snel in de te leren taal (bijvoorbeeld het Spaans) denken.

Populariteit

Gouin’s principes over het leren van een vreemde taal waren hun tijd ver vooruit. Ondanks de vrij afwijkende aanpak, kon de seriemethode van Gouin enige een succes worden genoemd. De methode werd echter door Berlitz’ Directe Methode overschaduwd.

Voor- en nadelen van de Series Method

De Seriemethode van François Gouin ontwikkelt sterk de mondelinge vaardigheden Spaans van de lerende en zorgt voor een natuurlijke, harmonieuze en gelijkwaardige sfeer in de lessen.
Gouin’s taalmethodiek biedt levendig onderwijs. Doordat het gebruikmaakt van visueel leermateriaal, zoals afbeeldingen, grafieken, enzovoort, wekt dit type onderwijs Spaans enthousiasme van de lerenden op. Het leren werd tastbaar; iets wat geheel nieuw was. Het maakt de studenten Spaans nieuwsgierig, dit werkt goed om het leergeheugen te helpen ontwikkelen, de prestatiedruk te verlagen en het zelfvertrouwen te verbeteren. de methode van François Gouin stimuleert de communicatieve vaardigheden Spaans van de lerenden sterk.
De seriemethode heeft echter als nadeel dat taal die wat meer subjectief of abstract wordt, moeilijk met beweging en expressie in één duidelijke ervaring kan worden gevangen. De bewerkelijkheid voor de trainer, die een hele reeks aan series moet voorbereiden, is een ander minpunt. Als derde punt focust de Gouin-seriemethode vooral op het mondelinge taalgebruik, terwijl het onderwijssysteem nog veelal draait om examens voor het toetsen van de competentie van lezen en schrijven.

Task-Based Language Teaching (TBLT)

Bedacht door wie en wanneer

Taakgericht taalonderwijs (Engels: Task-Based Language Teaching) is in de jaren 80 van de vorige eeuw ontwikkeld. De grondleggers waren de Indiase taalkundige professor N.S. Prabhu, de Amerikaanse hoogleraar Teresa P. Pica en de Britse hoogleraren Michael H. Long en Graham Crookes.

Kenmerken van de Task-Based Language Teaching (TBLT)

Het taakgericht taalonderwijs past binnen een Communicatieve Benadering/het Communicatief Taalonderwijs. De gedachte erachter is dat het verwerven van de taal (zoals de Spaanse taal) geen doel op zich is, maar een methode om specifieke taken uit te voeren. De studenten krijgen motiverende taken aangeboden. Hiervoor is kennis van de (Spaanse) taal vereist. Om deze taken goed uit te kunnen voeren, dienen zij over woordenschat en taalregels te beschikken. De taken zijn zaken uit het dagelijks leven, zoals het schrijven van een e-mail, een boodschap doen, bellen met een klantenservice, de krant lezen of een drankje bestellen. De taak wordt in drie fasen verdeeld: vóór, tijdens en na de taak, waarbij de studenten zich eerst op de taak voorbereiden, vervolgens de taak uitvoeren en tot slot op de taak terugblikken. Om de taken uit te kunnen voeren, dienen studenten samen te werken. De taken moeten iets boven het niveau van de studenten Spaans liggen om leereffect te hebben.

Populariteit

Vanaf het begin van de jaren 90 is taakgericht onderwijs erg populair geworden, zeker in het taalonderwijs. Taakgericht taalonderwijs de meest bruikbare vorm te zijn om de taalvaardigheid bij studenten (hoofdzakelijk studenten in een achterstandspositie) te verhogen in het lager en secundair onderwijs.

Voor- en nadelen van Task-Based Language Teaching

Taakgericht taalonderwijs (Spaans) heeft duidelijke voordelen. Het taakgericht taalonderwijs is een activerende werkvorm, waarbij lerenden worden uitgedaagd om hun vaardigheden (Spaans) te gebruiken. Mits de taak goed bij de lerende aansluit, is de methode een op de persoon gerichte, relevante en efficiënte aanpak. De studenten komen op een natuurlijke, dagelijkse wijze in aanraking met het Spaans en leren op deze manier authentieke Spaanse woorden, woordcombinaties en uitdrukkingen. Daarnaast leren studenten om samen met andere studenten Spaans te werken. Taakgericht taalonderwijs wordt door studenten als prettig en motiverend ervaren .
Als keerzijde kan gezien worden dat de communicatie voorop staat en niet zozeer de correcte vorm van het Spaans, waardoor de studenten die niet zozeer precies leren.

De Dogme benadering (Engels: Dogme Language Teaching; Dogme ELT)

Bedacht door wie en wanneer

Scott Thornbury; een Nieuw-Zeelandse docententrainer en linguïst op het gebied van Engels taalonderwijs bedacht Dogme Language Teaching/Dogme ELT in 2000. Deze methode wordt ook wel de ‘Dogmabenadering’ genoemd.

Kenmerken van de Dogme benadering (ELT)

De inspiratie voor Dogme Language Teaching (DLT) was ‘Dogme 95’. Dit was een beweging van een groep van Deense filmmakers waaronder filmregisseur Lars von Trier uit 1995. De deelnemers confirmeren zich voor het maken van films aan tien strenge regels (dogma’s). Deze dogma’s behelzen samen ‘de eed van zuiverheid’. Het Dogme-taalonderwijs werkt op een vergelijkbare wijze. De aanhangers van deze methode streven naar een vorm van communicatief onderwijs van vreemde talen die onbelast is door enig voorgedrukt materiaal. Het starten van echte inhoudelijke gesprekken over praktische onderwerpen is het oogmerk van de Dogme-benadering. Bij deze methode gaat het om communicatie als de drijvende kracht van de taal leren (bijvoorbeeld het Spaans). Daarom is de methode een communicatieve werkwijze van het taalonderwijs, die een vreemde taal wil onderwijzen zonder het gebruik van leerboeken of ander lesmateriaal en zich in plaats daarvan op communicatie tussen docent en lerenden focust. Net als de Dogme-beweging in de film, heeft het Dogme-taalonderwijs 10 dogma’s (uitgangspunten).

Populariteit

Ondanks dat er weinig onderzoek naar het succes van Dogme is geweest, gaat Thornbury ervan uit dat de overeenkomsten met taakgericht leren van een taal (zoals Spaans) suggereren dat Dogme waarschijnlijk vergelijkbare resultaten oplevert.

Voor- en nadelen van de Dogme benadering

Een pluspunt voor taaldocenten Spaans is dat er nauwelijks voorbereiding voor is vereist. Dat lerenden verantwoordelijk zijn voor hun eigen leerproces, kan zeer motiverend werken. Voorspelbaar is de les Spaans zo nooit; dat garandeert spontane communicatie en voorkomt verveling. Bij Dogme-lessen is zo goed als elk onderwerp bespreekbaar. Dit zorgt dat studenten betrokken en alert blijven.
Als ze zo weinig door de taaltrainer begeleid worden, kunnen de studenten zich echter wel iets minder op hun gemak voelen. Voor deze manier van lesgeven zijn ook niet alle taaldocenten Spaans in voldoende mate flexibel. Een bijkomend nadeel kan zijn dat de studenten zich vaak dienen voor te bereiden op een specifiek examen Spaans en het niet zeker is dat de hiervoor benodigde stof wordt behandeld in de les.

Growing Participator Approach (GPA)

Bedacht door wie en wanneer

The Growing Participator Approach (GPA) is in 2007 door Language consultants Greg en Angela Thomson ontwikkeld.

Kenmerken van de Growing Participator Approach (GPA)

Deze GPA-benadering is een alternatieve kijk op het leren van een nieuwe taal (zoals het Spaans). De primaire aanname van de GPA is dat taal en cultuur niet los van elkaar kunnen worden gezien. Het gaat bij GPA om veel meer dan alleen het verwerven van het Spaans; het doel om tot een volwaardige deelnemer aan het leven in de gastcultuur (van bijvoorbeeld Spanje) uit te groeien. Daarom hanteert GPA de benamingen ‘groeiende deelnemer’ in plaats van ‘taallerende’ en ‘verzorger’ in plaats van ‘docent of leraar’. De Growing Participator Approach vertoont overeenkomsten met, en is gedeeltelijk gebaseerd op, de Natural Approach (natuurlijke aanpak) van Stephen Krashen en Tracy Terrell.
De leermethode kent zes fasen van activiteiten. De lerende en een verzorger uit Spanje voeren deze activiteiten uit. Begrijpen is belangrijker dan produceren. De focus ligt op de Spaanse woordenschat alsook de cultuur. Fase 1 is de zogenaamde hier-en-nu-fase. Deze fase duurt ruwweg 100 uur. In fase 1 focust de ‘groeiende deelnemer’ zich op luisteren en non-verbale feedback geven.
Fase 2 van de leermethode is de ‘verhaalopbouwfase’. Deze duurt ruwweg 150 uur en nu begint de deelnemer het Spaans ook te produceren. In fase 3 ligt de nadruk op ‘gedeelde verhalen’. Dit zijn verhalen over dagelijkse gebeurtenissen, verhalen die worden gedeeld tussen culturen alsook verhalen over gedeelde ervaringen. Fase 4 van de methode van de leermethode is de fase van het ‘diepe delen’. Nu beginnen de deelnemers en de verzorgers meer diepgaande gesprekken te voeren over het leven in de Spaanse cultuur. In fase 5 van de leermethode van de methode beginnen de deelnemers zich te richten op het taalgebruik van moedertaalsprekers Spaans door middel van films, televisie, nieuws en literatuur. Het Spaans dat voor het werk vereist is, wordt ook geleerd. Fase 6 van de methode is de ‘zelfvoorzienende groeifase’. Deze fase heeft geen eindpunt. Het gaat het hierbij om groei buiten de formele taalsessies Spaans om.

Populariteit

Er is nog niet veel bekend over het succes omdat de leermethode van Greg en Angela Thomson nog redelijk nieuw is. Deelnemende studenten zijn vrij enthousiast over de methode.

Voor- en nadelen van de Growing Participator Approach

Met de GPA-methode wordt een duidelijke doorkijk op het proces van taalverwerving Spaans geboden. De zes afzonderlijke fasen van GPA bieden een duidelijk tijdsschema en haalbare doelen. Er wordt door de lerende niet alleen kennis van de Spaanse taal verworven, maar ook van de omgeving en de lerende verwerft eveneens een nieuw sociaal netwerk.
Een minpunt van deze benadering is dat voor iedere deelnemer of minimaal iedere groepje deelnemers een ‘verzorger’ moet worden gezocht die bereid is om behoorlijk wat tijd te investeren.

Shadowing Technique

Bedacht door wie en wanneer

De Shadowing technique of kortweg Shadowing (‘schaduwen’) is bedacht door de Amerikaanse taalkundige en polyglot Prof. Alexander Argüelles in de vroege jaren 2000.

Kenmerken van de Shadowing Technique

Shadowing is een methode die studenten zelfstandig kunnen toepassen voor het verbeteren van de uitspraak en de intonatie (Spaans) en het verwerven van vloeiendheid in het spreken. De methode is eenvoudig: de studenten luisteren naar een audio-opname, bij voorkeur een dialoog en herhalen vervolgens wat zij horen. Bij deze methode is het niet van belang om de Spaanse tekst ook te begrijpen; het gaat in eerste instantie om de klanken van de te leren taal. Het luisteren en daarna herhalen oefent men net zo veel totdat het soepel gaat en de lerenden simultaan met de opname Spaans kunnen spreken. Na enige tijd zal de student een transcript gebruiken om te kunnen lezen (en begrijpen) wat hij of zij uitgesproken heeft. Diverse leerboeken zijn voor deze techniek geschikt, zolang er maar dialogen in staan of stukken samenhangende tekst. De Spaanse audio-opnames dienen ideaal bezien wat boven het niveau van de lerenden te liggen. De ideale lengte is ongeveer één pagina, op een natuurlijke snelheid en zonder kunstmatige pauzes. Doordat beweging de opname versterkt van de vreemde taal (het Spaans) in het zenuwstelsel, doet Argüelles de aanbeveling om te lopen tijdens het spreken, liefst buiten, en niet te zitten. Een andere reden is dat de studenten minder snel afgeleid worden als zij bewegen, waardoor het werken aan het Spaans aanzienlijk effectiever wordt.

De techniek van Shadowing vertoont veel overeenkomsten met de audiolinguale methode uit de vorige eeuw, maar het verschil is dat bij de audiolinguale methode grammaticale driloefeningen werden gebruikt in plaats van dialogen of samenhangende teksten. Ook het simultaan spreken is anders aan Shadowing.

Populariteit

Er is veel onderzoek gedaan de afgelopen jaren naar de techniek van Shadowing waaruit blijkt dat de leermethodiek naast de uitspraak ook de luistervaardigheid sterk verbetert. Het algemene begrip van het Spaans wordt ook vergroot.

Voor- en nadelen van de Shadowing Technique

Shadowing heeft als praktisch pluspunt dat het in een groep van studenten kan worden gebruikt, waarbij iedere deelnemer individueel actief leert. Het rendement van de methode is hoog.

De keerzijde van deze techniek is dat lerenden het soms een beetje saai kunnen vinden om dezelfde Spaanse tekst te blijven herhalen. De keuze van de tekst is dus heel belangrijk.

Total Physical Response (TPR^®)

Bedacht door wie en wanneer

De Amerikaanse psycholoog James Asher ontwikkelde in de jaren zestig van de vorige eeuw de taalverwervingsmethode Total Physical Response, ook wel TPR^® genoemd.

Kenmerken van Total Physical Response (TPR^®)

TPR^® is een methode om talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren die op het idee gebaseerd is dat mensen leren door middel van bewegingen en handelingen. Men leert door te doen, en wel op de manier zoals een kind zijn moedertaal leert. Ouders geven hun (jonge) kinderen voortdurend taken en belonen hen als ze die uitvoeren (“kijk naar mama”, “goed zo”). “Pak de lepel”, “Mooi!”, “Trek je schoenen maar aan”, enz.). Het is in de eerste plaats de bedoeling dat het kind begrijpt wat de ouder zegt, in een later stadium gaat het kind verbaal reageren. De luistervaardigheden Spaans zijn dus de basis, de spreekvaardigheden volgen daarna.
TPR^® past deze grondslagen van de moedertaalverwerving versneld toe bij het leren van het Spaans. De taaltrainer geeft op een vriendelijke en begrijpelijke wijze opdrachten, zoals: “pak het boek” en doet zelf de opdrachten voor; de studenten doen na. In het begin wordt van de studenten nog niet verwacht dat zij Spaans praten; de studenten geven de taken in een later stadium. Opdrachten die bekend zijn worden uitgebreid of deels veranderd.
TPR^® appelleert aan de beide hersenhelften door de combinatie van beweging en spraak. Het kost hierdoor minder moeite om dingen te leren en het geleerde Spaans beklijft ook beter.

Populariteit

Vooral wordt TPR^® toegepast binnen het NT2-onderwijs (Nederlands als tweede taal), zeker bij beginnende lerenden en ook wel op de basisschool bij Engels. Maar ook middelbare scholieren of volwassenen werken met veel plezier met Total Physical Response en behalen hiermee goede resultaten.

Voor- en nadelen van Total Physical Response

Total Physical Response heeft veel voordelen. Doordat de student veel begrijpelijke inbreng krijgt aangeboden in ‘chunks’ (woorden die bij elkaar horen), krijgt hij of zij snel begrip van de doeltaal. De methodiek levert een snelle succeservaring op, wat het plezier in leren bevordert. Zo kan de student leren zonder stress. TPR^® is in principe voor alle doelgroepen geschikt, ongeacht achtergrond en leeftijd en de leermethode kan eveneens in wat grotere klassen toegepast worden. Het geleerde Spaans wordt direct in het langetermijngeheugen van de studenten opgeslagen.
Dat niet alle taaluitingen in TPR^®-opdrachten uit te drukken zijn, is het minpunt van TPR^®. Daardoor werkt het tot op een zeker niveau en is nog een andere leermethode nodig als aanvulling. Ook is de methode niet bijzonder creatief. De studenten leren niet om gevoelens, ideeën en meningen in het Spaans te uiten.

De Directe Methode (Engels: Direct Method; DM)

Bedacht door wie en wanneer

Eind jaren 80 van de negentiende eeuw bedacht de Duits-Amerikaanse taalkundige Maximilian Delphinius Berlitz (geboren als David Berlizheimer) de Directe Methode, ook wel ‘de natuurlijke benadering’ genoemd. De Directe Methode is als reactie op de dominante grammatica-vertaalmethode ontwikkeld.

Kenmerken van de Directe Methode (DM)

Er ontstond een Reformbeweging rond 1900 met nieuwe ideeën over vreemde talen leren dat inductief en zelfontdekkend diende te zijn. Overigens had de Reformbeweging niet alleen betrekking op het leren van een vreemde taal, maar ook op voeding, natuurgeneeskunde, kleding en naturisme. Rond het jaar 1900 streefden de mensen, net zoals in de jaren zestig van de vorige eeuw, naar meer natuurlijke leefwijzen en een bevrijding van keurslijven. Er ontstond binnen het taalonderwijs veel aandacht voor de ‘levende’, gesproken taal. Hierbij werd de grammatica meer inductief aangeboden, met voorbeeldzinnen. De taalregels moesten studenten hieruit afleiden. Veel mondelinge oefeningen met veel aandacht waren er voor de uitspraak van de taal (zoals het Spaans). Studenten werden gestimuleerd veel Spaans te spreken. Het was eveneens nieuw dat de les in het Spaans gegeven werd. Tijdens de taallessen werd nadrukkelijk niet vertaald. Het leren van (Spaanse) vocabulaire gebeurde door middel van voorbeelden en afbeeldingen. Abstracte vocabulaire werd door studenten aangeboden om ideeën te laten associëren.

Populariteit

De vernieuwingsgolf van begin twintigste eeuw ebde weg, deels onder invloed van de oorlogen en crises, om in de jaren 60 weer een andere vorm te krijgen.
Taleninstituten zoals Berlitz en Interlingua werken nog altijd met (een moderne vorm van) de Directe Methode.

Voor- en nadelen van de Directe Methode

Dat de Directe Methode een vrij natuurlijke manier is om Spaans te leren, is het belangrijkste voordeel. Bij de methode wordt veel aandacht besteed aan spreken en luisteren, waardoor de lerenden zelfvertrouwen en vloeiendheid krijgen. Nadelen kent de methode echter ook. Deze leermethode besteedt nauwelijks aandacht aan schrijfvaardigheid (Spaans) en ook relatief weinig aan lezen in de doeltaal. Voor studenten die meer meer gevorderd zijn in het Spaans, biedt deze leermethode niet genoeg uitdagingen. Voor langzaam lerende studenten is de Directe Methode tevens niet zeer bruikbaar, doordat de methode uitgaat van actief meedoen van de studenten.

De Manesca-methode (Engels: Manesca Method)

Bedacht door wie en wanneer

Jean Manesca publiceerde in 1835 An Oral System of Teaching Living Languages Illustrated by a Practical Course of Lessons in the French through the Medium of the English (“Een mondelinge methode voor het onderwijzen van levende talen, aan de hand van een praktische cursus Frans door middel van het Engels”). An oral system of teaching living languages is in herdruk gegaan in januari 2015.

Kenmerken van de Manesca-methode

De Manesca-methode is op hetzelfde principe gebaseerd als de Natural Approach (‘natuurlijke aanpak’): de beste manier om een taal te leren, is die waarop een kind de moedertaal leert. Een vreemde taal (zoals Spaans) leren moet veilig en gemakkelijk zijn. Daarom wil Manesca niet werken met abstracte regels of woordenlijstjes met Spaanse woorden die uit het hoofd geleerd dienen te worden.
De Manesca-methode geldt als de eerst bekende, volledige taalcursus. De leermethode is op het werken met een groep lerenden en een taaltrainer Spaans gebaseerd, die maar één Spaans nieuw woord tegelijk introduceert. Bij elk woord hoort een specifieke beweging. Het Spaanse woord en deze beweging worden vervolgens door de studenten afzonderlijk herhaald. Door deze herhaling onthouden de studenten deze Spaanse woorden, zonder dat uit het hoofd geleerd hoeft te worden. Stap voor stap vormen de woorden zo zinnen en weer variaties op de Spaanse zinnen. Spaanse spelling wordt aangeboden in een later stadium met leesteksten.
De methode van Jean Manesca is reeds enkele jaren later door grammaticaschrijver en taaldocent de Duitse grammaticaschrijver en taaldocent Heinrich Gottfried Ollendorff overgenomen en aangepast en wordt ook wel de Ollendorff-methode genoemd.

Populariteit

Manesca is twee jaar na de publicatie van zijn leermethode overleden. Zijn werk is door anderen opgepakt en aangepast, onder meer door Ollendorff. Veel van de ideeën van Jean Manesca zijn nog actueel en worden nog steeds toegepast in het vreemdetalenonderwijs van nu.

Voor- en nadelen van de Manesca-methode

Het pluspunt van de Manesca- of Ollendorff-methode is de combinatie van spreken en bewegen, waardoor het fysieke geheugen meewerkt en de geleerde stof gemakkelijker en langduriger kan worden onthouden. Veelvuldig herhalen draagt daar eveneens aan bij. Het feit dat dit wat saai kan zijn om dezelfde Spaanse woorden en zinnetjes steeds te herhalen, kan een nadeel zijn.

Silent Way

Bedacht door wie en wanneer

The Silent way (‘de stille manier’) is in het jaar 1963 ontwikkeld door de Egyptenaar Caleb Gattegno.

Kenmerken van de Silent Way

De stille manier is een taalleermethode (voor bijvoorbeeld Spaans) die gebruikmaakt van stilte als instructiemiddel. De methode van Gattegno gaat van de autonomie van de lerende uit en diens actieve deelname.
De trainer Spaans gebruikt een combinatie van stilte en gebaren om de aandacht van de studenten te trekken, reacties te krijgen en de studenten aan te moedigen om foutjes te verbeteren. De methode besteed veel tijd aan de uitspraak (Spaans).
Caleb Gattegno, die wiskundige was, vond het essentieel om onderwijs te geven door middel van een methode die efficiënt was voor de hoeveelheid energie van de lerenden. Caleb Gattegno ontdekte dat het in verhouding weinig energie kost om een auditief of visueel beeld te onthouden, veel minder dan wanneer mensen proberen om dingen uit het hoofd te leren. Hij verklaarde dat de trainers niet zozeer dienen te streven naar kennisoverdracht, maar bewustzijn aan dienen te spreken, omdat alleen het bewustzijn het mogelijk maakt om iets te kunnen leren.
Eén van de hulpmiddelen waar The Silent Way van Gattegno gebruik van maakt, zijn gekleurde blokjes (zogenaamde cuisenaire-staven) die voor allerlei dingen kunnen worden gebruikt. De ‘de stille manier’ werkt eveneens met Words in Colour; een kleurenkaart voor geluiden waarin elke kleur een specifieke klank van het Spaans vertegenwoordigt, gekleurde woordgrafieken om aan zinnen te werken en gekleurde grafieken die worden gebruikt om spelling te leren.

Populariteit

Gattegno’s ideeën zijn wel van betekenis geweest, vooral bij het leren van de uitspraak van het Spaans, alhoewel de Stille Manier in de oorspronkelijke vorm niet veel wordt toegepast.

Voor- en nadelen van de Silent Way

De sterke kant van de methode van Caleb Gattegno is dat zijn methodiek niet-bedreigend is voor de lerende, die immers wordt beschouwd als autonoom. De taaltrainer Spaans is in principe dienstbaar aan de lerende, niet omgekeerd. De leermethodiek van The Silent Way stimuleert het leren op een natuurlijke manier. Door taallerenden een uitdaging te geven om nieuwe dingen te ontdekken, wordt het geleerde vaak goed verwerkt en onthouden. Fouten maken mogen, wat helpt bij het leren.
Een minpunt kan zijn dat sommige lerenden wat intensievere begeleiding nodig hebben dan de methode voorstaat. De lerenden zouden wat gefrustreerd kunnen raken door de afwezigheid van inbreng van de trainer Spaans. Werken met kleuren en grafieken heeft als beperking dat de nieuwheid er vrij gauw af gaat, waardoor het effect verdwijnt.

TPR Storytelling

Bedacht door wie en wanneer

TPR Storytelling of ‘TPRS’ houdt in Teaching Proficiency through Reading and Storytelling. Deze methode is door Blaine Ray ontwikkeld in 1990, een Amerikaanse docent Spaans, en komt voort uit de TPR-methode (Total Physical Response).

Kenmerken van TPR Storytelling

TPRS is een taalverwervingsmethode die gebruikmaakt van verhalen om een taal (bijvoorbeeld Spaans) te leren. Het uitgangspunt van TPRS is een natuurlijke manier van taalverwerving: een vreemde taal leren zoals kinderen de moedertaal leren. Om dit te kunnen bereiken, wordt de lerende blootgesteld aan een grote hoeveelheid begrijpelijke input. Door de taaldocent Spaans wordt een verhaal verteld waarin nieuwe Spaanse woorden diverse keren voorkomen. Deze verhalen zijn nooit te lang en interessant of humoristisch. De lerenden voelen zich ontspannen doordat de verhalen eenvoudig zijn te begrijpen. Spaanse woorden en structuren worden zo vanzelf opgeslagen in het langetermijngeheugen. De taaldocent wijst lerenden op grammaticale verschijnselen van het Spaans, zonder dat lerenden regels uit hun hoofd leren.
De lerende zal na enige tijd ‘automatisch’ Spaans beginnen te spreken en de Spaanse grammaticale structuren gaan imiteren. Dit is een natuurlijk proces. Samen met een groepje lerenden een verhaal opbouwen, is een variant. Bij deze variant schrijft de trainer Spaans eerst nieuwe woorden en structuren op een bord, met hun Spaanse vertaling, om vervolgens samen met de studenten hiervan een verhaal te maken. Tot slot wordt het verhaal door de studenten naverteld. Lezen in het Spaans is een belangrijk deel van TPR Storytelling, doordat dit voor input zorgt. Daarna volgt schrijven in het Spaans.

Populariteit

Er zijn veel onderzoeken gedaan die uitwijzen dat TPR Storytelling een succesvolle manier is om een vreemde taal te verwerven. Er zijn wel randvoorwaarden: de trainer moet goed getraind zijn en de setting moet geschikt zijn.

Voor- en nadelen van TPR Storytelling

TPRS is een laagdrempelige wijze van taalverwerving en de taalkennis wordt goed onthouden. TPRS spreekt ook de creatieve intelligentie aan; TPRS is een vorm van breinvriendelijk leren. Voor studenten is TPRS een prettige methode en het is niet moeilijk om de aandacht erbij te houden. Het werkt zeer motiverend voor de studenten om zelf een verhaal te verzinnen.
Een nadeel is dat TPRS veel voorbereiding van de trainer vraagt.

De Rosetta Stone methode

Bedacht door wie en wanneer

De Rosetta Stone-methodiek is vernoemd naar de Steen van Rosetta, een steen die is gevonden in Egypte met een tekst in twee talen, waarmee de hiërogliefen konden worden ontcijferd. Rosetta Stone is ook de naam van het softwarebedrijf dat de taalcursussen op de markt brengt. De eerste versie van deze methodiek is uitgebracht in 1996.

Kenmerken van de Rosetta Stone methode

De Rosetta Stone cursus is een methode om vreemde talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren achter een computer. De taalcursussen van Rosetta Stone zijn beschikbaar in meer dan dertig talen en ze zijn te volgen vanuit al deze talen.
De Rosetta Stone-methode is een communicatieve leermethode, die de wijze nabootst waarop kinderen hun moedertaal leren. Dat houdt in ‘leren door middel van onderdompeling’, leren door veel te luisteren en na te zeggen. Rosetta Stone gebruikt hier stemmen van moedertaalsprekers Spaans en foto’s voor om de betekenis over te brengen van nieuwe woorden in de doeltaal (het Spaans). De methode maakt gebruik van spraakherkenningsprogramma dat de Spaanse uitspraak registreert en een schematische weergave daarvan maakt. De studenten kunnen zo hun uitspraak van de nieuwe taal vergelijken met die van een native speaker (moedertaalspreker Spaans). Verbetering van de uitspraak kan bereikt worden door de voorbeeldstem langzamer te laten praten en daarna veel na te spreken.
Voor de schrijfvaardigheden Spaans van de studenten zijn er dictee-oefeningen. De software van de methode controleert de Spaanse grammatica en de spelling en geeft eventuele fouten aan en biedt de mogelijkheid om de fouten van de lerende te corrigeren.
Het programma van Rosetta Stone biedt eveneens leesteksten. Deze gaan over dagelijkse onderwerpen, ideeën en activiteiten.

Populariteit

De methode van Rosetta Stone wordt wereldwijd veelvuldig gebruikt en niet door de minsten. Onder andere de NASA en het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse zaken maken er gebruik van. Rosetta Stone wordt in ons land door enkele ministeries en diverse universiteiten en hogescholen gebruikt, alsook door een aantal internationale organisaties.

Voor- en nadelen van de Rosetta Stone methode

De methode van Rosetta Stone is heel makkelijk om te gebruiken en kan op elk moment door de lerende gebruikt worden. Welke onderdelen van de leermethode meer of wellicht minder aandacht nodig hebben, kunnen de studenten zelf bepalen. Veel mensen vinden het prettig om de methodiek te gebruiken. Bij een gebrek aan taaltrainers kan Rosetta Stone een oplossing zijn voor scholen. Een nadeel van de methode kan zijn dat geen taaltrainer beschikbaar is die de lerenden motiveert of iets extra’s kan bieden.

De Pimsleur methode

Bedacht door wie en wanneer

De Pimsleur taalcursussen zijn Amerikaans taalkundige Paul Pimsleur ontwikkeld. De eerste taalcursus van Pimsleur was een cursus Grieks, die hij introduceerde in 1963.

Kenmerken van de Pimsleur methode

De Pimsleur-methode is een Amerikaans computerprogramma om vreemde talen (bijvoorbeeld Spaans) te leren.
Deze cursussen bestaan uit zinnetjes en dialogen in de doeltaal die de student naspreekt en vervolgens herhaalt. Deze Spaanse zinnetjes zijn ingesproken door moedertaalsprekers. De cursussen van Pimsleur zijn gebaseerd op herhaling, anticipatie, woordenschat en wederom herhaling. De les omvat een halfuur audio-opname met nieuwe woordenschat en taalstructuren. De grammaticale structuren van het Spaans worden niet uitgelegd maar deze worden aangeboden door middel van uitbreiding van, en variaties op, deze zinnetjes.
Pimsleur heeft onderzoek gedaan naar het meest optimale interval waarin geleerde informatie van het kortetermijngeheugen naar het langetermijngeheugen overgaat. In de Pimsleur taalcursussen is dit (gemiddelde) interval verwerkt.

Populariteit

De taalcursussen van Pimsleur worden onder meer in Amerika gebruikt en de ervaringen met Pimsleur variëren. De studenten zijn over het algemeen tevreden over de aangeleerde uitspraak van het Spaans.

Voor- en nadelen van de Pimsleur methode

Als uitspraakverbeteraar werkt de methodiek van Pimsleur zeer goed, omdat de insprekers allemaal native speakers zijn en op een natuurlijke manier in een normaal tempo Spaans praten.
Dat niets uitgelegd wordt, is een keerzijde van de methode van Pimsleur. De studenten leren geen bouwstenen van de Spaanse taal om zelf een zin te maken, maar moeten het doen met duizenden voorbeeldzinnen die ingeprent worden.

De Michel Thomas methode

Bedacht door wie en wanneer

De Michel-Thomas-methode is bedacht, niet verwonderlijk, door Michel Thomas (geboren als Moniek Kroskof); een genaturaliseerde Amerikaandie oorspronkelijk in Polen is geboren. Kort na de Tweede Wereldoorlog ontwikkelde hij zijn leermethode in zijn eigen taleninstituut in Beverly Hills, Los Angeles, met beroemdheden zoals Diana Ross, Barbra Streisand, Emma Thompson, Mel Gibson, Pierce Brosnan en Bob Dylan in zijn klantenkring.

Kenmerken van de Micheal Thomas methode

Dat iemand alleen kan leren leren als hij of zij stressvrij is, was het uitgangspunt van Michel Thomas. Hij begon met de studenten duidelijk te maken dat ze zich geen zorgen hoefden te maken dat ze dingen zouden vergeten.
De taalcursussen zijn audiolessen (Spaans), door twee acteurs ingesproken; een mannelijke en een vrouwelijke. De setting is een virtueel klaslokaal, waarbij de student als de derde student fungeert. De student luistert mee met de les van de stemacteurs. Als een vraag aan de acteurs gesteld wordt, is het de bedoeling dat de lerenden op pauze drukken en eerst zelf de vraag beantwoorden. Er wordt geen huiswerk gegeven en er hoeft niet uit-het-hoofd te worden geleerd. Bij de methode worden de lessen opgebouwd in stapjes en nieuwe Spaanse lesstof wordt afgewisseld met bekende Spaanse lesstof. De uitleg wordt steeds in de Engelse taal gegeven. Er wordt bijvoorbeeld op verbanden gewezen tussen de Engelse taal en het Spaans, als die verbanden er zijn. Bij de Michel Thomas-methode wordt ook grammaticale uitleg gegeven. Eerst wordt makkelijke stof aangeleerd, moeilijkere stof wordt pas aangeboden nadat de lerende het voorgaande heeft begrepen en geleerd. Naast Spaanse woorden en zinnetjes in de doeltaal worden eveneens bouwstenen aangeleerd. Hiermee kan de student zelf zinnetjes maken. De methodiek maakt eveneens gebruik van flashcards zodat de gebruikers zelf hun vocabulaire Spaans kunnen toetsen alsook online oefeningen kunnen maken om hun eigen voortgang te kunnen meten.

Populariteit

Veel studenten vinden de cursus fijn om mee te werken en ze zijn tevreden over de uitleg van de structuur van het Spaans. Mensen die al wat verder zijn met de taal, ervaren de cursussen als wat minder zinvol.

Voor- en nadelen van de Micheal Thomas methode

De taalcursus is heel toegankelijk en traint de uitspraak en de luistervaardigheid Spaans op een efficiënte manier. Een keerzijde van de methode is dat de taalcursussen Spaans niet in schrijfvaardigheid voorzien. Er is ook geen werkelijke interactie, omdat het een audiocursus betreft.

De Assimil methode

Bedacht door wie en wanneer

Assimil is een Frans bedrijf, dat in 1929 door polyglot en schrijver en Alphonse Chérel is opgericht. Het bedrijf maakt en publiceert cursussen voor vreemde talen en het begon met het eerste boek Anglais sans Peine.

Kenmerken van de Assimil methode

‘Assimileren’ betekent letterlijk ‘mengen met, opgaan in de andere groep’. Dit was wel een hooggegrepen streven voor taalcursussen (zoals Spaans) is. De Assimil-taalcursussen zijn zelfstudielessen die bestaan uit een lesboek Spaans, audio-CD’s alsook een USB-stick. De cursist werkt idealiter ruwweg twintig minuten per dag.
De lessen bestaan uit verschillende Spaanse dialogen die worden beluisterd, nagesproken en gelezen. Ernaast staat de Spaanse vertaling, samen met grammaticale toelichting. Om de uitspraak van het Spaans te oefenen, maakt de methode gebruik van zinnen die door moedertaal (native) speakers zijn ingesproken en die de lerende herhaalt. De opbouw van de les is van receptief naar productief: tijdens de eerste lessen wordt nog geen taalproductie verwacht van de gebruikers; dit komt pas na ongeveer vijftig taallessen.

Populariteit

De Assimil-cursussen zijn gewaardeerd. De taalcursussen zijn niet zo duur en er is een groot aanbod aan talen.

Voor- en nadelen van Assimil

Het pluspunt van de Assimil-methode is dat de lerende in zijn of haar eigen snelheid kan leren op het moment dat dit het beste uitkomt. Het nadeel hierbij is, wat geldt voor alle computertaalcursussen, dat de cursisten aan zichzelf zijn overgeleverd. Er is geen taaltrainer Spaans om de cursist te motiveren of te begeleiden.